مىكنى به چنين مناجاتى ؟ » . آن حضرت فرمود : « اى اصمعى ! آيا نشنيدهاى كه حقّ - سبحانه و تعالى - خلق كرد بهشت را از براى آنكه اطاعت او كند اگرچه عبد حبشى باشد ، و خلق كرد آتش را از براى كسى كه نافرمانى كند اگرچه سيّد قرشى باشد ؟ » . پس جايى كه خليفهء الهى ، فرزند حضرت رسول ص چنين گويد و تكيه بر نسب خود نفرمايد ، كسى ديگر چگونه مغرور به نسب و حسب آباء و اجداد شود و از اطاعت حقّ تعالى خود را معاف دارد . در « عيون اخبار الرّضا » « 25 » از حضرت ابو الحسن الرّضا عليه السّلام وارد است كه به يكى از اقرباى خود فرمود كه : « اينقدر در كلام خود مگو كه ما بني فاطمه چنين و چنان ؛ زيرا كه به خداوند قسم است كه حرام نكرد بر آتش مگر لحوم « 26 » بنى فاطمه را كه بلافاصله از بطن او متولّد شدهاند نه سايرين » . بالجمله ، كرامت در نزد حقّ تعالى به تقوى است نه به نسب ، و متّقين كه مشغولند در ليل و نهار به طاعات ، و اجتناب مىنمايند از معاصى نيز از سوء خاتمه خائفند و به عمل خود مغرور نمىشوند . و در دعا از اهل عصمت وارد است كه : « ثبّتنا بالقول الثّابت فى الحياة الدّنيا و فى الآخرة » « 27 » .
هامش
( 25 ) - اين كتاب ، مشتمل بر شرح حال و احاديثى است كه از حضرت ثامن الائمّه عليه السّلام نقل شده است ، و گردآورندهء آن « شيخ صدوق » مىباشد . حديث مذكور در فوق ، از جلد 2 صفحهء 232 از آن كتاب آورده شده است .
( 26 ) - جمع لحم : گوشت ؛ و در اينجا كنايه از بدنهاست .
( 27 ) - بار خدايا ! ما را به سخن استوار در زندگانى دنيا و در سراى آخرت ، ثابت و پابرجا دار :
« روضة الواعظين » 1 : 376 ، « بحار الانوار » 100 : 352
توضيح : اين دعا متّخذ از آيهء 27 از سورهء ابراهيم است كه :يُثَبِّتُ اللَّهُ الَّذِينَ آمَنُوا بِالْقَوْلِ الثَّابِتِ فِي الْحَياةِ الدُّنْيا وَ فِي الْآخِرَةِ . . .: ( خداوند ، آنان را كه ايمان آوردهاند ، به سخن ثابت در زندگى دنيا و در آخرت پايدار مىگرداند ) ؛ كه مراد از قول ثابت ، ولايت است ؛ زيرا كه ولايت ، شامل توحيد و نبوّت نيز هست ؛ و دليل بر اين مطلب ، حديثى است در تفسير « برهان » در ذيل همين آيه : « و من طريق المخالفين ، ما رواه النّطنزىّ ، عن ابن عبّاس فى قوله :يُثَبِّتُ اللَّهُ الَّذِينَ آمَنُوا بِالْقَوْلِ الثَّابِتِ . . .قال : بولاية علىّ بن ابى طالب عليه السّلام » : « البرهان » 5 : 407