تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 558

مساهمون:

ص٥٥٨
بذار . و نسل .

بذر

(
bazr
) م . ع . بذر الارض بذرا ( از باب نصر ) كاشت زمين را . و بذرت الارض : برآمد گياه آن زمين ( لازم و متعدى ) . و بذر السر : فاش كرد راز را . و بذر المال : پراكنده كرد آن مال را باسراف .

بذر

(
bazr
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - تخم و غله كه براى كاشتن باشد . و بذر كتان : تخم كتان .

بذر

(
bazara
) و (
bezara
) ص . ع . پراكنده و پريشان يق تفرقوا شذر بذر و شذر بذر . (
bezara
)

بذر

(
bazer
) ص . ع . رجل بذر : مرد بسيارگوى . و افشاكنندهء راز . و طعام بذر : طعام با بركت .

بذر

(
bozor
) ع . ج بذير و بذور .

بذرام

(
bazr m
) ا . پ . مكان مسرت‌انگيز .

بذرة

(
bazrat
) ا . ع . تخم و پسر . و طفل .

بذرفتن

(
bezroftan
) ف م . پ . قبول كردن . و ف ل . مشعوف شدن .

بذرق

(
bazraq
) ص . ع . مرد فرومايه و كمينه و دون .

بذرقة

(
bazraqat
) ا . ع . راه‌بر . و رهنماى نگاهبان و بدرقه .

بذرقة

(
bazraqat
) م . ع . بذرق بذرقة : رهنماى نگاهبان و بدرقه گرديد .

بذرگر

(
bazr - gar
) ا . پ . زارع و دهقان و كسى كه تخم افشاند و كشاورز .

بذرگرى

(
bazr - gari
) ا . پ . زراعت و كشاورزى .

بذروج

(
bazruj
) ا . ع . ريحان كوهى .

بذره

(
bazre
) ا . پ . هنر و معرفت .

بذرى

(
bozorr
) ص . ع . باطل . و مرد بسيار مصرف .

بذست

(
bezest
) و بذشت (
bezect
) ا . پ . وجب و شبر .

بذع

(
baz '
) ا . ع . آب تراويده از سبو .

بذع

(
baz '
) م . ع . بذعه بذعا ( از باب فتح ) : ترسانيد او را . و بذع الحب : تراويد آب از آن سبو .

بذع

(
baza '
) م . ع . بذع بذعا ( از باب سمع ) : ترسيد .

بذق

(
bazaq
) ا . ع . رهنماى در سفر . و صغير و سبك ج : بذوق .

بذقطة

(
bazqatat
) ا . ع . پراكندن مرد متاع و سخن را .

بذل

(
bazl
) ا . ع . دهش . و دويدنى اسب يق فرس له بذل اى له عدو يصونه لوقت الحاجة . و ا خ . نام شخصى .

بذل

(
bazl
) م . ع . بذل الشيئ بذلا ( از باب ضرب و نصر ) : داد آن چيز را وجود كرد به آن .

بذل

(
bazl
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - داد و دهش و زرواس و سخاوت . و عطا و انعام و احسان . و خرج . و بذل سمين : سخاوت و جوانمردى بىحد و حصر . و بذل كردن ف م . : بخشش كردن . و انعام دادن . و خرج كردن .

بذلاخ

(
bazl x
) ص . ع . رجل بذلاخ : مردى كه گويد و نكند .

بذلاخ

(
bezl x
) م . ع . بذلخ بذلخة و بذلاخا : گفت و نكرد .

بذلة

(
bezlat
) ا . پ . جامهء باد روزه .

بذلخة

(
bazlaxat
) م . ع . بذلخ بذلخة و بذلاخا . مر . بذلاخ (
bezl x
) .

بذله

(
bazle
) ا . پ . سخن دلكش و مرغوب و شعرى كه به آهنگ خوانده شود و گواژه و مطايبه و استهزا و مسخره و لطيفه . و هر چيز دلكش و مرغوب .

بذله

(
bezle
) ا . پ . جامهء باد روزه .

بذله‌باز

(
bazle - b z
) ص . ع . مسخره و لطيفه‌گو .

بذله‌پوش

(
bezle - puc
) ص . پ . كسى كه جامهء باد روزه پوشيده .

بذله‌گو

(
bazle - gu
) و بذله‌گوى (
bazle - guy
) ص . پ . مسخره و خوش‌طبع و لطيفه‌گو .

بذم

(
bozm
) ا . ع . هوش و راى و حزم . و كلفتى و ستبرى يق ثوب ذو بذم : جامهء بسيار كلفت . و فربهى . و تحمل قوت و توان و توانائى .

بذو

(
bazv
) م . ع . بذوت عليهم بذوا ( از باب نصر ) : بد گفتم ايشان را .

بذوح

(
bozuh
) ع . ج بذح (
bazh
) . يق فى رجله بذوح اى شقوق و نيز بذوح ج . بذح (
bezh
) .

بذوذة

(
bozuzat
) م ع . بذ بذاذا و بذاذة و بذوذة . مر . بذاذ و بذاذة .

بذور

(
bazur
) ص . ع . سخن‌چين و نمام و آنكه پوشيدن راز كسى نتواند . ج : بذر (
bozor
) .

بذور

(
bozur
) ع . ج بذر (
bazr
) .

بذوق

(
bozuq
) ع . ج بذق .

بذول

(
bazul
) ص . ع . سخى و كسى كه بذل بسيار داشته باشد .

بذه

(
bazh
) ا . پ . دروغ و افسانه .

بذه

(
beze
) و (
boze
) ا . پ . درخت بىبار كه تنها براى آتش افروختن است .

بذى

(
baziy
) ص . ع . بيهوده‌گوى و بد زبان يقال هو بذى اللسان .

بذئ

(
bazi
) ص . ع . مرد بد و زشت گفتار و حقير . و جاى بىچراگاه .

بذية

(
baziyat
) ص . ع . زن بيهوده‌گوى بدزبان .