تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 2103

مساهمون:

ص٢١٠٣

شهر

(
cahr
) ا . پ . مدينه و بلد و اجتماع خانه‌هاى بسيار و عمارات بيشمار كه مردمان در آنها سكنى مىكنند درصورتىكه بزرگتر از قصبه و قريه و ده باشد .

شهر

(
cahr
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - ماه . و شهر خدا : ماه رجب .

شهر

(
cahr
) ا . ع . عالم و دانا . و تراشه‌اى ناخن مانند . و ماه . و ماه نو و يا وقتى كه آشكار گردد و قريب بكمال رسد . و يك ماه ج : اشهر و شهور .

شهر

(
cahr
) م . ع . شهر شهرا و شهرة . مر . شهرة .

شهر آراى

(
cahr - r y
) ا . پ . آرايش كنندهء شهر . و آرايش شهر .

شهر آزاد

(
cahr - z d
) و

شهر آزاديه

(
cahr - z diye
) ا . پ . نام شهرى .

شهرآشوب

(
cahr - cub
) ا . پ . كسى كه در حسن و جمال فتنه و آشوبندهء شهرى باشد . و معشوق .

شهران گراز

(
cahr n - gor ? z
) ا . پ . نام بهادر و يا پهلوانى .

شهراه

(
cah - r h
) ا . پ . شاراه و جادهء عام و جادهء وسيع بزرگ .

شهرب

(
cahrab
) ا . ع . مرد كلانسال و شيخ .

شهر بابك

(
cahr - b bak
) ا . پ . شهرى در كرمان .

شهر بابكى

(
cahr - b baki
) ا . پ . قسمى از فيروزه .

شهر باز

(
cahr - b z
) ا . پ . رود آمويه .

شهرباش

(
cahr - b c
) ا . پ . ساكن در شهر و شهرى .

شهربانو

(
cahr - b nu
) ا . پ . نام دختر يزدگرد پادشاه ساسانى و مادر حضرت على بن الحسين امام زين العابدين . و شهربانو ارم : خواهر گيوزن رستم .

شهربة

(
cahrabat
) ا . ع . حوضچهء در زير خرما بن . و عجوزه و زن كلانسال .

شهر به شهر

(
cahr - be - cahr
) م ف . پ . از شهرى بشهرى و از محلى به محلى .

شهدبند

(
cahr - band
) ا . پ . باروى شهر و حصار شهر . و زندان . و محبوس .

شهرپناه

(
cahr - pan h
) ا . پ . بارو و حصارى كه دور شهر براى محافظت آن بنا كنند . و استحكاماتى كه در اطراف حصار قلعه بر پا نمايند .

شهرة

(
cohrat
) ا . ع . انتشار چيزى . و وضوح امرى .

شهرة

(
cohrat
) م . ع . شهره شهرا و شهرة ( از باب فتح ) : آشكار كرد آن را . و شهر سيفه : بركشيد شمشير خود را از نيام . و نيز شهرة : آشكارا شدن چيزى خواه بزشتى و رسوائى بود و يا بدون آن .

شهرت

(
cohrat
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - اشتهار . و توان ترى و نيكنامى . و آوازه . و دمدو و بدنامى و رسوائى . و هر چيزى از خوبى و يا بدى كه همه كس آن را دانسته باشد . و شيوع . و خبر فاحش و شايع . و اعلام . و شهرت كردن : شايع شدن و مشهور گرديدن . و نيكنام گشتن و يا بد نام و رسوا شدن . و شهرت يافتن : فاش شدن . و نيكنام شدن . و مشهور گرديدن .

شهرتاش

(
cahr - t c
) ا . پ . هم شهرى و هر دو نفر كه از اهل يك شهر باشند .

شهرت‌گزين

(
cohrat - gozin
) ص . پ . تلاش‌كنندهء نيك نامى .

شهرخا

(
cah - rox
) پ . يكى از اصطلاحات شطرنج‌بازان .

شهردار

(
cahr - d r
) ا . پ . صياد . و كسى كه صيد طيور مىكند .

شهرروا

(
cahr - rav
) ا . پ . زر و سيم رايج و سره نقيض شهروا .

شهر زور

(
cahr - zur
) ا . پ . نام شهرى نزديك بابل بنا كردهء زور پسر ضحاك .

شهر سبز

(
cahr - sabz
) ا . پ . نام شهرى نزديك سمرقند كه شهركش نيز گويند .

شهرستان

(
cahr - set n
) ا . پ . حصارى كه بر دور شهر بزرگ كشند . و مردم شهرى و اهل شهر .

شهرستان

(
cahr - set n
) ص . پ . مظفر و فاتح شهرها و از القاب پادشاهان است .

شهر غريب

(
cahr - qarib
) ص . پ . بيگانه و اجنبى . و مسافر .

شهرگ

(
cah - rag
) ا . پ . وريد بزرگى در بازو .

شهرمند

(
cahr - mand
) ص . پ . آزمند و حريص و طامع .

شهرناز

(
cahr - n z
) ا . پ . نام خواهر جمشيد .

شهروا

(
cah - rav
) ا . پ . زر و سيم ناسره كه در ملكى رايج و روا و در غير آن ناروا باشد نقيض شهرروا .

شهرود

(
cah - rud
) ا . پ . شاهرود و هر رود بزرگ . و نام رودى . و نام شهرى كه شاهرود نيز گويند . و نام تار گنده و تار بم كه در سازها بندند . و نام سازى .

شهروز

(
cah - ruz
) ا . پ . شاهرود و رود بزرگ .

شهروزه

(
cahruze
) ا . پ . گدائى كه هر روزى بر دور يكى از محلات شهر بگردد و گدائى كند .

شهره

(
cah - rah
) ا . پ . شاهراه و شارع و راه بزرگ و وسيع .
فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 2103 | على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )