تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 2532

مساهمون:

ص٢٥٣٢

فراعنه

(
fer 'ene
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - پادشاهان قديم مصر . و مردمان ستمگر و جفاكار و ظالم و ستمگاران متكبر و خودبين .

فراغ

(
far q
) م . ع . فرغ الماء فراغا ( از باب سمع ) : ريخته شد آب . و فرغ منه فروغا و فراغا ( از باب فتح و سمع و نصر ) : پرداخت آن را . و فرغ له و اليه : آهنگ كرد بسوى او . و فرغ الاناء : خالى شد آن ظرف .

فراغ

(
far q
) ا . ع . پرداخت .

فراغ

(
fer q
) ا . ع . برآمد نگاه آب از دول از ميان دسته . و اسب نيكوى گشاده رفتار . و تنگبار و عدل . و حوض چرمين بزرگ و فراخ . و خنوز و ظرف . و ماده شتر بسيار شير فراخ غلاف پستان . و كمانى كه زخم پيكانش فراخ باشد . و كمانى كه تير وى دور رود . و كاسهء بزرگ كه نتوان ويرا برداشت . ج : افرغة . و پيكانهاى پهن .

فراغ

(
fer q
) ا . پ . فرصت . و باد سرد تابستان . و سرور قلب و نشاط دل .

فراغ

(
fer q
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - آسايش و پرواس و فراغت . و فراغ بال : آسايش خاطر .

فراغ

(
for q
) ا . پ . فروغ و روشنائى چراغ و آتش و جز آن . و شعله .

فراغة

(
far qat
) ا . ع . ناشكيبائى و بىآرامى و جزع و قلق .

فراغة

(
far qat
) م . ع . فرغت الضربة فراغة ( از باب كرم ) : فراخ شد آن ضربت . و كذلك : فرغت الطعنة .

فراغت

(
fer qat
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - فرصت و رستى و مهلت . و آسايش و استراحت و آرامى . و آزادى ضد گرفتارى از كار و شغل . و فراموشى . و اوقات فراغت : هنگام فرصت و آسايش . و فراغت شدن : فارغ شدن و استراحت شدن . و باز ايستادن و توقف كردن و دست كشيدن و ترك كردن . و راحت شدن از زحمت و محنت كار . و گذاردن چيزى بدون دست زدن . و فراغت يافتن : راحت شدن از زحمت و محنت كارى پس از آنكه آن كار را انجام داده باشند . و واگذاشتن سعى و كوشش در كارها را . و فارغ شدن از هر امرى . و فرصت كردن .

فراغة

(
for qat
) ا . ع . آب پشت مرد و منى .

فراغت خانه

(
fer qat - x ne
) ا . پ . خلوت خانه .

فراغت كده

(
fer qat - kade
) ا . پ . جاى عيش و عشرت .

فراغ خطى

(
fer q - xatti
) ا . پ . - مأخوذ از تركى - رهائى و خلاصى و آزادى .

فراغه

(
for qe
) ا . پ . قطعه‌اى از ابريشم سياه كه قلم را بدان پاك كنند .

فراغوى

(
far quy
) ا . پ . فرغوى .

فرافب

(
far feb
) ا . ع . يك نوع درختى كه از چوب آن پالان شتر سازند .

فرافر

(
for fer
) ا . ع . گوسالهء دشتى ريزه . و برهء نر . و ميش . و آنكه بشكند هر چيزى را . و كودك جوان . و پستى كه از بار درخت ينبوت سازند . و مرد گول و نادان در كار . و اسبى كه در دهان لگام را بجنباند . و شيرى كه بيفشاند و بشكند قرين خود را . و شترى كه هرگاه خورد نشخوار كند . و نام اسبى . و نام شمشيرى .

فرافرة

(
for ferat
) ا . ع . شيرى كه بيفشاند و بشكند قرين خود را .

فرافص

(
for fes
) ا . ع . شير سخت درشت . و دد درشت . و مرد تواناى سخت گرفت .

فرافصة

(
for fesat
) ا . ع . شير سخت درشت .

فرافل

(
for fel
) ا . ع . پستى كه از بار درخت ينبوت عمان سازند .

فراق

(
far q
) ا . ع . جدائى .

فراق

(
fer q
) م . ع . فارقته مفارقة و فراقا : جدائى كردم او را و از او جدا شدم .

فراق

(
fer q
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - جدائى . و هجرت و كوچ و رحلت . و مفارقت و دورى و مهجورى . و درد فراق : حسرت و اندوهى كه از دورى معشوق پديد مىآيد .

فراق‌زده

(
fer q - zade
) ص . پ . جدا شده و مهجور و مبتلا به درد فراق .

فراقيه

(
fer qiyye
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - غزل و يا قصيده‌اى كه شاعر در فراق و دورى از معشوق خود گويد .

فراك

(
for k
) ا . پ . پشت و ظهر . و حيز و مخنث . و پليد و پلشت و زبون .

فراكن

(
far - kan
) ا . پ . جوى نوكندهء عميق كه تازه آب آن جارى شده باشد . و جوى بلند كه در كمر كوه و جز آن كنده باشند . و بلندى ضد پستى .

فراگرفتن

(
far - gereftan
) ف م . پ . گرفتن و اخذ كردن . و باز گرفتن . و عادت كردن . و واپس گرفتن . و پر كردن و انباشتن . و تصرف كردن . و نگاهداشتن . و ربودن . و به زور گرفتن . و اختيار كردن لباس و يا خوى و طبيعت كسى را . و ياد گرفتن . ف ل : منقبض بودن . و اسهال داشتن .

فرا گوش داشتن

(
far - guc - d ctan
) ف م . پ . گوش دادن و شنيدن .

فرام

(
fer m
) ا . ع . داروئى كه زنان فرج خود را بدان تنگ كنند . و لته‌اى كه در ايام حيض كس را بدان آگنند و لتهء حيض .

فرامة

(
fer mat
) ا . ع . لته‌اى كه زن در فرج خود گذارد و لتهء حيض .

فرامرز

(
far marz
) ا . پ . محافظ