تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 1204

مساهمون:

ص١٢٠٤
الجماعة من الناس حالفوا قريشا و تحالفوا باللّه انا ليد على غيرنا ما سجى ليل و وضح نهار و مارسا حبشى مكانه .

حبشى

(
habaciy
) ا خ . ع . كوهى شرقى ضميراء . و كوهى ببلاد بنى اسد .

حبشية

(
hobaceyyat
) ا . ع . نوعى از موران بزرگ و سياه .

حبشية

(
habaceyyat
) ا . ع . گياه بهمى بسيار و درهم پيچيده .

حبشية

(
habaceyyat
) و (
hobaceyyat
) ا . ع . شتران سخت سياه .

حبض

(
habz
) م . ع . حبض فلان حبضا ( از باب ضرب ) : مرد فلان . و حبض الغلام : بر خلاف گمان خير مردم برآمد آن كودك . و حبض القوم : كم و ناقص گرديدند قوم . و نيز حيض . طپيدن دل و قرار گرفتن آن يق القلب يحبض اى يضرب ضربا ثم يسكن .

حبض

(
habz
) ا . ع . آواز پست و ضعيف و ما به حبض و لا نبض يعنى نيست در آن حركتى .

حبض

(
habaz
) و (
habaz
) م . ع . حبض السهم حبضا و حبضا ( از باب سمع و ضرب ) : افتاد تير پيش تير اندازنده . و حبض بالوتر : چلهء كمان را كشيد و گذاشت تا آواز كند .

حبض

(
habaz
) ا . ع . جنبش و آواز . و آواز زه كمان . و اضطراب . و جنبش رگ و قوت و بقيهء جان .

حبض

(
habaz
) م . ع . جنبيدن و جنبيدن رگ زياده از نبض ( و الفعل من سمع ) .

حبط

(
habt
) م . ع . حبط عمله حبطا و حبوطا ( از باب سمع و ضرب ) : باطل و ناچيز شد كار او . و حبط دم القتيل : هدر و باطل شد خون قتيل .

حبط

(
habat
) ا . ع . نشان زخم و تازيانه بر بدن و نشان آماسيدهء ناكفيده .

حبط

(
habat
) م . ع . حبط البعير حبطا ( از باب سمع ) : بر آماسيده شكم گرديد آن شتر و درد كرد از بد هضمى گياه و يا از خوردن حندقوق . و نيز حبط : آماسيدن پستان و غير آن . و تازه شدن جراحت . و باقيماندن اثر ريش پس از درستى و به شدگى .

حبط

(
habet
) ص . ع . بعير حبط : شتر شكم برآماسيده و درد گرفته . ج : حباطى .

حبط

(
habet
) و (
habat
) ا خ . ع . لقب حارث بن مالك بن عمرو .

حبطات

(
habat t
) ا . ع . اولاد حارث ابن مالك بن عمرو .

حبطة

(
habtat
) ا ع . آب باقىماندهء در حوض .

حبطى

(
habatiy
) ص ع . منسوب به حبط كه حارث بن مالك بن عمرو باشد .

حبطيطة

(
habatitat
) ا . ع . چيز حقير خرد .

حبق

(
habq
) ا . ع . شاخ درخت . و ريسمان .

حبق

(
habq
) م . ع . حبقه حبقا ( از باب ضرب ) : زد آن را بتازيانه و يا شاخهء درخت و يا ريسمان .

حبق

(
habq
) و (
habeq
) م . ع . حبقت الابل حبقا و حبقا و حباقا ( از باب ضرب ) : تيز دادند شتران . و كذلك حبقت العنز .

حبق

(
habaq
) ا . ع . پودينه . و حبق البقر : بابونه . و حبق الترنجان : بلسان . و حبق التمساح : پودينهء آبى و حبق الراعى : بر نجاسف و بو مادران . و حبق الريحانى : آنچه خورده مىشود از مقل مكى . و حبق الشيوخ : مرو خوش كه مرور شك نيز گويند . و حبق الصعترى : شاه اسپرم . و حبق الفيل : مرزنجوش . و حبق القرنفلى و حبق الكرمانى : فرنجمشك . و حبق القنا : مرزنجوش . و حبق الماء : پودينهء آبى . و حبق النبطى : فرنجمشك و ريحان .

حبق

(
habeq
) ا . ع . تيز و گوزو بيشتر در شتران و گوسپندان استعمال مىگردد .

حبق

(
hobaq
) ا . ع . مرد كم عقل .

حبق

(
hebeqq
) ص . ع . طويل و دراز .

حبقبق

(
hoboqboq
) ا . ع . گياهى معطر در يمن شبيه بريحان .

حبقة

(
habqat
) ا . ع . يك تيز و يك بار تيز دادن ( اسم للمرة ) .

حبقة

(
habaqat
) ص . ع . نادان .

حبقة

(
hobaqat
) ا . ع . مؤنث حبق زن كم عقل .

حبقة

(
hebeqqat
) ا . ع . كوتاه بالا و قصير .

حبقر

(
habaqorr
) ا . ع . ژاله و تگرگ و ابرد من حبقر يعنى سردتر است از تگرگ و يخچه .

حبقى

(
hebeqq
) ا . ع . سير سريع و شتاب .

حبك

(
habk
) م . ع . حبك بها حبكا ( از باب ضرب ) : گوز زد . و حبك فلانا فى البيع : رد كرد بيع را . و حبك الثوب حبكا ( از باب نصر و ضرب ) : نيكو بافت جامه را . و نيز حبك : بستن و استوار و نيكو كردن هر چيزى . و بريدن و گردن زدن .

حبك

(
habak
) ا . ع . بيخ و ريشهء انگور .

حبك

(
hobak
) ع . ج . حبكة (
hobkat
) .

حبك

(
hobok
) ع . ج . حباك . و ج . حبيكة .

حبك

(
hobok
) و (
hobak
) ع . ج . حباك .

حبك

(
hebakk
) ا . ع . ناكس و فرومايه .

حبك

(
hobokk
) ا . ع . سخت .

حبكة

(
hobkat
) ا . ع . بستنگاه بندازار
فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 1204 | على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )