بذية
(
boziyat
) ا خ . ع . نام مردى .
بذيذ
(
baziz
) ا . ع . مانند و همتا .
بذيذة
(
bazizat
) ا . ع . غلبه . و بهره .
و تنگى عيش .
بذير
(
bazir
) ا . ع . سخنچين . و آنكه پوشيدن راز نتواند . ج : بذر (
bozor
) .
بذير
(
bazir
) ص . ع . از ابتاع كثير گويند كثير بذير .
بذيم
(
bazim
) ص . ع . قوى و توانا .
و دهن بدبو . و خردمندى كه در خشم از جا نرود .
بذيمة
(
bazimat
) ا . ع . خردمندى كه در خشم از جا نرود . و ا خ . نام چند نفر .
بذيون
(
bazyun
) ا . پ . قماش نفيس ابريشمين .
بذيئة
(
baziat
) ص . ع . زن بد و زشت گفتار .
بر
(
bar
) ا . پ . بلندى و سر و راس و قله و ارتفاع . و عرض و پهنا . و اقليم . و دشت و بيابان . و سوى و كنار و طرف . و تن و بدن .
و سينه و صدر . و بغل و آغوش و كنار . و ياد . و حفظ . و نفع و فايده . و زن جوان .
و كوشك . و در خانه . و پرنده و طير . و يك قسم درخت انجير هندى . و برگ درخت . و بار و ميوه . و تخم و دانه . و حاصل . و آبستنى و باردارى و حمل . و بارى كه حمل مىكنند .
بر
(
bar
) ص . پ . برنده - و هميشه بطور تركيب استعمال مىگردد مانند پيغامبر و دلبر و نامهبر .
بر
(
bar
) پ . كلمهء موصول بمعنى به و در و بدر و با و باز و فرا . و جابرجا يعنى جابجا . و دوش بر دوش يعنى دوش بدوش . و برقرار سابق يعنى بقرار سابق و برحسب يعنى بحسب .
بر
(
bar
) م ف . پ . در مقام استعلا و بلندى استعمال مىشود مانند برآمدن و برآوردن و بركشيدن .
بر
(
bor
) ص . پ . برنده - و هميشه بطور تركيب استعمال مىشود مانند چوببر و ناخنبر .
بر
(
barr
) پ . گاهى جهت ضرورت شعر بجاى بر استعمال مىشود .
بر
(
barr
) ا . ع . يكى از نامهاى بارىتعالى .
و ص . مهربان . و راستگوى . و فرمان برادر پدر و مادر . و بسيار خير . ج : ابرار . وا .
راستى سوگند . و دشت - ضد بحر - و از اعلام است .
بر
(
barr
) م . ع . بر برا و برا و برورا مر . بر . (
berr
)
بر
(
berr
) ا . ع . نيكوئى . و آنچه نزد كسى فرستند از هديه . و جنت . و فراخى . و احسان . و صلهء رحم . و راستى - ضد دروغ - و راستى سوگند . و حج . و دل . و روباه بچه .
و موش . و كلاموش . و از اعلام است .
بر
(
berr
) م . ع . بر حجك برا ( از باب نصر ) : قبول شد . حج تو . و بر حجك ( مجهولا ) كذلك . و بر الله حجه : قبول گرداند خداى حج او را ( لازم و متعدى ) . و نيز بر : راندن گوسپند . و خواندن آن بسوى علف . و گرامى داشتن كسى را . و آواز كردن گوسپند . و بره : مغلوب كرد او را بقول و يا بفعل . و بر برا و برا و برورا ( از باب سمع و ضرب ) : راستگو شد در سوگند .
و نيز بر . فرمان بردن يق فلان يبر خالقه .
و فرمان بردن پدر و مادر را - ضد عقوق مبرة مثله - و برت اليمين : راست شد سوگند و بر الله قسمه اى صدقه . و فى المثل :
هو لا يعرف الهر من البر : ميان موش و گربه فرق نمىكند . و كذلك هو لا يعرف هرا من بر : او نمىشناسد رنج رسان را از راحت رسان يا گربه را از موش يا خواندن گوسپند را از راندن آن يا خواندن آن را بسوى آب از خواندن آن بسوى علف يا نافرمانبردارى از فرمانبردارى يا رنجش را از اكرام يا بانگ ميش را از بانگ بز يا گربه بچه را از روباه بچه .
بر
(
ber
) و (
berr
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - نيكوئى و احسان .
بر
(
borr
) ا . ع . گندم . يكى : برة (
borrat
) ج : ابرار .
برء
(
bar '
) م . ع . برء عن ذنبه او عن دينه برء ( از باب فتح ) : وارست از گناه خود و يا از وام خود . و برء برء و بروء و برء برء و برء و بروئا . مر . برو .
برء
(
bor '
) م . ع . برء برء و بروئا و برء برء و برئا و بروئا . مر . بروء .
برء
(
bor '
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - رهائى و خلاصى . و برء الساعة : داروئى كه فورا اثر كند و بيمار را به نمايد .
برء
(
bora '
) ع . ج براة (
bora'at
) .
برا
(
bar
) ا . پ . طعامى كه از گوشت و ادويه ترتيب دهند .
برا
(
bar
) پ . كلمهء تعليل يعنى از و جهت .
برا
(
borr
) و (
bor
) ص . پ . تيز و برنده .
برآء
(
bora '
) ع . ج برئ .
براء
(
bar '
) ا . ع . پاك و بيزار يق انا براء منه . لا يثنى و لا يجع و لا يؤنث .
و نخستين شب و نخستين روز از هر ماه . و يا پسين شب و يا پسين روز از آن . و ابن البراء : مثله و نام چند نفر .
براء
(
bar '
) م . ع . برئ براء و براءة و بروء . مر . بروء .
براء
(
ber '
) ع . ج بارئ و برئ .
براء
(
bor '
) ا . ع . تراشه . و ج برئ .
و براية (
bor yat
) .
براء
(
barr '
) ا . ع . تيرگر . و ا خ .