تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 744

مساهمون:

ص٧٤٤
و مصر و ممالك عثمانى داخل مىشد و در كارخانجات آنجا تافته و بافته شده در همهء كرهء زمين پراكنده و منتشر مىگرديد . و پنبه از گوش برآوردن : از خواب غفلت بيدار شدن و متنبه شدن . و پنبه در گوش نهادن و در گوش افگندن و در گوش كردن : غفلت داشتن و سخن ناشنودن . و پنبه شدن : نرم و صاف و سفيد شدن . و گريختن و متفرق و پريشان گرديدن . و از كسى بىموجب بريدن . و پنبه كردن : گريختن و گريزانيدن . و پريشان و پراكنده ساختن و متفرق گردانيدن . و خاموش كردن . و دفع و محو نمودن . و منكر شدن . و عاجز گردانيدن . و پنبه نهادن : فريب دادن و راضى ساختن كسى را در كارى و به جائى روانه كردن .

پنبه‌آگنده‌گوش

(
panbe - gande -
) (
govc
) ص . پ . كر و آنكه نمىشنود .

پنبه‌بز

(
panbe - baz
) ا . پ . نداف و حلاج .

پنبه‌پاى

(
panbe - p y
) ا . پ . قسمى از كفش .

پنبه‌دار

(
panbe - d r
) ص . پ . با پنبه و با پنبه ساخته شده .

پنبه‌دانه

(
panbe - d ne
) ا . پ . تخم پنبه .

پنبه‌درگوش

(
panbe - dar - govc
) ص . پ . كر . و غافل . و بىخبر .

پنبه‌دوز

(
panbe - dovz
) ص . پ . پنبه‌بز و حلاج .

پنبه‌دردهان

(
panbe - dar - dah n
) ص . پ . آنكه كمتر حرف مىزند و ساكت .

پنبه‌زار

(
panbe - z r
) ا . پ . مزرعهء پنبه .

پنبه‌زن

(
panbe - zan
) ا . پ . نداف و حلاج .

پنبه‌قبا

(
panbe - qab
) ص . پ . آنكه قباى پنبه‌اى پوشيده باشد .

پنبه‌كن

(
panbe - kan
) ا . پ . پرز پنبه و يا ابريشم .

پنبه‌كن

(
panbe - kon
) پ . كلمهء امر - يعنى محو كن . و منكر شو . و خاموش باش . و بگريز .

پنبه‌وز

(
panbe - vaz
) ا . پ . پنبه بز و حلاج .

پنبئين

(
panbein
) ص . پ . منسوب به پنبه و پنبه‌دار .

پنتافيلون

(
pant filyun
) ا . پ . - مأخوذ از يونانى - گياهى كه پنج انگشت نيز گويند .

پنتومه

(
pantume
) ا . پ . گياهى مانند كشوث كه بنتومه نيز گويند .

پنج

(
panj
) ص . پ . تعيينى عددى كه بيان مىكند عدد چهار بعلاوه يك را و بتازى خمسه گويند و گاه بمعنى پنجم استعمال مىشود .

پنج

(
penj
) ا . پ . نشكنج . و گره . و دكمه .

پنجاب

(
panj b
) ا خ . پ . يعنى مملكت پنج رود يكى از ممالك شمال غربى هندوستان است كه باج‌گزار دولت انگليس مىباشد و داراى 000 ر 590 ر 19 نفر جمعيت و پايتخت آن شهر لاهور . و رود پنجاب : مر . اندوس .

پنج‌اركان

(
panj - ark n
) ا . پ . توحيد و نماز و روزه و حج و زكات .

پنجال

(
panj l
) ا . پ . منقار مرغ . و فضلهء مرغ . و آشيانهء مرغ .

پنج‌انگشت

(
panj - angoct
) ا . پ . گياهى دوائى . و ا . خ . نام مقامى در تبريز .

پنج‌اوگشت

(
panj - avgoct
) ا . پ . چوب زين .

پنجاه

(
panj h
) ص . پ . تعيينى عددى كه بيان مىكند عددى را كه عبارت از پنج مرتبه ده باشد .

پنجاه‌ساله

(
panj h - s le
) ص . پ . آنكه پنجاه سال به روى گذشته باشد .

پنجاهم

(
panj hom
) ص . پ . منسوب به پنجاه .

پنجاهه

(
panj he
) ا . پ . مدت اعتكاف عيسويان كه پنجاه روز باشد مثل چلهء مسلمانان كه چهل روز است .

پنجايانه

(
panj y ne
) ا . پ . يك نوع گياه سمى .

پنج‌آيت

(
panj - yat
) ا . پ . پنج آيهء از قرآن مجيد كه در موقع تضرع مىخوانند .

پنجايه

(
panj ye
) ا . پ . پنجاههء ترسايان .

پنج‌بيچاره

(
panj - bic re
) ا . پ . خمسهء متحيره كه زحل و مشترى و مريخ و زهره و عطارد بود .

پنجپا

(
panj - p
) و پنجپايك (
panj - p yak
) و پنجپايه (
panj - p ye
) ا . پ . خرچنگ . و سرطان . و برج سرطان .

پنجپهلو

(
panj - pahlu
) ص . پ . چيزى كه داراى پنج سر باشد .

پنج‌تا

(
panj - t
) ا . پ . پنج واحد و پنج عدد .

پنجتاه

(
panj - t h
) ص . پ . طناب پنج‌لا .

پنج‌ترياق

(
panj - tary q
) ا . پ . يك نوع شربتى .

پنج تن پاك

(
panj - tane - p k
) ا . پ . حضرت پيغمبر و فاطمه و على و حسن و حسين صلوات اللّه عليهم اجمعين .

پنج توسن سلامت

(
panj - tovsane -
) (
sal mat
) ا . پ . حواس خمسهء باطن .