تخطي إلى المحتوى الرئيسي

ترجمه و شرح مغني الأديب ( فارسى ) — صفحة 233

مساهمون:

ص٢٣٣

« عند »

متن « عند » اسم للحضور الحسي نحو :
فَلَمَّا رَآهُ مُسْتَقِرًّا عِنْدَهُ
« النمل / 40 » و المعنوي نحو . . . شرح يكى از كلمات مركّبه‌اى كه با حرف عين شروع مىشود ، « عند » است اين كلمه اسم و ظرف مكان يا زمان براى بيان حضور شيئيى و يا قرب و نزديكى آن شيء در نزد مضاف‌اليه خود مىباشد ، مانند : « زيد عندك » كه « عند » دلالت بر حضور « زيد » نزد مضاف‌اليه خود كه مخاطب است مىكند اين كلمه از كلمات دائم الإضافة مانند : « لدى ، بيد ، ذى » مىباشد كه همواره بايد مضاف‌اليه آن لفظا ذكر شود .
و بعض الأسماء يضاف أبدا * و بعض ذا قد ياتي لفظا مفردا
و بايد دانست كه حضور شيئيى در نزد چيز ديگر بر دو قسم است : 1 - حضور حسى : عبارت است از حاضر بودن شيئيى مادى در نزد مضاف‌اليه « عند » مانند قول خداوند متعال در بيان آوردن تخت بلقيس توسط يكى از عمّال حضرت سليمان به نزد ايشان :
فَلَمَّا رَآهُ مُسْتَقِرًّا عِنْدَهُ
« النمل / 40 » شاهد : دلالت « عند » بر حضور حسى مرجع ضمير مفعولى مفرد مذكر غايب در « رأه » كه به « عرش : تخت » راجع است در نزد مضاف اليه خود كه مرجع آن حضرت سليمان مىباشد است و در اين آيه حضور حسى است زيرا شيئيى كه با
ترجمه و شرح مغني الأديب ( فارسى ) — صفحة 233 | غلامعلى صفايى