تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 1611

مساهمون:

ص١٦١١

راشق

(
r ceq
) ا و ص . ع . كماندار و كمانكش و اندازندهء تير . و تيز نگرنده . و نيز راشق : تير بنشانه زده شده .

راشن

(
r cen
) ا و ص . ع . آرامنده . و ثابت و بر جاى و برقرار . و شاگردانه يعنى زر اندكى كه استاد بعد از اجرت بشاگرد دهد . و پيك و طفيلى و بشتالم يعنى ناخوانده بمهمانى آينده .

راشوم

(
r cum
) ا . ع . تمغا و مهر چوبين كه بدان بر انبار و جز آن مهر كنند .

راشى

(
r ci
) ا . ع . پاره و رشوه دهنده . الحديث : لعن الله الراشى و المرتشى و الرائش يعنى دهنده و گيرنده و سعى كنندهء در ميان آنها .

راصد

(
r sed
) ا و ص . ع . چشم دارنده و مراقب چيزى . ج : رصد و رصاد . و منجم . و شير بيشه .

راضب

(
r zeb
) ا . ع . نوعى از كنار و سدر . و باران بيك بار فرو ريخته .

راضبة

(
r zebat
) ا . ع . واحد راضب يعنى يك درخت كنار .

راضة

(
r zat
) ع . ج . رائض .

راضع

(
r ze '
) ص . ع . شير خواره . ج : رضع (
rozza '
) و رضع . و بخيل و ناكس . ج : رضع (
rozza '
) و رضاع (
rozz '
) . و سخت بخيل و ناكس كه شير بخل از پستان مادر خورده . و شبانى كه از بخل با خود شير دوشه ندارد و هر گاه كسى از وى شير خواهد عذر نداشتن شير دوشه پيش آرد . و آنكه خلالهء دندان خود را بخورد تا از طعام چيزى فوت نشود . و سائل ستيهنده . المثل : لئيم راضع دربارهء كسى گويند در بخل بغايت رسيده باشد و اصله ان رجلا كان يرضع ابله و غنمه و لا يحلبها لئلا يسمع صوت حلبه فيطلب منه .

راضعة

(
r zeat
) ا . ع . دندان شير . ج : رواضع .

راضعة

(
r zeat
) ص . ع . مونث راضع يعنى شيرخوارهء مادينه .

راضعتان

(
r ze'at ne
) ا . ع . بصيغهء تثنيه دو دندان شير .

راضون

(
r zuna
) ع . ج . راضى .

راضى

(
r zi
) ص . ع . رجل راض : مرد خشنود . ج : راضون و رضاة . و الراضى بالله : لقب احمد بن المقتدر بيستمين خليفهء عباسى كه در 329 هجرى وفات كرد .

راضى

(
r zi
) ص . پ . - مأخوذ از تازى - خرسند و خشنود و خوشدل . و قانع . و شادمان . و مطمئن و خاطر جمع . و راغب . و مطيع . و لايق . و پسنديده . و راضى برضاى شما يعنى مطيع و خرسند باراده و ميل شما . و راضى بودن : خرسند بودن و قانع بودن . و شادمان بودن . و مطمئن بودن . و راضى شدن : خشنود و خرسند گشتن . و پذيرفتن و قبول كردن . و اذن و اجازت دادن . و فروتنى كردن . و پسنديدن و پسند كردن . و راضى كردن : مطمئن نمودن و خاطر جمع كردن . و خرسند و شادمان كردن .

راضى برضا

(
r zi - be - raz
) م ف . پ . - مأخوذ از تازى - يعنى خشنود به آنچه خدا مىخواهد .

راضية

(
r ziyat
) ص . ع . مونث راضى . و عيشة راضية اى مرضية .

راضى نامه

(
r zi - n me
) ا . پ . نوشتهء رضائيت كه شخص مديون و يا مظلوم مىدهد و در آن ابراى ذمهء خود را از دين و يا از ظلمى كه دربارهء وى شده است مىرساند .

راطب

(
r teb
) ص . ع . نمدار و تر و مرطوب .

راطم

(
r tem
) ا . ع . ملازم چيزى .

راطينى

(
r tini
) ا . پ . - مأخوذ از يونانى - مطلق صموغ سقزى مانند مصطكى و كندر و جز آن .

راعب

(
r eb
) ص . ع . مرد افسونگر . و مرد سخن با سجع گوى . و سيل راعب : توجبه‌اى كه پر گرداند رود را .

راعب

(
r eb
) ا . ع . نام زمينى كه كبوتر راعبى منسوب بدانجا است .

راعبى

(
r ebiyy
) ا . ع . جنسى از كبوتر نر .

راعبية

(
r ebiyyat
) ا . ع . جنسى از كبوتر ماده .

راعج

(
r ej
) ا . ع . شبان و چوپان و گله‌بان .

راعد

(
r ed
) و

راعدة

(
r edat
) ص . ع . ابر با بانگ و ابر غرندهء با باران . المثل : صلف تحت الراعدة دربارهء پرگوى بىخير گويند .

راعسة

(
r esat
) ص . ع . ناقة راعسة : شتر مادهء با نشاط .

راعف

(
r ef
) ا . ع . تيزى بينى . و بينى كوه .

راعف

(
r ef
) ص . ع . رعاف كننده . و اسب سبقت گيرندهء بر اسبان ديگر .

راعل

(
r el
) ا . ع . خرما بن نر و بىبر و بلايه بار آور .

راعنا

(
r en
) ع . كلمهء امر اى ارعنا سمعك يعنى گوش خود را به من دار . و يا بمعنى مراقبت است اى راقبنا و انتظرنا و هر گاه آن حضرت صلى اللّه عليه و آله بيان علمى مىفرمود عرض مىكردند راعنا يا رسول الله اى راقبنا و انتظرنا حتى نفهمه و نحفظه و چون در زبان عبرى كلمهء راعنا در سب و سخريه گفته مىشود يهود به اين كلمه آن حضرت را مخاطب