تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 2540

مساهمون:

ص٢٥٤٠
در تنور افتد . و ريزه‌هاى نان . و پاره‌اى از آرد خمير كرده . ج : فرازد و فرازق و فرازيد . و نيز فرزدق : لقب همام بن غالب بن صعصعة شاعر معروف .

فرزدقة

(
farazdaqat
) ا . ع . واحد فرزدق و قطعه‌اى از خمير و يا از خميرمايه . ج : فرازق .

فرززميار

(
farz - zamy r
) ا . پ . نماز بزرگ .

فرزع

(
forzo '
) ا . ع . پنبه‌دانه .

فرزعة

(
forzo'at
) ا . ع . دسته بستهء از علف و گياه . ج : فرازع . و نام يكى از هشت كركس لقمان .

فرزفرجيشور

(
farz - farjicvar
) ا . پ . پيغمبر بزرگ .

فرزل

(
ferzel
) ا . ع . قيد و گاز و مقراض آهنگران .

فرزل

(
forzol
) ص . ع . رجل فرزل : مرد درشت تندار .

فرزلة

(
farzalat
) م . ع . فرزله فرزلة : بندى كرد آن را .

فرزم

(
forzom
) ا . پ . قالب كفش دوزى .

فرزند

(
farzand
) ا . پ . پسر و ابن و ولد . و بچه و طفل و كودك . و اولاد و مولود . و آنكه از كسى و يا چيزى توليد شده باشد . و فرزند آب : هر حيوان آبى . و حباب و غنچهء آب . و فرزند ارجمند : اولاد نامدار . و فرزند آفتاب : لعل و ياقوت . و ديگر جواهر كانى . و فرزند بكر : نخستين فرزند . و سبزى هميشه سبز . و فرزند خاور : آفتاب . و فرزند رشيد : اولاد خوب . و فرزند زنا : حرامزاده و خشوك . و فرزند نيك نهاد : اولاد نيك صفت بلند همت .

فرزندشاد

(
farzand - c d
) ا . پ . مراقبه و فرزنشاد و سر فروبردن درويشان در جيب فكرت .

فرزندك

(
farzandak
) ا . پ . مصغر فرزند : بچهء كوچك و فرزند خرد .

فرزند مرده

(
farzand - morde
) ص . پ . كسى كه اولاد وى مرده باشد . و پدر و مادر محروم از اولاد .

فرزندى

(
farzandi
) ص و م ف . پ . منسوب و متعلق به فرزند . و صفات و حالات بچگى . و بفرزندى برداشتن : باولادى قبول كردن .

فرزنشاد

(
farzanc d
) ا . پ . فرزندشاد .

فرزو

(
farzu
) ا . پ . عقل و خرد و فهم و دريافت . و حكمت .

فرزوم

(
forzum
) ا . ع . كندهء موزه دوزان و كفشگران . و قالب كفش دوزى .

فرزه

(
farze
) ا . پ . فريز و سبزه‌اى كه تر و تازه باشد . و سبزه‌زار و جائى كه پر از علف و سبزه بود .

فرزه

(
forze
) ا . پ . كنار رودخانه و ساحل دريا كه محل عبور كشتيها بود .

فرزى

(
farzi
) ا . پ . فرزان و آن مهرهء از شطرنج كه بمنزلهء وزير است .

فرزى

(
ferzi
) ا . پ . جلدى و چابكى .

فرزىبند

(
farzi - band
) ا . پ . اصطلاحى است در علم شطرنج بازى .

فرزين

(
farzin
) ا . پ . آن مهرهء از شطرنج كه بمنزلهء وزير است .

فرزين

(
farzin
) ص . پ . دانا و عالم و فاضل و حكيم .

فزژ

(
farj ?
) و (
forj ?
) ا . پ . بيخ گياهى كه خولنجان نيز گويند . و ريوند .

فرس

(
fars
) م . ع . فرس فريسة و فرسا ( از باب ضرب ) : فرو كوفت و شكست استخوان گردن شكار را . و فرس الذابح ذبيحته : شكست آن شخص ذبح‌كننده گردن ذبيحهء خود را پيش از مردن آن ، و قد نهى عنه . و نيز فرس : شكار افگندن شير . و كشتن بهر طور كه باشد .

فرس

(
fers
) ا . ع . نام گياهى .

فرس

(
fors
) ا . ع . ايران . و ايرانى .

فرس

(
faras
) ا . ع . اسب خواه نر باشد و يا ماده و مؤنث آيد . ج : افراس و فروس . و آن مهرهء از شطرنج كه بمنزلهء اسب است .

فرس

(
faras
) م . ع . فرس فرسا ( از باب سمع ) : پيوسته خورد خرماى فراس را . و فرس الفرس : چرانيد گياه فرس را .

فرس

(
faras
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - اسب . و فرس نهادن : مغلوب شدن و عاجز آمدن .

فرسا

(
fars
) ص . پ . تلف‌كننده و پايمال‌كننده و نابودكننده و فرساينده . و فرسوده شده . و محوكننده . و كهنه‌كننده . و رسيده شدهء به آسمان . و اين كلمه هميشه بطور تركيب در آخر اسم در مىآيد مانند : جان فرسا يعنى مضطرب‌كنندهء روح و ناخوش و ملالت آورنده . و مهلك .

فرساح

(
fers h
) ا . ع . زمين پهن فراخ .

فرساد

(
fars d
) ا . پ . دانا و دانشمند و حكيم و عاقل . و نام درختى كه آن را توت نيز گويند .

فرسان

(
fars n
) ا . پ . هر جانورى كه از پوست آن پوستين سازند .

فرسان

(
fors n
) ع . ج . فارس .

فرسايندن

(
fas nidan
) ف م . پ . فرسودن كنانيدن و فرسودن فرمودن .

فرساى

(
fars y
) ص . پ . فرسا .

فرساينده

(
fars yande
) ص . پ . چيزى كه بواسطهء طول زمان و بسيارى دست
فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 2540 | على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )