تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 536

مساهمون:

ص٥٣٦

بچكم

(
backam
) و (
beckam
) ا . پ . خانهء تابستانى و خانه‌اى كه اطراف آن شبكه بود و ايوان و صفه و بارگاه . و گرگ و ذئب .

بچگان

(
daceg n
) پ . ج بچه . و بچگان ديده : قطره‌هاى اشك چشم . و بچگان رز : شاخه‌هاى نورستهء رز .

بچگانه

(
baceg ne
) ص . پ . منسوب و متعلق به بچه و مانند بچه .

بچگى

(
bacegi
) و بچگين (
b cegin
) ص . پ . منسوب و متعلق به بچه .

بچل

(
bacal
) ص . پ . پچل و چركين و بيشتر در لباس استعمال مىكنند . و بچل بودن : چركين و ملوث بودن لباس .

بچم

(
becam
) ا . پ . نظم و نظام و ترتيب و آراستگى . و بچم گرفتن : ترتيب و روش خوش بدست آوردن و منظم و آراسته شدن كار و سرانجام نيك حاصل كردن .

به چند

(
be - cand
) م ف . پ . بچه قدر و بچه مقدار .

بچواك

(
bacv k
) ا . پ . پچواك و ترجمان و ترجمه .

بچوه

(
bacuh
) ا . پ . ترجمه و پچوه .

بچه

(
bace
) و (
bacce
) ا . پ . فرزند هر حيوانى خواه انسان باشد يا ساير حيوانات . و كودك و طفل و اولاد . و نوكر و خدمتگار و توله و لبلاب . و بچهء خور يا بچهء خورشيد : لعل و ياقوت و طلا و نقره و ديگر جواهر كانى و فلزات . و بچهء خونين : اشك گل‌گون . و بچهء طاوس علوى : آفتاب و روز روشن و آتش و لعل و ياقوت . و بچهء نو : حادثه‌اى كه تازه بهم رسد . و نتيجهء هر چيز . و شاخهء تازه و شكوفهء نورسته .

بچه

(
be - ce
) ص . پ . كدام و بكدام .

بچه‌باز

(
bace - b z
) ص . پ . امرد پرست و لاطى .

بچه‌بازى

(
bace - b zi
) ا . پ . امرد پرستى و لواط .

بچه‌دار

(
bace - d r
) ص . پ . داراى كودك و حامله و آبستن .

بچه‌دان

(
bace - d n
) ا . پ . زهدان و رحم .

بچه دختر

(
bace - doxtar
) ا . پ . دختر كوچك و خردسال .

بچه‌ده

(
bace - deh
) ص . پ . حيوانى كه هنوز قابل زائيدن باشد .

بچه‌كشى

(
bace - kaci
) ا . پ . باردارى و آبستنى .

بچه‌كو

(
bace - ku
) ا . پ . لقيط و كودكى كه از راه‌گذر برداشته باشند .

بچه گاو

(
bace - g v
) ا . پ . گوساله .

بچه‌ناك

(
bace - n k
) ص . پ . پدر و مادر كودك نرينه .

بچيچ

(
bacic
) و بچيج (
bacij
) ا . پ . نجوا و هر چيزى كه بطور نجوا و مخفيانه گفته شود و كلمه‌ايست كه شبانان در رام كردن بزها استعمال مىكنند .

بچيچه

(
bacice
) ا . پ . لالائى براى كودكان و آرام كردن آنها و كلمه‌ايست كه بدان شبان گله را مىخواند .

به چيز

(
beciz
) ص . پ . كهين و كوچكترين و كمينه و كمترين هر چيزى . و به چيز ناگرفتن : اعتبار ناكردن و التفات ننمودن .

بح

(
bahh
) م . ع . بح بححا و بحا و بحوحا و بحوحة و بحاحا و بحاحة ( از باب سمع و فتح ) : گلو گرفته و گران آواز گرديد .

بح

(
bohh
) ج ابح (
abahh
) و بحاء (
bahh '
) .

بحاء

(
bahh '
) ص . ع . زن گلو گرفتهء گران آواز مؤنث ابح . ج . بح (
bohh
) .

بحاء

(
bahh '
) ا . ع . نام پشته‌اى در باديه .

بحابح

(
bah beh
) ع . ج بحبوحة .

بحاث

(
beh s
) م . ع . باحث مباحثة و بحاثا : مر . مباحثة .

بحاث

(
bahh s
) ص . ع . بسيار بحث كننده .

بحاث

(
bahh s
) ا خ . ع . از اعلام است .

بحاث

(
bahh s
) ص . پ . - مأخوذ از تازى - بسيار بحث و نزاع‌كننده .

بحاثة

(
boh sat
) ا . ع . خاك بازيچهء بحثة كه براى جستجوى مطلوب آن را كاوند .

بحاح

(
boh h
) ا . ع . گرفتگى گلو و گرانى آواز .

بحاح

(
bah h
) و بحاحة (
bah hat
) م . ع . بح بحا و بحاحا و بحاحة . مر . بح

بحار

(
beh r
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - درياها و خليج‌ها و رودهاى بزرگ و بحار اوامر : فرمانهائى كه كه در همهء اطراف و اكناف مملكت مجرى باشد و بحار بحريه : درياهاى طوفانى شده .

بحار

(
beh r
) ا خ . ع . موضعى . و ذو بحار : كوهى يا زمينى نرم كه گرداگرد آن كوهها واقع باشند و ج بحر (
bahr
) و ج بحرة (
bahrat
) .

بحار

(
boh r
) ا . ع . يا همان بحار است و يا موضعى ديگر .

بحار

(
bahh r
) ا . ع . كشتيبان ج : بحارة .

بحارة

(
bahh rat
) ع . ج بحار .

بحارزندن

(
bohar - zandan
) ا خ . پ . موضعى در بخارا .

بحارم

(
bah rem
) ا . ع . بلاها و سختىها و دواهى .

بحارين

(
bah rin
) ا . ع . تندخوئى بطور تناوب .

به حال

(
be - h l
) م ف . پ . - مأخوذ از تازى - در حالت مناسب و مناسب الحال . و در حالت پيشين . و خوشحال . و تندرست و