تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 1236

مساهمون:

ص١٢٣٦

حرى

(
hary
) م . ع . حرى الشيئ حريا ( از باب ضرب ) : كاست و ناقص گرديد آن چيز . و يق يحرى كما يحرى القمر .

حرى

(
har
) ا . ع . كوه حراء كه در مكه است . مر حراء . و سزاوار . و انه لحرى بكذا اى خليق . و نيز حرى : صحن خانه و فضاى باز .

حرى

(
hari
) ا . ع . سزاوار و مخصوص و لايق و روا . ج : احراء .

حرى

(
harr
) ا . ع . مونث حران زن تشنه .

حرى

(
hariy
) ص . ع . سزاوار و شايسته و لايق . يقال هو حرى به و هما حريان و هم حريون و احرياء و انتم احراء .

حرى

(
heriy
) ص . ع . منسوب به حر كه فرج باشد .

حرى

(
harriy
) ص . ع . منسوب بحرة . و بعير حرى : شترى كه چرا كند در زمين سنگلاخ سوخته .

حريات

(
harriy t
) ع . ح . حرية .

حريب

(
harib
) ص . ع . كسى كه مال او را ربوده باشند . ج : حربى و حرباء (
horab '
) .

حريب

(
horayb
) ا . ع . مصغر حرب - كارزار كوچك و جنگ مختصر .

حريبة

(
haribat
) ا . ع . حريبة - الرجل : مال مسلوبهء مرد و يا مالى كه بدان زندگانى نمايد . ج : حرائب .

حرية

(
hariyyot
) ص . ع . مونث حرى كه لايق و سزاوار باشد . يقال هى حرية به و هن حريات و حرايا .

حرية

(
horriyyat
) م ع . حر العبد حرارا و حرية . مر . حرار .

حريت

(
horriyyat
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - آزادى و آزادگى و خلاصى و نجات از قيد بندگى .

حريت

(
harit
) ا . ع . نوعى از ماهى .

حريثة

(
harisat
) ا . ع . معيشت و كسب . و شتر لاغرشدهء از سفر . ج : حرائث . الحديث اخرجوا الى معايشكم و حرائثكم .

حريد

(
harid
) ص . ع . دور و منفرد و تنها . ج : حراد و حرداء . و حى حريد : قبيلهء منفرد از ديگران بسبب عزت و يا بسبب قلت . و كوكب حريد اى منفرد معتدل عن الكواكب . و رجل حريد اى فريد وحيد .

حريد

(
harid
) ا . ع . ماهى قديد شده .

حريداء

(
horayd '
) ا . ع . يك نوع پئى در جاى زانوبند ستوران كه آنها را مبتلا به بيمارى حرد مىسازد .

حرير

(
harir
) ا . ع . ابريشم و جامهء ابريشمين . و مردم گرم شدهء از خشم و جز آن . و ج . حريرة . و نام راهى . و نام اسبى .

حريرة

(
harirat
) ا . ع . واحد حرير يعنى يك جامهء ابريشمين . و نوعى از طعام بيماران كه از آرد و شير و روغن پزند . ج : حرير .

حرير سينه

(
harir - sine
) ص . پ . نرم سينه .

حريره

(
harire
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - طعامى مر بيماران را كه از آرد برنج و يا نشاسته با شكر پزند و پختى و يا پختى نيز گويند .

حريرى

(
haririy
) ا . ع . ابريشم فروش و تاجر ابريشم . و يك نوع كاغذ تنك و نازكى .

حريز

(
hariz
) ص . ع . نيك استوار و حرز حريز : پناه‌گاه نيك استوار . و مكان حريز : جاى استوار .

حريسة

(
harisat
) ا . ع . گوسپند بشب دزديده . ج : حرائس . و ديوار سنگى كه براى گوسپندان سازند .

حريش

(
haric
) ا . ع . شتر بسيار خوار و شتر كفته لب . ج : حرش (
horoc
) و كرگدن . و ستورى دريائى . و جانورى به قدر انگشت كه در گوش خزد و پاهاى بسيار دارد و بپارسى هزار پا نامند . و نوعى از مار پيسه . و ا خ : نام قبيله‌اى . و از اعلام است .

حريش

(
haric
) و حريشة (
haricat
) ا . ع . ملك يد . يق اخرجت له حريشى او حريشتى اى ملك يدى .

حريشة

(
haricat
) ا . ع . نوعى از ماهى . و يك نوع گياهى كه گلهاى زرد دارد .

حريص

(
haris
) ص . ع . آزمند . ج : حراص و حرصاء . و ثوب حريص : جامهء شكافته و كفانيده .

حريص

(
haris
) ص . پ . - مأخوذ از تازى - آزمند و خداوند آز و حرص و راغب و مايل و شايق و طمعكار و آرزومند و مشتاق و مستعد .

حريصة

(
harisat
) ا . ع . ابرى كه باران آن زمين را بخراشد .

حريصى

(
harisi
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - اشتياق و آرزومندى و آزمندى و طمعكارى و طمع .

حريض

(
hariz
) ص . ع . بر جا مانده‌اى كه برخاستن نتواند . ج : احراص و حرضان .

حريف

(
harif
) ص . ع . هم پيشه و هم كار . يق فلان حريفى . ج : حرفاء .

حريف

(
harif
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - رفيق و يار و همزانو و همسفره . و خصم و خمانا و رقيب و هم چشم و دشمن در قمار . و حريف گلو و يا حريف گلوگير : دنيا و روزگار . و غرور و تكبر .

حريف

(
herrif
) ص . ع . تندزبان گز و تيزه زه .