تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 3161

مساهمون:

ص٣١٦١
و يوم محتدم : روز بسيار گرم .

محتذر

(
mohtazar
) ص . ع . هوشيار و آگاه و خبردار .

محتذى

(
mohtazi
) ص . ع . تقليدكننده و اقتداكننده و كسى كه بر نهاد ديگرى كار كند . و كفش پوشيده . و به كسى پى برده .

محتر

(
mohter
) ا . ع . كسى كه تنك مىگيرد نفقه را بر عيال خود .

محتر

(
mohatter
) ص . ع . كسى كه وليمهء خانهء نو مىدهد و از براى آن مهمانى مىكند . و آنكه براى خيمه حتر مىسازد .

محترب

(
mohtareb
) ص . ع . مشغول بكارزار همديگر .

محترث

(
mohtares
) ا . ص . ع . كشتكار و كشاورز و زارع و قله‌ران . و كاسب و كسب‌كننده و ورزنده .

محترز

(
mohtarez
) ص . ع . آگاه و خبردار و هوشيار و دورانديش .

محترس

(
mohtaras
) ص . ع . نگاهداشته شده و محفوظ .

محترس

(
mohtares
) ص . ع . كسى كه پاس مىدارد از مخالفت و حراست مىكند . و آنكه شبانه دزدى مىنمايد . المثل : محترس من مثله و هو حارس : دربارهء كسى گويند كه عيبجوئى كند از خبيثى درصورتىكه خودش خبيث ترازوى باشد .

محترص

(
mohtares
) ص . ع . آزمند و حريص . و كوشش‌كننده .

محترف

(
mohtaraf
) ا . ع . جاى كسب كردن و ورزيدن .

محترف

(
mohtaref
) ا . ع . پيشه‌ور و صنعتگر .

محترفه

(
mohtarefe
) ا . پ . مأخوذ از تازى - پيشه‌وران و صنعتگران .

محترق

(
mohtareq
) ص . ع . سوخته شده .

محترق

(
mohtareq
) ص . پ . مأخوذ از تازى - سوخته و سوزان و آتش افروخته . و محترق كردن : سوزانيدن و بر افروختن آتش و سوزان كردن . و محترق شدن : سوختن و افروخته شدن .

محترق‌ساز

(
mohtareq - s z
) ص . پ . افروزندهء آتش .

محترك

(
mohtarek
) ا . ع . كسى كه لازم مىگيرد حارك شتر خود را در سوارى .

محترم

(
mohtaram
) ص . ع . حرمت داشته شده .

محترم

(
mohtaram
) ص . پ . مأخوذ از تازى - با آبرو و با احترام و بزرگوار . و با اعتبار و با عزت . و پاك و مقدس و عزيز .

محترم

(
mohtarem
) ص . ع . حرمت دارنده و كسى كه احترام مىكند .

محترمات

(
mohtaram t
) ا . پ . مأخوذ از تازى - زنان با احترام .

محتزز

(
mohtazez
) ص . ع . كسى كه مىبرد .

محتزم

(
mohtazem
) ص . ع . مردميان بسته و لباس پوشيده و سلاح پوشيده . و اسب تنك بسته شده .

محتزن

(
mohtazen
) ص . ع . اندوهگين و ملول و با حزن و اندوه .

محتسب

(
mohtaseb
) ص . ع . شمارنده و آزماينده و حساب‌كننده . و محتسب البلد : كسى كه نهى از منكر مىكند .

محتسب

(
mohtaseb
) ا . پ . مأخوذ از تازى - مأمور حكومتى شهر كه مىآزمايد سنگها و اوزان و اندازه‌ها و زرعها و مأكولات شهرى را و نهى مىكند قمار و شراب و ديگر اعمال نامشروع را .

محتسبى

(
mohtasebi
) ا . پ . مأخوذ از تازى - ادارهء احتساب و شغل محتسب .

محتش

(
mohattac
) ص . ع . برانگيخته شدهء بر مخالفت .

محتشد

(
mohtaced
) ص . ع . رجل محتشد : مردى كه در بذل كوشش و يارى و مال دريغ ندارد . و نيز محتشد : آماده و با هم مجتمع و حاضر .

محتشم

(
mohtacam
) ص . ع . زبردست و توانا و بزرگ و داراى خدم و حشم بسيار .

محتشم

(
mohtacem
) ص . ع . شرمندهء از احترام .

محتشى

(
mohtaci
) ص . ع . پر و مملو و انباشته و آگنده .

محتشية

(
mohtaciyat
) ص . ع . امراءة محتشية : زنى كه بر پستان و يا سرين خود بالشچه بندد تا كلان نمايد .

محتصد

(
mohtased
) ص . ع . كسى كه مىدرود غله را و دروكننده .

محتصر

(
mohtaser
) ا . ع . شير بيشه .

محتضر

(
mohtazar
) ص . ع . مرد نزديك بمرك . و قولهم : اللبن محتضر فغط اناءك : يعنى شير حاضر است پر نما ظرف خود را از آن زيرا كه كثير الافة است و جن بر آن حاضر مىشود . و كل شرب محتضر اى يحضرون حظوظهم من الماء .

محتضر

(
mohtazar
) ص . پ . مأخوذ از تازى - مشرف بمرگ و كسى كه در حال احتضار باشد .

محتضر

(
mohtazer
) ا . ع . به شهر آينده خلاف بادى .

محتضر

(
mohtazer
) ص . ع . جفاكار و آزاركننده . و حاضر شوند . و اسب دونده .
فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 3161 | على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )