تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 3449

مساهمون:

ص٣٤٤٩
پيه .

مقبئن

(
moqba'enn
) ص . ع . گرفته و ترنجيده . و غايب و سپس مانده .

مقة

(
meqat
) م . ع . ومق ومقا و مقة . ر . و مق .

مقت

(
maqt
) م . ع . مقته مقتا و مقاتة ( از باب نصر ) : دشمن گرفت آن را و دشمن داشت بدشمنى سخت .

مقت

(
maqt
) ا . ع . بغض و عداوت و دشمنى . و نكاح المقت : نكاح زن پدر چنان كه در جاهليت معمول تازيان بوده . قوله تعالى
وَ لا تَنْكِحُوا ما نَكَحَ آباؤُكُمْ مِنَ النِّساءِ إِلَّا ما قَدْ سَلَفَ إِنَّهُ كانَ فاحِشَةً وَ مَقْتاً وَ ساءَ سَبِيلًا
.

مقتاد

(
moqt d
) ص . ع . رام و فرمانبردار و مطيع و منقاد .

مقتب

(
moqteb
) ص . ع . آنكه پالان بر پشت شتر مىنهد . و آنكه سوگند غليظ مىخورد .

مقتبة

(
moqtabbat
) ص . ع . يد مقتبة : دست بريده .

مقتبس

(
moqtabas
) ص . ع . فراگرفته .

مقتبس

(
moqtabes
) ص . ع . آنكه دريافت مىكند و فرا مىگيرد آتش و يا علم را از ديگرى . و آنكه مىدهد به ديگرى .

مقتبل

(
moqtabel
) ص . ع . رجل مقتبل الشباب : مردى كه در وى نشان پيرى پيدا نگردد و جوان‌تر و تازه .

مقتت

(
moqattat
) ص . ع . زيت مقتت : روغن در گل پرورده و يا بروغنهاى خوش بوى ديگر آميخته .

مقتت

(
moqattet
) ص . ع . بدگو و سخن‌چين . و آنكه روغن را با گل مىپروراند .

مقتتل

(
moqtatal
) ص . ع . كشتهء از عشق و يا از جن .

مقتتل

(
moqtatel
) ص . ع . مشغول بقتال و جنك .

مقتتى

(
moqtati
) ص . ع . نوكر گيرنده و كرايه‌دار نوكر و خدمتگار .

مقتحم

(
moqtahem
) ص . ع . آنكه بىانديشه در كارى درمىآيد . و آنكه خوار مىشمرد كسى را . و ستارهء فروشونده .

مقتدا

(
moqtad
) ا . پ . مأخوذ از تازى - آنكه مردمان پيروى آن مىنمايند و تقليد از وى مىكنند و پيشوا .

مقتدح

(
moqtadeh
) ص . ع . آنكه از آتش‌زنه آتش مىگيرد . و آنكه از ديك شوربا مىآشامد . و مدبر در كارها .

مقتدر

(
moqtader
) ص . ع . قادر و توانا .

مقتدر

(
moqtader
) ا . ع . وسط و ميانهء از هر چيزى . و پزندهء در ديك . و لقب جعفر بن معتضد هيجدهمين خليفه عباسى كه پس از بيست و چهار سال و يازده ماه مدت خلافت در سال 325 هجرى كشته شد .

مقتدر

(
moqtader
) ص . پ . مأخوذ از تازى - قادر و توانا .

مقتدى

(
moqtad
) ص . ع . آنكه مردمان پيروى آن كنند .

مقتدى

(
moqtadi
) ص . ع . پيروى كننده و اقتداكننده . و المقتدى بامر الله : لقب عبد اللّه بن محمد بيست و هفتمين خليفه عباسى كه پس از نوزده سال و هشت ماه خلافت در سال 487 هجرى وفات نمود .

مقتر

(
moqter
) ص . ع . رجل مقتر : مرد تنگ‌كننده نفقه بر عيال . و نيز مرد فقير و درويش و تنگدست . ج : مقترون .

مقتر

(
moqter
) ا . ع . پالان و زين نيكو ساخت و نيكو نشست كه پشت ستور را از ريش نگاهدارد .

مقتر

(
moqattar
) ص . ع . كباء مقتر : چوب بخوربخور كرده شده .

مقتر

(
moqatter
) ص . ع . رجل مقتر : مرد تنگ گيرندهء نفقه بر عيال .

مقترب

(
moqtareb
) ص . ع . نزديك بهم شده . و عهدى كه وفاى به آن نزديك شده باشد .

مقترة

(
moqterat
) ص . ع . زنى كه به چوب عود بخور مىدهد .

مقترت

(
moqtaret
) ا . ع . آنكه هر چه بيابد بگيرد .

مقترح

(
moqtareh
) ص . ع . آنكه بطور ابرام و بدون لياقت و لزوم پرسش مىكند و درخواست مىنمايد . و آنكه بىانديشه شعر مىگويد و مىخواند . و آنكه از نو پيدا مىكند چيزى را بىآنكه از كسى شنيده باشد .

مقترض

(
moqtarez
) ص . ع . وام گيرنده و وام‌دار .

مقترع

(
moqtare '
) ص . ع . گشن برگزيده شده .

مقترف

(
moqtaraf
) ص . ع . بعير مقترف : شتر از نو خريده شده .

مقترف

(
moqtaref
) ص . ع . ورزكننده . و گناهكار و متهم .

مقترن

(
moqtaren
) ص . ع . يار و رفيق شده . و از پى هم در آمده . و دوست و رفيق .

مقترون

(
moqteruna
) ع . ج . مقتر .

مقترى

(
moqtari
) ص . ع . آنكه قصد و اراده مىكند . و آنكه كوشش مىنمايد . و آنكه پيروى مىكند . و آنكه از شهرى بشهرى مسافرت مىنمايد . و آنكه ميهمان را مىپذيرد و ميزبانى مىكند .