تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 1789

مساهمون:

ص١٧٨٩

زوجة

(
zevajat
) ع . ج . زوج .

زوجه

(
zavje
) ا . پ . - مأخوذ از تازى . - زن مقابل شوى . و زن شخص . و زن شوهردار .

زوجى

(
zavjiyy
) ص . ع . منسوب بزوج . و منكوح .

زوجى

(
zavji
) و

زوجيه

(
zavjiyye
) ص . پ . - مأخوذ از تازى - منسوب به ازدواج و نكاح .

زوح

(
zavh
) م . ع . زاح عن موضعه زوحا ( از باب نصر ) : دور شد و زايل گرديد از جاى خود . و زاحه : دور كرد آن را و زايل نمود ( لازم و متعدى ) . و زاح الابل : پراكنده نمود شتران را و متفرق ساخت . و نيز فراهم آورد و گرد كرد آنها را .

زوخ

(
zux
) ا . پ . ثؤلول و گوشت پاره‌اى كه بر تن آدمى رويد .

زود

(
zavd
) م . ع . زاد الرجل زودا ( از باب نصر ) : آماده و مهيا كرد آن مرد توشهء خود را .

زود

(
zud
) ص و م ف . پ . جلد و سريع و تيز و شتاب . و بسرعت و شتابان و بتندى . و على الصباح و سحرگاه . و فى الفور و معجلا .

زؤد

(
zo'd
) و (
zood
) ا . ع . ترس و فزع .

زودا

(
zud
) م ف . پ . به زودى و بتعجيل و بسرعت . و زودا كه : عن‌قريب و به زودى و به همين زودى و هر چه زودتر باشد .

زودا زود

(
zud - zud
) م ف . پ . بتعجيل و معجلا و بسرعت و فورا و به زودى و سريعا .

زود آشنا

(
zud - acn
) ص . پ . مصاحب و همدمى كه به زودى و گرمى و با شخص اظهار مهربانى و محبت كند .

زود اشنا

(
zud - acn
) ا . پ . نذرهائى كه فارسيان بآتشكده آورند .

زودانداز

(
zud - and z
) ا . پ . سخن بىفكر و انديشه . و بديهه .

زودباور

(
zud - b var
) ص . پ . زود اعتقاد و ساده لوح و ساده دل .

زود بود

(
zud - bud
) ص . پ . بيهوده و بىجا و بىمناسبت .

زودتر

(
zud - tar
) ص و م ف . پ . سريع‌تر و جلدتر . و بتعجيل و بشتاب و بچابكى و چالاكى . و به قدر امكان .

زودجور

(
zud - jur
) ا . پ . يك نوع بازى مر كودكان را .

زود خشم

(
zud - xecm
) ص . پ . كم حوصله و كسى كه به زودى متغير شده و خشمناك گردد .

زودخيز

(
zud - xiz
) ص . پ . فرمان بردار و مطيع . و خدمتگار .

زودرو

(
zud - rav
) ص . پ مسافر سريع الحركه و شتابان و بادپا .

زودزن

(
zud - zan
) ص . پ . چابك زننده و سريع و چالاك در زدن .

زود زود

(
zud - zud
) م ف . پ . معجلا و بتعجيل .

زود زود

(
zud - zud
) پ . كلمهء فعل يعنى بشتاب و شتاب كن و زود باش .

زود سير

(
zud - sayr
) ص . پ . بادپا و مسافر شتابان و سريع الحركه .

زودسير

(
zud - sir
) ص . پ . آنكه بسرعت خشنود شود و به زودى پر و آگنده گردد .

زود فهم

(
zud - fahm
) ص . پ . سريع الانتقال . و آنكه بسرعت چيزى را درك نمايد .

زود فهمى

(
zud - fahmi
) ا . پ . سرعت انتقال و چالاكى در ادراك .

زودكشاى

(
zud - koc y
) ص . پ . قفلى كه به سهولت و آسانى گشاده گردد .

زود گرد

(
zud - gard
) ص . پ . بسرعت و چالاكى گردنده .

زود گوارا

(
zud - gov r
) ص . پ . سريع الهضم و به زودى تحليل رفته و هضم شده .

زودگى

(
zudagi
) ا . پ . زودى و چالاكى و شتاب .

زود مست

(
zud - mast
) ص . پ . كسى كه از اثر مسكرات بسرعت مست مىگردد .

زود نقد

(
zud - naqd
) ص . پ . توانگر و مالدار و داراى پول نقد .

زود نويس

(
zud - navis
) ص . پ . سريع التحرير . و خلاصه نويس .

زود هشيار

(
zud - hocy r
) ص . پ . خردمند چست و چالاك و با بصيرت .

زودى

(
zudi
) ا . پ . سرعت و تعجيل . و چستى و چالاكى . و شتابى .

زور

(
zuvr
) ا و ص . ع . ميانهء سينه و بر سوى آن تا هر دو شانه . و جاى با هم شدن اطراف استخوانهاى سينه . و زيارت كنندگان يستوى فيه المذكر و المؤنث . يق : قوم زور و نسوة زور و گاهى رجل زور اى زائر نيز گويند . و شاخهء خرما كه برگ نياورده باشد . و خيالى كه در خواب آيد . و عزيمت قوى . و سنگى كه در چاه كندن برآيد و چاه‌كن شكستن آن نتواند و همچنان بگذارد آن را . و يوم الزور : روزى است مر بكر را بر تميم لانهم اخذوا بعيرين فعقلوهما و قالوا هذان زورانا من نفر حتى يفرا .

زور

(
zavr
) م . ع . زار زورا و زوارا . مر . زوار .

زور

(
zur
) ا . ع . دروغ . و كفر و شرك بخداى عز و جل . و عيدهاى جهودان و ترسايان . و مجلس سرود . و آنچه مشركين