تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 3015

مساهمون:

ص٣٠١٥
و ماشوب و ماشيوه .

ماشه

(
m ce
) ا . پ . انبر و كلبتان . و آهنى كه فتيلهء تفنگ را بدان محكم كنند و آتش بر تفنگ زنند . و ليف جولاهگان . و بيل . و وزنهء خرد و كوچك . و يك حصه از دوازده حصهء تولچه درصورتىكه هر تولچه دو مثقال و نيم باشد يعنى پنج نخود و آن را ماهچه و ماهه نيز گويند .

ماشى

(
m ci
) ص . پ . منسوب به ماش . و هر چيز برنگ ماش . و هر غذاى ساخته شدهء از ماش .

ماشى

(
m ci
) ص . ع . بسرعت راه رونده . و سعايت كننده . و سخن‌چين . ج : مشاة .

ماشيا

(
m ci
) ا . پ . گياهى كه مردم شيراز ماميثاى سرخ گويند .

ماشية

(
m ciat
) ا . ص . ع . ستور . و ستور بسيار نره و شتر و گوسپند و بعضى گاو را هم ماشية گفته‌اند . ج : مواشى . و امراة ماشية : زن بسيار فرزند .

مآشير

(
ma ' cir
) ع . ج . مئشار .

ماشيوه

(
m civah
) ياى مجهول و هاى ملفوظ . ا . پ . غربال و پرويزن و ترش پالا .

ماص

(
m s
) ا . پ . - ماخوذ از سنسكريت - ماه و قمر .

مأص

(
ma'as
) ا . ع . شتران سپيد نيكو .

ماص

(
m ss
) ا . فا . ع . مكنده . و آنكه مىمكد .

ماصان

(
m ss n
) و

ماصانة

(
m ss nat
) ا . ع . در شتم مرد گويند : و يلى على ماصان بن ماصان . و در شتم زن : و يلى ماصانة بن ماصانة يعنى بلا و عذاب من بر وى باد .

ماصة

(
m ssat
) ا . ع . بيمارى كه در كودكان عارض شود .

ما صدق

(
m - sadaq
) پ . كلمهء فعل ماخوذ از تازى - هر چيزى كه بيان شود و ثابت و محقق گردد . و در محاورات بيشتر بمعنى مضمون و معنى استعمال مىشود .

مآصر

(
ma ' ser
) ع . ج . مأصر (
ma'sar
) و مأصر (
ma'ser
) .

مأصر

(
ma'sar
) و (
ma'ser
) ا . ع . زندان . ج : مآصر .

ماصر

(
m ser
) ص . ع . ناقة و شاة ماصر : شتر و گوسپندى كه شير از پستان آن كم كم و بد رنگ برآيد . و نعجة ماصر : ميش كم شير .

ماصر

(
m ser
) ا . ع . پرده و حاجز ما بين دو چيز .

ماصع

(
m se '
) ا . ع . آب شور .

ماصع

(
m se '
) ص . ع . شئ ماصع : چيز روشن و درخشنده . و چيز كم و اندك . و چيز كدر و تيره . و چيز متغير و سپرى شونده .

ماصعة

(
m se'at
) ص . ع . ناقة ماصعة الدر : ماده شتر شير برگشته از پستان .

ماصل

(
m sel
) ا . ع . اندك از عطا و دهش . و اندك از شير .

ماضح

(
m zeh
) ا . فا . ع . زشت كنندهء ناموس كسى .

ماضر

(
m zer
) ا . ع . شير ترش زبان گز . و شير نيك سپيد .

ماضغان

(
m zeq ne
) ا . ع . به صينعهء تثنيه نام دو رگ در دو زنخ و بن هر دو زنخ متصل به بن اضراس .

ماضغة

(
m zeqat
) ا . ع . احمق و گول .

ماضوى

(
m zaviyy
) ص . ع . منسوب به ماضى .

ماضى

(
m zi
) ص . ع . گذشته و گذرنده . و برنده و قاطع خواه شمشير باشد و يا خز آن . و مرد رساى در امور .

ماضى

(
m zi
) ا - ص . پ - شير بيشه . و شمشير .

ماضى

(
m zi
) ا - ص . پ - ماخوذ از تازى - گذشته و زمان گذشته .

ماضى

(
m ziyy
) ص . ع . منسوب به ماضى .

ماضيه

(
m zie
) ص . پ . - مأخوذ از تازى - گذشته . و أمم ماضيه : طوايف از مردمان پيشين كه سابق بر اين زمان بوده‌اند .

ماطخ

(
m tex
) ا . ع . اسب نرم تك سست دو .

ماطر

(
m ter
) ص . ع . يوم ماطر : روز با باران . ج : مواطر .

ماطع

(
m te '
) ص . ع . به پيش دهان و بدندان پيش خورنده . و هو ماطع ناطع اى خالص .

ماطل

(
m tel
) ا . ع . نام لشنى از شتران .

ماطلية

(
m teliyyat
) ص . ع . ابل ماطلية : شتران از نسل ماطل .

مأطور

(
ma'tur
) ا . ع . چاهى كه در پهلوى آن چاه ديگر باشد . و آبى كه در زمين نرم بود و گرداگرد آن را از چوب و درخت محكم كنند تا خراب نشود .

مأطورة

(
ma'turat
) ا . ع . شير دوشهء چرمين كه بر دورهء سر آن چوب گرد گذاشته كناره آن را بدان چوب بدوزند .

مأطوم

(
ma'tum
) ص . ع . بعير مأطوم : شتر ميتلا به بستگى بول و شكم از بيمارى . و رجل مأطوم كذلك .
فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 3015 | على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )