تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 2458

مساهمون:

ص٢٤٥٨

غراد

(
qar d
) ا . ع . قسمى از سماروغ و غارچ .

غراد

(
qer d
) ع . ج . غرد (
qerd
) و ج . غرد (
qard
) . و ج . غرد (
qarad
) .

غرادة

(
qar dat
) ا . ع . قسمى از سماروغ و غارچ .

غرار

(
qer r
) ا . ع . دم تيز شمشير . و نوك تيز تير و نيزه . و اندك از خواب و جز آن . و قالبى كه در آن پيكان تير را قالب گيرند . و روش . يق : رميت ثلاثة اسهم على غرار واحد : سه تير بر يك روش انداختم . و شتاب . يق : اتاه على غرار : آمد او بشتاب و عجله . و مقدار . يق : هذا اليوم غرار شهر : امروز بدرازى يك ماه است . و لبث فلان غرار شهر : فلان مقدار يك ماه مكث كرد . و ولدت فلانة ثلاثة بنين على غرار : سه شكم پشت سر هم و بر يك نسق زائيد فلان زن . و بنى القوم بيوتهم على غرار واحد : آن قوم خانه‌ها را بر يك طريق بنا كردند . و غرار الصلاة : كمى در ركوع و در سجود و در طهارت . الحديث : لا غرار فى الصلاة . و غرار التسليم : سلام عليكم گفتن و يا بعليك جواب دادن و بس . ج : اغرة .

غرار

(
qer r
) م . ع . غارت السوق مغارة و غرارا : كاسد گرديد بازار . و غارت الناقة : كم شد شير آن ماده شتر . و نيز ترسيد آن ماده شتر و بر طرف شد شير آن . المثل : سبق درته غراره . و غار القمرى انثاه : خورش داد آن قمرى مادهء خود را . و نيز غرار : كم گشتن هر چيزى . و غر الراعى غرا و غرارا ( از باب نصر ) : چرانيد ساربان شتران خود را . و غر الطائر فرخه : خورش داد مرغ چوزهء خود را . و غر الماء : فرو شد آب به زمين . و غرت الدابة : خورد آن ستور گياه غر غررا . و غر الرجل : خورد آن مرد قرقاول را .

غرارة

(
qar rat
) ا . ع . كارنا آزمودگى و بىتجربگى . و حداثت سن . يق : كان ذلك فى غرارتى : اى فى حداثتى .

غرارة

(
qar rat
) م . ع . غر الرجل غرارة ( از باب ضرب ) : ناآزموده و جاهل گرديد آن مرد در كارها و غافل ماند از آنها . و غر فلان غرا و غرارة ( از باب نصر و يا از باب سمع ) : ناآزموده كار گرديد آن مرد . و غروجهه غررا و غرة و غرارة ( از باب سمع ) : غره‌دار گرديد روى آن و سپيد گشت . و غر الشاب : ناآزموده كار گرديد آن جوان . و غر فلان : مفتون شد فلان و ميل كرد پس از آزمايش .

غرارة

(
qer rat
) ا . ع . - مأخوذ از فارسى - جوال . ج : غرائر .

غراره

(
qar re
) ا . پ . مضمضه و گردش آب در درهن جهة پاك كردن آن .

غراره

(
qer re
) ا . پ . نوعى از سلاح كه در روز جنگ پوشند . و جوالى كه مانند دام از ريسمان بافته باشند و كاه و يونجه و مانند آن در وى كنند .

غراز

(
qar z
) ا . ع . زمين سخت و درشت .

غراز

(
qer z
) م . ع . غرزت الناقة غرزا و غرازا ( از باب نصر ) : كم شير گرديد آن ماده شتر . مر . غرز .

غراز

(
qor z
) ص . ع . - مأخوذ از گراز فارسى - با شكوه و بلند مرتبه . و شجاع و با جرئت . و متكبر و بد اخم .

غرازى

(
qor zi
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - شكوه . و تكبر . و جرئت و شجاعت .

غراس

(
qar s
) ا . پ . غم و اندوه و ملالت .

غراس

(
qar s
) ا . ع . آنچه خارج شود از شكم خورندهء داروى مسهل .

غراس

(
qer s
) و (
qar s
) ا . ع . وقت نهال نشاندن . يق : هذا زمن الغراس : هنگام نهال نشاندن است . و كذلك : زمن الغراس .

غراس

(
qer s
) ا . ع . نهال نشانده . و خرما بن ريزه . و ج . غرس .

غراس

(
qarr s
) ص . ع . كشت كار و غرس كننده . و دانا .

غراش

(
qar c
) ا . پ . خراش . و زخمى كه از خراشيدگى بهم رسد . و قهر و غضب و خشم . و اندوه و غم .

غراشيدن

(
qar cidan
) ف م . پ . خراشيدن . و خشم گرفتن . و ستيزيدن قهر كردن و غضب نمودن .

غراشيده

(
qar cide
) ص . پ . خراشيده . و قهر آلود و خشمناك .

غراضة

(
qar zat
) م . ع . غرض غرضا و غراضة . مر . غرض .

غراضيف

(
qar zif
) ع . ج . غرضوف .

غراف

(
qer f
) ا . ع . نام پيمانه‌اى بزرگ . و ج . غرفة .

غراف

(
qarr f
) ص . ع . نهر بسيار آب . و اسب فراخ گام گشاده رو .

غراف

(
qarr f
) ا . ع . نام نهرى ميان واسط و بصره .

غرافة

(
qor fat
) ا . ع . يك مشت آب .

غرام

(
qar m
) ا . ع . شيفتگى . و آزمندى . و بدى پيوسته و دائم . و هلاك . و عذاب . قوله تعالى :
إِنَّ عَذابَها كانَ غَراماً
اى هلاكا و لزاما لهم .

غرامة

(
qar mat
) ا . ع . وام . و تاوان . و آنچه ادايش لازم باشد .

غرامة

(
qar mat
) م . ع . غرم غرما و غرامة و مغرما . مر . غرم .