تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 3373

مساهمون:

ص٣٣٧٣

مضيف

(
mozif
) ص . ع . آنكه مىخماند و ميل مىدهد .

مضيف

(
mozif
) ا . ع . مهماندار و خداوند مهمانخانه .

مضيف

(
mozif
) ا . پ . مأخوذ از تازى - مهماندار .

مضيفة

(
mazifat
) و (
mazyofat
) ا . ع . اندوه و غم . و كارى كه از آن ترسيده شود .

مضيق

(
maziq
) ا . ع . مكان تنگ . و جاى تنگ . و كار سخت و دشوار . ج : مضائق .

مضيق

(
mozayyaq
) ص . ع . تنگ كرده و تنگ گرفته بر كسى .

مضيم

(
mazim
) ص . ع . مظلوم و آنكه به حق خود نارسيده باشد .

مضيوح

(
mazyuh
) ص . ع . عيش مضيوح : زندگانى كه عيش آن با غم و اندوه آميخته باشد .

مضئود

(
maz'ud
) ص . ع . گرفتار زكام .

مط

(
mat
) . ع . بجاى مطلوب نويسند .

مط

(
matt
) م . ع . مط الشئ مطا ( از باب نصر ) : كشيد آن چيز را و دراز كرد . و مط الدلو : كشيد دول را . و مط الحاجبين و الخد : برچيد ابرو و رخسار را از تكبر . و مط الاصابع : دراز كرد انگشتان را و خطاب كرد به آنها .

مطء

(
mat '
) م . ع . مطأ الجارية مطء ( از باب فتح ) : گائيد آن كنيزك را .

مطا

(
mat
) ا . ع . پشت و يازيدگى اسم است تمطى را . و پاره‌اى از شاخ كه بدان كشت و يا شاخه‌هاى پراكنده را با هم ببندند . ج : امطاء .

مطاء

(
met '
) ع . ج . مطو (
matv
) و (
metv
) .

مطاء

(
mat
) م . ع . مطا مطوا و مطاء . ر . مطو .

مطابة

(
mat bbat
) م . ع . دارو كردن و درمان كردن .

مطابخ

(
mat bex
) ع . ج . مطبخ (
matbax
) و (
metbax
) .

مطابخ

(
mat bex
) ا . ع . نام موضعى در مكهء معظمه .

مطابق

(
mot beq
) ص . ع . موافق و برابر .

مطابق

(
mot beq
) ص . پ . مأخوذ از تازى - موافق و برابر و يكسان . و مثل و مانند و معادل .

مطابقة

(
mot baqat
) م . ع . طابق بين الشيئين مطابقة و طباقا : برابر كرد آن دو چيز را و چسبانيد آن دو را بهم . و طابق فلان فلانا : موافقت كرد فلان به همان را . و طابق المقيد : رفت آن بنددار با بند پاى . و طابق الفرس : گذاشت آن اسب پايها را در جاى دستها هنگام راه رفتن . و طابق فلان : عادت كرد فلان بر كارى . و طابق بين قميصين : پوشيد يكى از آن دو پيراهن را به روى ديگرى .

مطابقت

(
mot bqat
) و

مطابقه

(
mot beqe
) ا . پ . مأخوذ از تازى - برابرى با هم و مشابهت و مقابله . و مناسبت و يكسانى . و موافقت . و مواجهت و روباروئى .

مطابنة

(
mot banat
) م . ع . موافق و برابر شدن . و قولهم : طابن هذه الحفيرة : بصيغهء امر يعنى پست كن اين حفيرة يعنى گو آتش خوابانيدن را .

مطاحل

(
mat hel
) ا . ع . يوم المطاحل : روزى است كه تازيان در آن كشته شدند . و نيز مطاحل نام موضعى .

مطاحن

(
mat hen
) ع . ج . مطحان .

مطاخ

(
matt x
) ص . ع . گول و احمق . و بزرگ‌منش متكبر خودپرست .

مطادة

(
mat dat
) ا . ع . دشت دور و دراز .

مطار

(
mat r
) ص . ع . بئر مطار : چاه فراخ دهانه .

مطار

(
mat r
) ا . پ . مأخوذ از تازى - پريدن . و محل پريدن .

مطار

(
mot r
) ص . ع فرس مطار : اسب تيز خاطر چست و چالاك . و نيز مطار : پرانيده شده و شكسته و شكافته .

مطار

(
matt r
) ص . ع . فرس مطار : اسب تيزرو .

مطارب

(
mat reb
) ع . ج . مطرب و مطربة .

مطارة

(
mat rat
) ص ع . ارض مطارة : زمين پرنده‌ناك .

مطارة

(
mat rat
) ا . ع . نام دهى . و ذو المطارة : نام كوهى .

مطارة

(
mat rat
) و (
mot rat
) ص . ع . بئر مطارة : چاه فراخ دهانه و چاه دو تك . و كذلك بئر مطارة .

مطارح

(
mat reh
) ع . ج . مطرح . و مطارح الزرع : كشت‌زار .

مطارحة

(
mat rahat
) ا . ع . مطارحة الكلام : با هم سخن در افگندن .

مطاردة

(
mot radat
) م . ع . طارد مطاردة و طرادا . ر . طراد .

مطارف

(
mat ref
) ا . ع . ج . مطرف (
motraf
) و (
metref
) . و مطارف النرى : جامه‌هاى دولتمندى .

مطارق

(
mat req
) ع . ج . مطرقة و