تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 2709

مساهمون:

ص٢٧٠٩

قمع

(
qomo '
) ع . ج . قموع (
qamu '
) .

قمعاء

(
qam ' '
) ا . ص . ع . مؤنث اقمع : زنى كه در بن مژه‌هاى آن آبله ريزه بر دميده باشد . و ماديانى كه يكى از دو زانوى آن ورم كرده باشد . ج : قمع (
qom '
) .

قمعال

(
qem ' l
) ا . ع . مهتر و بزرگ قوم . و سردار شبانان .

قمعالة

(
qem ' lat
) ا . ع . سر نره و حشفهء بزرگ .

قمعان

(
qam ' ne
) ا . ع . بصيغهء تثنيه : دو گوشهء پائينى جلت خرما .

قمعة

(
qom'at
) ا . ع . سربند انبان و جز آن .

قمعة

(
qam'at
) و (
qam'at
) و (
qama'at
) ا . ع . برگزيده‌ترين و بهترين مال و يا مخصوص است بخيار شتران . و برگزيدگى چيزى . ج : قمع (
qom '
) .

قمعة

(
qama'at
) ا . ع . راس و سر . و كوهان شتر . ج : قمع (
qama '
) . و مگس ريزه‌اى كه در شدت گرما بر شتر و آهو نشيند . ج : مقامع (
qaq me '
) .

قمعة

(
qame'at
) ص . ع . ماديانى كه در يكى از دو زانوى آن و يا سر در سر عرقوب آن غلظتى باشد . و ناقة قمعة : ماده شتر گشن خواه .

قمعل

(
qom'al
) و (
qom'ol
) ا . ع . تلاق و بظر .

قمعل

(
qom'ol
) ا . ع . كاسهء بزرگ . و قرح كوچك . و ديگ كوچك تنگ گردن . و نام مرغ خردى كوتاه گردن گوتاه نول .

قمعلة

(
qam'alat
) م . ع . قمعل قمعلة : بزرگ و مهتر قوم گرديد . و قمعل النبت : بيرون آمد قماعيل آن گياه .

قمعوث

(
qom'us
) ا . ع . مرد ديوث و بىغيرت دربارهء زن خود .

قمعول

(
qom'ul
) ا . ع . كاسهء بزرگ .

قمعولة

(
qom'ulat
) ا . ع . گره . و شكن . و عقد . و نورد . و غلاف گياه . و غنچهء ناشكفتهء آن . ج : قماعيل . يق : فى راسه قماعيل اى عقد .

قمقام

(
qamq m
) و (
qomq m
) ا . ع . درياى ژرف . و كار مهم و بزرگ . و عدد بسيار و معظم عدد . و مهتر و بزرگ قوم . و كنهء ريزه . و نوعى از شپش كه به سختى بين موهامى چسپد و عبارت از شپش زهار باشد .

قمقامة

(
qamq mat
) ا . ع . واحد قمقام يعنى يك كنهء ريزه . و يك شپش .

قمقم

(
qemqem
) ا . ع . غورهء خشك خرما .

قمقم

(
qomqom
) ا . ع . سبو و آوندى مر عطاران را . و آوندى از مس كه در آن آب گرم مىكنند . و حلقوم و ناى گلو . المثل : على هذا دار القمقم يعنى معنى خبر در نزد اين است ، و اين مثل را دربارهء مردى گويند كه خبير و آگاه در كار باشد .

قمقمان

(
qomqom n
) ا . ع . عدد بزرگ . و بزرگترين و بهترين جزء .

قمقمة

(
qamqamat
) م . ع . قمقم الله عصبه قمقمة : گرد آراد خداى پى او را و قبض كناد آن را و يا چيره گرداباد به روى كنه را .

قمقمة

(
qomqomat
) ا . ع . كاسه و آوندى از مس كه در آن آب گرم كنند . ج : قماقم .

قمقمه

(
qomqome
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - آوند آب خورى از مس كه مسافر با خود برميدارد .

قمل

(
qaml
) ا . ع . شپش . و قمل قريش : دانهء صنوبر .

قمل

(
qamal
) م . ع . قمل قملا ( از باب سمع ) : بسيار گرديد شپش در او . و قمل راسه : بسيار شد شپش سر او . و قمل بطنه : كلان گرديد شكم او . و قمل العرفج : خجكهاى سياه مانند شپش بر عرفج برآمد . و قمل القوم : بسيار شدند آن گروه . و قمل الرجل : فربه شد آن مرد پس از لاغرى .

قمل

(
qamel
) ص . ع . شپش دار و پر شپش . و غل قمل يعنى بند و غل در دست و شپش در سر ما نيز اسير . و نيز زن بد خلق را غل قمل گويند .

قمل

(
qomal
) ا . ع . كنه و شپش گوسپند و شتر .

قمل

(
qommal
) ا . ع . جانوركى از جنس كنه و كوچكتر از آن كه در بدن شتر لاغر پديد مىآيد . و مورچهء كوچك . و ملخ بىپر . و جانوركى سرخ بال مانند ملخ و بدبو كه غير مأكول است .

قمل

(
qommal
) ا . ع . ج . قملة الزرع .

قملة

(
qamlat
) ا . ع . واحد قمل يعنى يك شپش . و قملة النسر : يك نوع جانوركى .

قملة

(
qamelat
) ص . ع . مؤنث قمل يعنى پرشپش .

قملة

(
qamelat
) و (
qommalat
) ص . ع . امراة قملة : زن بسيار كوتاه . و امراة قملة كذلك .

قملة

(
qommalat
) ا . ع . قملة الزرع : جانوركى به شكل كنه و گنده بوى و مانند ملخ پرواز مىكند و خورنده‌تر از ملخ است مر كشت را . ج : قمل (
qommal
) . و قملة الاذن : جعل و گوش خيزك و هزار پا .

قملى

(
qamaliyy
) ا . ع . مرد كوتاه بالا و پست و حقير . و مرد بيابانى كه بود باش در شهر را اختيار كند .

قملية

(
qamaliyyat
) ص . ع . امراة قملية : زن بسيار كوتاه .

قمم

(
qemam
) ع . ج . قمة (
qemmat
) .
فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 2709 | على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )