تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 3139

مساهمون:

ص٣١٣٩

مجذافة

(
mejz fat
) ا . ع . واحد مجذاف يعنى يك بيل كشتى .

مجذام

(
mejz m
) ص . ع . رجل مجذام : مرد نيك يك‌سوكنندهء كار .

مجذام

(
mejz m
) ا . ع . نام اسبى .

مجذامة

(
mejz mat
) ص . ع . رجل مجذامة : مرد نيك يك‌سوكنندهء كار و فيصل دهندهء امور . و نيز مرد زود دوستى برنده .

مجذر

(
mojzer
) ص . ع . بقرة مجذر : ماده گاو خداوند بچه .

مجذر

(
mojazzar
) ا . ع . مرد كوتاه درشت ستبر اطراف . و شترى كه در اطراف استخوان مفاصل وى گوشت بسيار باشد . و از اعلام است .

مجذع

(
mojza '
) و (
mojazza '
) ا . ع . بىاصل و بىثبات از هر چيزى .

مجذف

(
mojzef
) ص . ع . مرغ تيز پر .

مجذفة

(
mojzefat
) ا . ع . زن گام كوتاه و تيزرو .

مجذم

(
mejzam
) ا . ع . گرفتار بيمارى جذام .

مجذم

(
mojazzam
) ص . ع . بريده دست و پاى . و گرفتار بيمارى جذام .

مجذمين

(
mojazzamina
) ا . ع . شعب المجذمين در مكه است .

مجذوب

(
majzub
) ص . ع . كشيده شده .

مجذوب

(
majzub
) ا . ص . پ . مأخوذ از تازى - كشيده شده و جذب شده . و بر كشيده و پيش كشيده و بخرد كشيده . و كاسته شده و كم شده . و بى خود گشته .

مجذوذ

(
majzuz
) ص . ع . بريده شده و قطع شده . و شتاب شده . و شكسته . و از بيخ بركنده . و پاره كرده . و عطاء غير مجذوذ : عطيهء دائمى غير مقطوع . قوله تعالى :
عَطاءً غَيْرَ مَجْذُوذٍ
.

مجذوذى

(
majzuziyy
) ص . ع . كسى كه با ديگرى زندگانى مىكند و همهء امور زندگانى او بوى تعلق دارد . و مسافرى كه اسبابهاى سفر خود را هرگز از خود دور نمىكند .

مجذور

(
majzur
) ص . ع . حاصل ضرب جذر .

مجذوف

(
majzuf
) ا . ع . بريده پا .

مجذوم

(
majzum
) ص . ع . گرفتار خوره و مبتلا بجذام .

مجذى

(
mojzi
) ص . ع . فصيل مجذ : شتر بچه‌اى كه كوهان وى پيه‌ناك باشد . و مجذ الحجر : بلندكنندهء سنك .

مجذى

(
mojzi
) و

مجذية

(
mojzeyat
) ص . ع . ثابت و برجاى ايستاده .

مجر

(
majr
) ا . ع . بچهء شكمى شتر و گوسپند و جز آن . و بسيار از هر چيزى . و سود و ربا . و لشكرگران . و قمار . و خرد و عقل . يق ما به مجر اى عقل .

مجر

(
majr
) م . ع . خريدن بچهء در شكم شتر و گوسپند و فروختن آن . و فروختن شتر با بچهء شكمى ماده شتر . و چيزى باختن . و قمار كردن و فروختن كشت سبز دانه نابسته و كشت با خوشهء نادروده و خرماى تر بر درخت بتخمين بخرماى خشك پيموده فروختن . و تشنه شدن ( و الفعل من نصر ) .

مجر

(
majar
) ا . ع . تشنگى و گرانبارى گوسپند از بچهء در شكم .

مجر

(
majar
) م . ع . مجرت الشاة مجرا ( از باب سمع ) : كلان شد بچه در شكم آن گوسپند . و نيز مجر : تشنه شدن . و پر شدن شكم از آب و سير ناشدن .

مجر

(
majarr
) ا . ع . شاه تيرخانه .

مجر

(
mejarr
) ا . ع . ابزارى كه بدان زمين را صاف و هموار مىكنند و خاك‌كش .

مجر

(
mojerr
) ص . ع . آنكه مىكفاند زبان شتربچه را تا شير نخورد . و كسى كه نيزه بر بدنى فرو برده و نيزه را در آن گذاشته و مىكشد آن بدن را . و آنكه پيروى مىكند كسى را در سرود او . و آنكه مهلت مىدهد در اداى وام . و شترى كه نشخوار مىكند . و كسى كه تقليد مىكند مر پيشينيان را .

مجرا

(
majr
) ا . پ مأخوذ از تازى - محل جريان و محل روان شدن . و ناو و ناودان و نهر و آبگذر . و قنات و كاريز . و معبر و راه . و معبر كشتى . و هدف و نشانه . و يك منزل و يك مرحله از سفر . و مسافتى كه كشتى در مدت بيست و چهار ساعت مىپيمايد . و مجراى آب : جائى كه آب از آن عبور مىكند و يا مجراى بول : راهى كه كميز از آن از آبدان بيرون مىآيد . مجراى ماء : محل گذر آب . و مجراى نهر : بستر رودخانه . و مجرا بستن : نشانه گذاشتن براى توپ و جز آن . و مجرا كردن : بيان كردن .

مجرا

(
mojr
) م . ف . پ . مأخوذ از تازى - اجرا شده و روان شده . و پاداش داده شده . و برآورده شده . و تسليم شده .

مجراز

(
mejr z
) ص . ع . مفازة مجراز : بيابان خشك بىگياه .

مجرأشة

(
mojra'acat
) ص . ع ابل مجرأشة : شتران سير و فربه .

مجرائى

(
mejr 'i
) ا . پ . مأخوذ از تازى - كسى كه بوظيفه و تكليف خود عمل مىكند مانند نوكر و وزير و جز آن .