تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 1754

مساهمون:

ص١٧٥٤
اى اصلح حاله . و زرع لفلان بعد شقاوة ( مجهولا ) : رسيد بفلان مال پس از حاجت و فقر .

زرع

(
zar '
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - كشت و كشتكارى و افشاندن تخم . و زرع كردن : كشتكارى كردن و زراعت نمودن .

زرع

(
zar '
) و (
zor '
) ا . ع . خوشهء غله .

زرعة

(
zar'at
) ا . ع . واحد زرع يعنى يك خوشه .

زرعة

(
zor'at
) ا . ع . تخم و غله .

زرعة

(
zor'at
) و (
zar'at
) و (
zer'at
) و (
zara'at
) ا . ع . جاى كشت و زراعت . يق : ما فى الارض زرعة : نيست در اين زمين جايى كه كشته شود . و كذلك زرعة و زرعة و زرعة .

زرعونى

(
zar'uniyy
) ا . ع . يك نوع معجونى .

زرغب

(
zarqab
) ا . ع . كيمخت و پوست ساغرى اسب و خر .

زرغنج

(
zarqonj
) ا . پ . گياهى بغايت بدبوى و از چين آورند .

زرف

(
zarf
) م . ع . زرف زرفا ( از باب نصر ) : برجهيد . و زرف اليه : پيش‌درآمد . و زرف فى الكلام : زياده كرد در سخن . و زرفت الناقة : بشتافت و تيز رفت آن ناقه . و زرف الرجل زريفا : آهسته و نرم رفت آن مرد . و زرف الجرح : تازه شد آن زخم پس از به شدن .

زرف

(
zaraf
) م . ع . زرف الجرح زرفا ( از باب سمع ) : تازه شد زخم پس از به شدن .

زرفان

(
zarf n
) ا . پ . پير فرتوت كهن سال . و نام ابراهيم خليل .

زرفشان

(
zar - fec n
) ا و ص . پ . افشانندهء زر . و نام روز نهم از هر ماه شمسى .

زرفنة

(
zarfanat
) م . ع . - مأخوذ از فارسى - زرفن صدغه زرفنة : همچو زنجير ساخت زلف خود را .

زرفين

(
zorfin
) ا . پ . حلقه‌اى كه بر چارچوب در نصب كنند و زنجير در را بر آن اندازند . و زره . و پرهء قفل .

زرق

(
zarq
) ا . پ . ريا و نفاق و دورنگى و غدر و مكر . و تهمت . و غيبت . و پرهيزگارى از روى ريا و دروغ . و زرق و برق : كرو فر و طمطراق و شوكت و حشمت و عظمت و بزرگوارى سلطنت .

زرق

(
zarq
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - ادخال مايعى باعانت آبدزدك در جوفى . و زرق كردن : داخل نمودن مايعى را باعانت آبدزدك در جوفى .

زرق

(
zarq
) م . ع . زرقه بالمزراق زرقا ( از باب نصر ) : بنيزهء كوتاه زد آن را . و زرق فلانا بالرمح : نيزه زد فلان را . و زرقت الناقة الرحل : سپس افگند آن ماده شتر رحل را . و زرق الطائر ( از باب نصر و ضرب ) : پيخال انداخت آن مرغ . و زرقت عينه نحوى : برگرديد چشم آن بجانب من و ظاهر شد سپيدى آن .

زرق

(
zorq
) ص . ع . ازرق و زرقاء . و نيز زرق : پيكانها و سنانهاى نيزه و به اين معنى نيز جمع ازرق است . يق : نصل ازرق و نصال زرق .

زرق

(
zorq
) و (
zaraq
) ا . ع . سپيدى دست و پاى ستور . و درازى موى گرداگرد سم . و سپيدى بعض استخوان كه تمام آن را نگرفته باشد . و ريگ تودهء در دشت .

زرق

(
zaraq
) ا . ع . نابينائى . و كبودى .

زرق

(
zaraq
) م . ع . زرقت عينه زرقا ( از باب سمع ) : نابينا گرديد چشم چشم او و نيز كبود رنگ شد . و زرق الماء : صاف گرديد آب .

زرق

(
zarraq
) ا . ع . - مأخوذ از جرهء فارسى - مرغى شكارى . و باز سپيد و جره و يا باشه . ج : زراريق . و سپيدى در پيشانى اسب .

زرقاء

(
zarq '
) ا و ص . ع . مونث ازرق يعنى كبود چشم . ج : زرق . و مى و شراب . و نام موضعى در شام . و زرقاء اليمامة : زنى كه از سه روز راه مىديد . يق : ابصر من زرقاء اليمامة .

زرق برق

(
zarq - barq
) ا . پ درخشانى و تابانى پارچه‌ها .

زرق‌پوش

(
zarq - puc
) ص . پ . كسى كه لباس كبود مىپوشد مانند صوفيان .

زرقة

(
zarqat
) ا . ع . صدفى كه جهة تعويذ استعمال مىكنند و زنان شوهر را بدان بند مىكنند .

زرقة

(
zorqat
) ا . ع . كبودى . و كبود رنگ . و گربه چشمى . و تخم يك نوع گياهى .

زرقطونا

(
zerqetun
) ا . پ . اسپغول و اسپرزه . و زردچوبه .

زرقفة

(
zarqafat
) م . ع . زرقف زرقفة : بشتافت .

زرق فروش

(
zarq - faruc
) ا و ص . پ . رياكار و مكار و سالوس .

زرقلة

(
zarqalat
) م . ع . زرقل لى بحقى زرقلة : داد حق مرا . و زرقل الشعر : واخيد موى را .

زرقم

(
zorqom
) ص . ع . سخت كبود چشم و در مؤنث و مذكر يك‌سان است .

زرقون

(
zarqun
) ا . پ . - مأخوذ از سريانى - سرنج .

زرقى

(
zoraqiyy
) ص . ع . منسوب ببنو زريق كه طايفه‌اى از انصار مىباشند .

زرك

(
zarak
) ا . پ . زر ورق و زرى كه زنان بر روى پاشند . و يكى از هفت بزك
فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 1754 | على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )