تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 707

مساهمون:

ص٧٠٧
فرياد و فغان .

پالا

(
p l
) ا . پ . اسب كوتل و جنيبت . و ص . آويخته و معلق . و پالاينده و صاف كننده - و به اين معنى آخرى هميشه بطور تركيب استعمال مىگردد مانند ترش‌پالا و مىپالا .

پالاپال

(
p l p l
) ا . پ . بادبان كشتى . و ص . هر چيز پالودهء سخت شده . و زود و جلد و شتاب . و سخت و صلب . و استوار و برقرار .

پالاد

(
p l d
) ا . پ . اسب كوتل و جنيبت و اسب پالانى .

پالادن

(
p l dan
) ف ل و م . پ . پالودن . و ف م . صاف كردن .

پالاده

(
p l de
) ص . پ . بدگوى و مفسد . و غيبت‌كننده . وا . اسب كوتل .

پالار

(
p l r
) و پالارخانه (
p l r - x ne
) ا . پ . تير بلندى كه سقف بر آن تكيه دارد . و سقف .

پالارنگ

(
p l - rang
) ا . پ . آهن هندى و فولاد .

پالارى

(
p l ri
) ا . پ . حمال و تير بزرگ پوشش خانه .

پالاس

(
p l s
) ا . پ . پلاس و پوشاك پشمى دراويش .

پالاش

(
p l c
) ا . پ . آلوده‌شدگى پاى به گل و لاى .

پالاگر

(
p l - gar
) ا . پ . حمال و تير بزرگ پوشش خانه .

پالان

(
p l n
) ا . پ . پوششى كه بر پشت ستور سوارى و يارى نهند و به روى آن سوار شده و بار گذارند . و دهليز .

پالاندوز

(
p l n - dovz
) ص . پ . كسى كه شغل و پيشهء وى درست كردن پالان باشد .

پالانگر

(
p l n - gar
) ا . پ . پالاندوز .

پالاننده

(
p l nande
) ص . پ . افزاينده و افزون‌كننده .

پالانه

(
p l ne
) ا . پ . مخارجه‌اى كه بر بالاى خانه سازند .

پالانى

(
p l ni
) ص . پ . ستورى كه داراى پالان باشد . و ستور كندرو . وا . استاد پالان‌دوز . و ابزارى مر اهل صنعت را و اسب پالانى : اسب بارى .

پالانيدن

(
p l nidan
) ف م . پ . فشردن و سبب پالايش شدن گشتن . و صاف كنانيدن و پالودن فرمودن .

پالاوان

(
p l v n
) و پالاون (
p l van
) ا . پ . ظرفى سوراخ سوراخ كه چيزها را بدان صاف كنند و ترش‌پالا نيز گويند . و كفگير .

پالاهنگ

(
p l hang
) ا . پ . كوتل‌كش و لگام و عنان و افسار و زمام . و طناب . و دار . و چوب دو شاخه‌اى كه بر گردن گناهگاران و ستور مىبندند . و كمند . و كهكشان . و باصطلاح عرفا هر آنچه باعث تعلق باشد .

پالاى !

(
p l y
) پ . كلمهء امر يعنى صاف كن .

پالاى

(
p l y
) ص . پ . افزانيده . و زيادكننده . وا . اسب كوتل .

پالاىاسپ

(
p l y - asp
) ا . پ . اسب كوتل .

پالايال

(
p l y l
) ص . پ . بسيار روشن و نورانى . و جلد و سريع و تند .

پالاىخواه

(
p lay - x h
) ص . پ . آنكه طلب مىكند اسپ خود را .

پالايش

(
p l yec
) ا . پ . تصفيه . و صاف‌شدگى و پالودگى .

پالائيدن

(
p l idan
) ف م . پ . زياد كردن . و صاف نمودن . و ف ل . زياد شدن و افزون گشتن . و صاف شدن .

پالتو

(
p lto
) ا . پ . - مأخوذ از فرانسه - جامهء بلندى كه روى جامه‌ها پوشند .

پالدم

(
p ldom
) ا . پ . پاردم و قشقون .

پالسه

(
p lase
) ا . پ . نام يك قسم ميوه‌اى .

پالش

(
p lec
) ا . پ . افزايش و افزونى و ازدياد .

پالغ

(
p loq
) ا . پ . پيمانهء شراب كه از شاخ كرگدن و استخوان فيل و جز آن سازند .

پالغز

(
p laqz
) ا . پ . خطا و جرم و زلت . و تخريب .

پالغزيده

(
p laqzide
) ص . پ . خطا كار و جرم‌دار .

پالك

(
p lak
) ا . پ . پاپوش و كفش . و اسفناج .

پالكانه

(
p lk ne
) ا . پ . بام بلند و دريچهء خانه . و شروع در غله درو كردن . و پاسنگ ترازو .

پالكى

(
p lki
) ا . پ . كجاوهء بىسقف و روباز .

پالنده

(
p lande
) ص . پ . بالاينده و زيادشونده .

پالنگ

(
p lang
) ا . پ . كفش و پاافزار چرمى . و دريچهء كوچكى كه بيك چشم از آن نگاه كنند . و بستر و خوابگاه . و يك قسم ميوه‌اى . و ا خ . نام رودخانه‌اى .

پالنگ‌پوش

(
p lang - povc
) ا . پ . بالاپوش و لحاف .

پالو

(
p lu
) ا . پ . دانهء سختى كه بر بدن آدمى برآيد و بتازى ثؤلول گويند .

پالوازه

(
p lv ze
) ا . پ . بالوازه .

پالواسه

(
p lv se
) ا . پ . غم و اندوه و تاسه .

پالوانه

(
p lv ne
) ا . پ . مرغى سياه و كوچك كه بيشتر اوقات پرواز كند و چون
فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 707 | على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )