تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 2483

مساهمون:

ص٢٤٨٣

غلف

(
qollaf
) ع . ج . غلاف .

غلفاء

(
qalf '
) ص . ع . مؤنث اغلف يعنى زن ختنه ناكرده . و قوس غلفاء : كمان در غلاف كرده . و سنة غلفاء : سال ارزان و فراخ .

غلفاء

(
qalf '
) ا . ع . زمين چرا ناكرده كه در آن گياه ريزه و كلان باشد . و لقب شخصى كه نخستين موى را بمشك غاليه كرد .

غلفاق

(
qelf q
) ص . ع . زن دراز بالا . و امراة غلفاق المشى : زن تيزرو .

غلفان

(
qalf n
) ا . ع . نام موضعى . و بنو غلفان : بطنى از تازيان .

غلفة

(
qolfat
) ا . ع . غلاف سر نره .

غلفج

(
qalfaj
) و غلفچ (
qalfac
) و (
qalafc
) ا . ع . زنبور سرخ . و زنبور عسل . و زلو .

غلفق

(
qalfaq
) ا . ع . پوست خرمابن . و برگ رز ما دام كه بر درخت باشد . و زن گول بد زبان زشت كردار . و چغرلاوه و گياهى پهن برگ كه به روى آب گسترده باشد .

غلفق

(
qalfaq
) ص . ع . عيش غلفق : زيست فراخ . و قوس غلفق : كمان نرم و فروهشته .

غلفقة

(
qalfaqat
) م . ع . غلفق غلفقة : درويش شد و تهى دست گرديد . و علفق الكلام : سخن بد گفت .

غلق

(
qalq
) ص . ع . رجل غلق : مرد كلانسال لاغر و يا سرخ فام . و كذا : جمل غلق .

غلق

(
qalq
) م . ع . غلق فى الارض غلقا ( از باب ضرب ) : دور رفت . و غلق الباب : بست در را ( لغة ردية فى اغلق الباب ) .

غلق

(
qalq
) ا . ع . بستگى در .

غلق

(
qalaq
) ا . ع . كليدانه و هر چه بدان در را بندند .

غلق

(
qalaq
) م . ع . غلق الرهن غلقا ( از باب سمع ) : حق مرتهن گرديد آن رهن و اين در وقتى باشد كه راهن شروط فك رهن را در موقع آن نتواند . و غلقت النخلة : منقطع گرديد بار آن خرمابن از كرم افتادن در بيخ شاخ وى . و غلق ظهر البعير : به نشد ريش پشت شتر و مجروح ماند . و غلق الرجل : منضجر شد آن مرد و خشم كرد . يق : احتد فلان فنشب فى حدته و غلق . و نيز غلق : هلاك گرديدن .

غلق

(
qaleq
) ص . ع . كلام غلق : سخن دشوار و مشكل .

غلق

(
qoloq
) ص . ع . باب غلق : در بسته .

غلقا

(
qalq
) ا . پ . گياهى شبيه بكبر و از جملهء يتوعات كه شمشير و كارد و جز آن را بشيرهء آن آب دهند و زخم آنها بهر كس رسد بميرد .

غلقة

(
qalqat
) و (
qelqat
) و غلقى (
qalq
) ا . ع . نوعى از درخت خرد طلح در حجاز و تهامة كه بوى پوست پيرايند و مردم حبش بدان سلاح را زهردار سازند و مجروح آن جانبر نشود .

غلقونه

(
qolqune
) ا . پ . گلگونه .

غلك

(
qollak
) ا . پ . كوزه‌اى كه سر آن را بچرم گيرند و سوراخى در آن كنند و تمغاچيان و راهداران زرى كه از مردم گيرند در آن ريزند .

غلل

(
qalal
) ا . ع . سوزش و سختى تشنگى . و تشنگى . و سوزش شكم . و بيمارى مر گوسپندان را . و آب روان در ميان درختان . و آب كه بر روى ريگ گاه پيدا و گاه ناپيدا شود . و پالونه . ج : اغلال .

غلل

(
qalal
) م . ع . غلت الابل غللا ( از باب نصر ) : آب سير نخوردند شتران . و غل الرجل ( مجهولا ) : تشنه گرديد آن مرد .

غلل

(
qolal
) ع . ج . غلة .

غلم

(
qalm
) م . ع . غلم الرجل غلما و غلمة ( از باب سمع ) : تيز شهوت گرديد آن مرد . و كذا : غلم البعير .

غلم

(
qalem
) ص . ع . مرد تيز شهوت .

غلمان

(
qelm n
) ع . ج . غلام .

غلمان

(
qelm n
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - امرد . و خدمتگار بهشتى به صورت امرد و غلمان و جوارى : امردان خدمتگار و كنيزكان .

غلمة

(
qelmat
) ع . ج . غلام .

غلمة

(
qolmat
) ا . ع . تيزى شهوت جماع و خواهانى آن .

غلمة

(
qolmat
) م . ع . غلم غلما و غلمة . مر غلم .

غلمة

(
qalemat
) ص . ع . مؤنث غلم يعنى زن تيز شهوت .

غلمچ

(
qalmac
) ا . پ . غلغليچ .

غلمشك

(
qalmacak
) ا . پ . مردم درشت و ناهموار و ناتراشيده .

غلمليچ

(
qalmalic
) ا . پ . غلغليچ .

غلن

(
qaln
) م . ع . غلن الشباب غلنا ( از باب نصر ) : از حد در گذاشت جوانى و شتابى كرد .

غل نهاده

(
qol - neh de
) ص . پ . گرفتار بغل و بند و زنجير و محبوس در غل .

غلو

(
qalv
) م . ع . غلا السهم غلوا ( از باب نصر ) : بلند گرديد تير در رفتن . و غلا النبت : باليد آن گياه و درهم پيچيد و انبوه شد . و غلا السعر : گران گرديد نرخ . و غلا بالسهم غلوا و غلوا : بنهايت بلند نمود دست را در انداختن تير و بنهايت قدرت دور انداخت تير را .

غلو

(
qolovv
) م . ع . غلافى الامر غلوا ( از باب نصر ) : درگذشت از حد