تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 959

مساهمون:

ص٩٥٩

تلمل

(
talammol
) م . ع . تلمل بفمه : زبان گرد دهن بر آورد بعد طعام .

تلمن

(
talman
) ا . پ . به زبان زند و پازند بينى آدمى و ديگر جانواران و خرطوم و منقار .

تلمؤ

(
talammo '
) م . ع . بر گزيدن براى خود چيزى را . و تلمأت الارض به و عليه : فرا گرفت زمين آن را و برابر شد به روى و پوشيد .

تلمى

(
talammi '
) م . ع . بر گرديدن گونهء كسى و يا گندم گون گشتن .

تلميج

(
talmij
) م . ع . ناشتا شكستن يق ما لمجوا ضيفهم بشيئ .

تلميح

(
talmij
) م . ع . نمودن و آشكار كردن .

تلميح

(
talmih
) ا . ع . نگاه و نظر . و خيال و تصور .

تلميذ

(
talmiz
) ا . پ . شاگرد و محصل .

تلميذ

(
telmiz
) ا . ع . - مأخوذ از فارسى . شاگرد . ج : تلام و تلامى (
tal miy
) و تلاميذ و تلامذة .

تلميظ

(
talmiz
) م . ع . حق كسى را به خودش دادن . و چشانيدن چيزى را .

تلميع

(
talmi '
) م . ع . چپار شدن اندام و خجكهاى مخالف رنگ بر اندام بر آمدن .

تلميع

(
talmi '
) ا . ع . پيسى در بدن اسب مخالف رنگ آن . ج : تلاميع .

تلنبه

(
tolonbe
) ا . پ . - مأخوذ از تركى - ابزارى كه بدان آب را از پائين مىبرند .

تلنبه‌چى

(
tolonbe - ci
) ا . پ . كسى كه حريق را بواسطهء آب تلنبه خاموش مىكند .

تلنة

(
tolonnat
) و (
talonnat
) ا . ع . درنگ و حاجت .

تلنده

(
talande
) ا . پ . كسى كه در زبان وى لكنت باشد .

تلنك

(
talnak
) ا . پ . يك نوع ميوه‌اى شبيه به شفتالو . و بوتهء زرگرى .

تلنگ

(
taleng
) ا خ . پ . ولايتى از ملك دكن كه حيدرآباد دار الملك آن است .

تلنگ

(
talang
) ا . پ . تلنگل .

تلنگ

(
talang
) و (
tolang
) و (
tolong
) ا . پ . احتياج و ضرورت . و ميل و خواهش و آرزو و درخواست و استدعا .

تلنگ

(
teleng
) ا . پ . زدن انگشت بر دف و دايره . و خوشهء كوچك انگور كه بر خوشهء كلان چسبيده بود .

تلنگانه

(
tolong ne
) م ف . پ . بطريق گدائى و نيازمندى .

تلنگبين

(
talangobin
) ا . پ . ترنگبين و شير خشت .

تلنگر

(
talangor
) و

تلنگل

(
talangol
) ا . پ . گذاشتن نوك انگشت ميانى را بنوك ابهام و آن را به قوت لغزاندن تا بن ابهام به نحوى كه بانگ بر آيد .

تلنگى

(
tolangi
) ا و ص . پ . نيازمند و خواهش كننده و گدا و گداى مبرم .

تلنگى

(
tolengi
) ا . پ . ميان پاچه و نره . و پسر امرد و ضخيم و مترس و بىباك . و خونى و دزد .

تلنه

(
tolne
) ا . پ . حاجت و خواهش و نياز و ضرورت . و مسكنت و تنگدستى .

تلو

(
talv
) م . ع . خريدن بچهء استر ( و الفعل من نصر ) .

تلو

(
telv
) ا . ع . پس رو چيزى . و رفيع و بلند . و بچهء ناقه‌اى كه پس مادر رود . ج : اتلاء . و بچهء خر و استر .

تلو

(
talu
) ا . پ . عليق و تمش .

تلو

(
tolu
) ا . پ . پائين‌تر يعنى آنجا كه پى پيچند و رنگ كنند و پيكان را محكم سازند .

تلو

(
tolu
) ا . خ . پ . شهرى در امريكاى جنوبى و متعلق بمملكت كولومبى كه در كنار درياى آنتيل واقع شده و داراى 3000 نفر جمعيت است و يك نوع بلسانى از آنجا مىآورند و در طب مانند مواد منفثه استعمال مىكنند .

تلو

(
talovv
) ص . ع . رجل تلو : مرد هميشه متابعت كننده .

تلو

(
tolovv
) م . ع . تلوته و عنه و تليته تلوا ( از باب نصر ) : در پى او رفتم و گذاشتم او را .

تلواذ

(
talv z
) م . ع . يكديگر را پناه گرفتن .

تلوازه

(
talv ze
) ا . پ . خانه‌اى كه از چوب سازند .

تلواسه

(
talv se
) ا . پ . اضطراب و بىآرامى و بىقرارى و اندوه و ميل به چيزى .

تلوة

(
telvat
) ا . ع . بزغاله‌اى كه زياده از چهار ماه داشته باشد و گوسپندى كه قبل از صفرية زايد - و الصفرية نتاج الغنم مع طلوع السهيل .

تلوة

(
telvat
) ا . ع . مؤنث تلو يعنى بچهء مادهء خر و استر .

تلوث

(
talavvos
) م . ع . آلوده شدن .

تلوث

(
talavvos
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - آلوده شدگى و پليدى و ناپاكى .

تلوث‌پذير

(
talavvos - pazir
) ص . پ . چركين و آلوده شده .

تلود

(
tolud
) م . ع . تلد المال تلودا ( از باب ضرب و نصر ) : كهنه و قديمى شد آن مال .

تلوسه

(
talavse
) ا . پ . غلاف خوشهء خرما و غلاف دانهء خرما . و تيشهء درودگرى .

تلوسه

(
talvase
) ا . پ . تلواسه و اضطراب و بىقرارى و اندوه .

تلوسه

(
taluse
) و (
toluse
) ا . پ . غلاف شمشير و كارد .