تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 53

مساهمون:

ص٥٣
جهت كوبيدن بدر نصب كنند . و پهناكش جولاهگان و آن چوبيست كه درازيش موافق پهناى جامه‌ايست كه مىبافند و بر هر دو سر آن آهن نصب كرده‌اند و آن را در وقت بافتن بر دو كنار جامه بند كنند . و نيز ريسمانى كه جولاهگان به ديوار و يا سقف خانه نصب مىكنند و تارهاى دستگاه خانه را به روى آن مىاندازند وقتى كه نزديك باتمام است .

آهنجيدن

(
hanjidan
) ف م . پ . آشاميدن . و كشيدن و بركشيدن . و افكندن و انداختن . و نگريستن . و ف ل . سنگيدن . و شنا كردن . و چشم داشتن .

آهن چنگال

(
han - cang l
) ا . پ . چنگال آهنين . و ص . قوى پنجه و توانا و زوردار .

آهنچه

(
han - ce
) ا . پ . مر . آهنجه .

آهنچيدن

(
hancidan
) ف ل و م . پ . مر . آهنجيدن .

آهنخاى

(
han - x y
) ص . پ . اسب سرشخ و پرزور . و قاتل و خونى . و پردل .

آهن‌دل

(
han - del
) ص . پ . سخت دل و پردل و بىباك و دلير .

آهن ديگ

(
han deyg
) ا . پ . ديگ آهن .

آهن‌دلى

(
han - deli
) ا . پ . دليرى و بىباكى و بهادرى و مردانگى .

آهن‌ربا

(
han - rob
) ا . پ . مغناطيس .

آهن‌رگ

(
han - rag
) ص . پ . اسب قوى و پرزور و سرشخ .

آهن روى

(
han - ruy
) ص . پ . سخت‌روى و گستاخ .

آهن‌ريزى

(
han - rizi
) ا . پ . آهن كارى .

آهن‌ساى

(
han - s y
) ا . پ . سوهان و خاوه .

آهن‌قبا

(
han - qab
) ا . پ . زره .

آهن كرسى

(
han - korsi
) ا . پ . سندان زرگرى و آهنگرى .

آهن‌كش

(
han - kac
) ا . پ . مغناطيس .

آهنگ

(
hang
) ا . پ . ساز و آواز و نغمه و ترانه . و پرده . و سرود . و آوازى كه در آغاز خوانندگى بركشند . و قصد و اراده و توجه و عزم . و ترتيب . و شتاب و تعجيل . و خميدگى طاق ايوان كه باصطلاح بناها لنگه گويند . و كنار صفحه و حوض و امثال آنها . و طرز و طريقه و رسم و روش و قاعده و قانون و طريقهء عمل . وصف مردمان و جانوران . و طويله و اصطبل . و شترخان . و عمارت دراز و طولانى . و مكان حيوانات عموما . و گاه كلمهء آهنگ را در موقع تعجب بجاى اينك استعمال كنند . و آهنگ حجازى : يك نوع آواز كه ايرانيان از تازيان اقتباس كرده‌اند . و آهنگ ستيز كردن ف م . : صف‌آرائى كردن سپاه و مستعد جنگ شدن . و آهنگ كردن ف م . : آواز كردن و بانگ برزدن و صدا كردن . و عزم كارى كردن . و ف ل . فرياد كردن و آواز خواندن و سرود خواندن . و نواختن . و آهنگ گريز ساختن : قصد گريز كردن و مهياى فرار شدن .

آهنگاو

(
han - g v
) ا . پ . آهنى كه زمين را بدان شيار كنند .

آهنگر

(
han - gar
) ا . پ . حداد و آنكه پيشهء وى ساختن افزارهاى آهنين بود .

آهنگرى

(
han - gari
) ا . پ . شغل و پيشهء آهنگر .

آهنگى

(
hangi
) ا . پ . موافقت و يگسان بودن . صداى سازها .

آهنگيدن

(
hangidan
) ف م . پ . قصد و اراده كردن و عزم كردن . و بركشيدن آواز و تيغ و شمشير و جز آن . و پوست كندن . و چاك دادن . و صف‌آرائى كردن . و شناورى كردن . و شكافتن .

آهنو

(
hnu
) ا . پ . تخمه و دانه . و مترسى كه در بوستان‌ها نصب كنند .

آهنو

(
hnu
) و

آهنوا

(
hnu
) ا . پ . خوراكى كه جهت عمله‌هاى كارگر مىبرند .

آهنه

(
hane
) ا . پ . حلقه‌اى آهنين كه بر در نصب كنند و آهنجه .

آهنى

(
hani
) ص . پ . منسوب به آهن و هر چيز كه از آهن ساخته شده باشد .

آهنيابه

(
hany be
) ا . پ . خميازه و دهن‌دره و آهنبايه .

آهنين

(
hanin
) ا . پ . آهن و حديد .

آهنين

(
hanin
) ص . پ . منسوب به آهن و هر چيز كه از آهن ساخته شده باشد .

آهنين پنجه

(
hanin - panje
) ص . پ . مرد قوى و زورآور . و ظالم و ستمگر .

آهنين‌جان

(
hanin - j n
) ص . پ . بىرحم و بىانصاف و سخت جان و معتاد برنج و آزار .

آهنين‌جگر

(
hanin - jegar
) ص . پ . بىرحم و بىباك و بىپروا .

آهنين خفتان

(
hanin - xaft n
) ا . پ . جوشن و جبهء آهنى .

آهنين دل

(
hanin - del
) ص . پ . سخت‌دل و بىرحم .

آهنين رگ

(
hanin - rag
) ص . پ . اسب محكم و پرزور .

آهنين قبا

(
hanin - qab
) ا . پ . زره و آهن‌قبا .

آهنين كرسى

(
hanin - korsi
) ا . پ . سندان .

آهنين كمر

(
hanin - kamar
) ص . پ . دلاور نبرد ديده و جنگ آزموده و بهادر .

آهو

(
hu
) ا . پ . از حيوانات پستاندار