أمر خشيت أن يقع إليك منه عيب حتّى يعذروك ، و أمت أمر الجاهليّة إلّا ما سنّة الاسلام ، و أظهر أمر الاسلام كلّه صغيره و كبيره ، و ليكن أكثر همّك الصّلاة فانّها رأس الاسلام بعد الاقرار بالدّين ، و ذكّر الناس باللّه و اليوم الآخر و اتّبع الموعظة فانّه أقوى لهم على العمل بما يحبّ اللّه ، ثمّ بثّ فيهم المعلّمين و اعبد اللّه الّذي إليه ترجع ، و لا تخف في اللّه لومة لائم .
و اوصيك بتقوى اللّه ، و صدق الحديث ، و الوفاء بالعهد ، و أداء الامانة ، و ترك الخيانة ، و لين الكلام ، و بذل السّلام ، و حفظ الجار ، و رحمة اليتيم ، و حسن العمل و قصر الامل ، و حبّ الآخرة ، و الجزع من الحساب ، و لزوم الايمان ، و الفقه في القرآن ، و كظم الغيظ ، و خفض الجناح و إيّاك أن تشتم مسلما ، أو تطيع آثما أو
شرح
عذرتراشى كنند ، « 1 » سنّتهاى زمان جاهليت را بميران جز آنها را كه اسلام سنّت قرار داده ( و امضا كرده ) و امر اسلام را آشكار كن همه را كم يا زياد ، و بيشتر اندوه تو در كار نماز باشد ، زيرا پس از اقرار به دين ، نماز رأس اسلام است . و مردم را به خدا و روز جزا يادآورى كن ، و به دنبال آن اندرز ده و موعظه كن زيرا نيروى موعظه براى آنها در مورد عمل به آنچه خدا دوست مىدارد بيشتر است « 2 » سپس آموزگاران را در ميان آنان به صورت گستردهاى پخش كن ، و آن خدايى را كه به سويش بازگردى پرستش كن و در راه خدا از سرزنش كسى واهمه و ترسى نداشته باش .
و تو را وصيت و سفارش مىكنم به تقواى الهى ، و راستگويى ، وفاء به عهد و پيمان ، امانتدارى ، ترك خيانت ، گفتار نرم ، سلام كردن ، همسايهدارى ، يتيمنوازى ، حسن عمل ، كوتاه كردن آرزو ، دوست داشتن آخرت ، جزع و بىتابى از حساب ( روز جزا ) ملازمت ايمان ، فهم در قرآن ، فرو خوردن خشم ، فروتنى .
هامش
( 1 ) - ظاهرا - و اللّه العالم - منظور آن است كه هرگاه خواستى به كارمندان خود كه برايت كار مىكنند دستور و فرمانى دهى كه ترس آن را دارى كه اين دستور ايجاد تنش كند و آنها در اين دستور به تو ايراد گيرند و براى آن تو را به توجيه و عذرتراشى وادارند ، تو خود عذر دستور خود را بخواه و هدف از اين دستور جنجالبرانگيز و تنشزا را براى ايشان تبيين كن .
( 2 ) - چنانچه خداى تعالى نيز در قرآن كريم فرمايد :« ادْعُ إِلى سَبِيلِ رَبِّكَ بِالْحِكْمَةِ وَ الْمَوْعِظَةِ الْحَسَنَةِ » -دعوت كن مردم را به راه پروردگارت به وسيلهء حكمت و اندرز نيكو . . .