پس سلمان عرض كرد : يا رسول اللّه ! اين امور چهوقت خواهد بود ؟ فرمود : در آن وقت كه عالم كم شود ، و قارى فانى گردد ، و زكات قطع شود ، و منكر آشكار گردد و آوازها در مساجد بلند شود ، و دنيا را بالاى سر خود داريد ، و علم را زير پاى خود اندازيد ، و دروغ را حديث خود كنيد ، و غيبت را ميوه خود شماريد ، و حرام را غنيمت دانيد ، و بر كوچك رحم نكنيد ، و بزرگ را تعظيم ننماييد . پس در آنوقت ، لعنت بر شما نازل شود و جنگ شديد در ميان شما واقع گردد و از دين [ فقط ] نامى ماند . پس به وزيدن باد سرخ يا مسخ شدن يا سنگ باريدن منتظر شويد ؛ چنان كه خدا فرمايد :
قُلْ هُوَ الْقادِرُ عَلى أَنْ يَبْعَثَ عَلَيْكُمْ عَذاباً مِنْ فَوْقِكُمْ أَوْ مِنْ تَحْتِ أَرْجُلِكُمْ أَوْ يَلْبِسَكُمْ شِيَعاً وَ يُذِيقَ بَعْضَكُمْ بَأْسَ بَعْضٍ انْظُرْ كَيْفَ نُصَرِّفُ الْآياتِ لَعَلَّهُمْ يَفْقَهُونَ
« 1 » .
پس جمعى از اصحاب عرض كردند : يا رسول اللّه ! اين حادثه كى واقع شود ؟ فرمود :
آنوقت كه نمازها را از وقت تأخير كنيد ، و به شراب خوردن و شهوات نفس مشغول شويد و پدر و مادر را دشنام دهيد ، و گمراهى را بهحدى رسانيد كه حرام را غنيمت و زكات دادن را ضرر دانيد ، و مرد به زنش اطاعت كند و به همسايه جفا نمايد ، و رحم را قطع كنيد و رحم از دلهاى بزرگان زايل شود و حياى كوچكان كم گردد ، و بناى عمارتها محكم شود و به غلامان و كنيزان ظلم نمايند ، و به خواهش نفس شهادت دهند و حكّام شرع به جور حكم كنند ، و به پدران دشنام دهند و به برادران حسد برند و شريك ، با خيانت معامله كند و وفا كم شود ، و زنا شايع گردد و مردان به لباس و زينت زنان درآيند و مقنعهء حيا از سر زنان برداشته شود . و كبر در دلها به جنبش آيد چنان كه زهر در بدنها جنبد و عمل به سنّت كم شود و معصيت ظاهر گردد . و امور عظيمه دين را سبك شمارند و مدح و ثنا را به مال دانند و مال را صرف غنا كنند و به دنيا مشغول شوند و از آخرت بازمانند .
ورع كم گردد و طمع و هرجومرج بسيار شود . مؤمن ذليل باشد و منافق عزيز گردد ، و مساجد به صورت اذان معمور باشد و دلها به سبب استخفاف به قرآن از ايمان خالى
هامش
( 1 ) . سورهء انعام ، آيهء 65 : « بگو : او تواناست كه از بالاى سرتان يا از زير پاهاىتان عذابى بر شما بفرستد يا شما را گروه گروه بههم اندازد [ و دچار تفرقه سازد ] و عذاب بعضى از شما را به بعضى [ ديگر ] بچشاند . بنگر ، چگونه آيات [ خود ] را گوناگون بيان مىكنيم باشد كه آنها بفهمند » .