تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 36

مساهمون:

ص٣٦

آفاقى

(
f qi
) ص . پ . كسى كه مسافرت بسيار كرده باشد .

آفة

(
fat
) ا . ع . عاهة و آفت و آسيب . ج : آفات .

آفت

(
fat
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - هر چيزى كه فاسد كند چيزى را . و بليه و بلا . و آسيب . و حادثه و سانحه . و مرگامرگى كه در ميان حيوانات افتد . و آن چيزى كه فاسد كند غله و ديگر كشتها را . و آفت ارضى : آفتى كه متعلق به اراضى ملكى باشد مانند خرابى قنات . و آفت ديو : آبله‌هائى كه از ترس در حين خواب در لب بروز مىكند و قوبا . و آفت سمائى : آفتى است كه از نيامدن باران و ملخ خوراگى و سن خوارگى و جز آن در زراعت وارد مىآيد .

آفتاب

(
ft b
) ا . پ . تابش مهر همچون ماهتاب كه تابش ماه است . و شمس و مهر و خورشيد . و قباس . و روز . و شراب انگورى . و روح . و آفتاب عالمتاب : خورشيد كه بهمهء عالم مىتابد . و آفتاب عالم‌سوز : خورشيد كه مىافروزد همهء عالم را . و آفتاب زرد : نزديكهاى غروب آفتاب . و آفتاب زردرو : خربزه . و آفتاب دولت : بخت و اقبال . و آفتاب ساده ا خ : سليمان پيغمبر و . آفتاب سر ديوار يا آفتاب كوه ا . : انتهاى عمر و زندگانى و زوال دولت و كامرانى . و آفتاب بر ديوار رفتن يا آفتاب بر كوه رفتن ف ل . : زايل شدن دولت و اقبال . و به آخر رسيدن عمر . و آفتاب فرود كوه رفتن يا آفتاب فرو رفتن : زايل شدن دولت و اقبال . و به آخر رسيدن زندگانى . و آفتاب به گل اندودن ف م . : پنهان كردن چيزى كه در نهايت ظهور باشد .

آفتاب‌پرست

(
ft b - parast
) ص . پ . كسى كه آفتاب مىپرستد و آن را مانند خداى ستايش مىكند . و ا . جانورى شبيه به چليپاسه . و گل نيلوفر . و هر گلى كه به طرف آفتاب رود و برگهاى آن بدان جانب ميل كند .

آفتاب‌پرستى

(
ft b - parasti
) ا . پ . ستايش آفتاب . و آئين كسانى كه آفتاب مىپرستند .

آفتاب جلوه

(
ftab - jalve
) ص . پ . درخشنده مانند آفتاب .

آفتاب چشمه

(
ft b - c'acme
) ا . پ . چشمهء آفتاب كه عبارت از قرص آن بود .

آفتابچى

(
ft b - ci
) ا . پ . آنكه آفتابه دارد .

آفتاب خاطر

(
ft b - x ter
) ص . پ . كسى كه داراى هوش روشن باشد .

آفتاب خانه

(
ft b - x ne
) ا . پ . خانهء آفتاب . و تابخانه .

آفتاب دزدك

(
ft b - dozdak
) ا . پ . شبكه‌اى كه بچگان از بوريا سازند و در آفتاب گذارند .

آفتاب رخ

(
ft b - rox
) ص . پ . كسى كه رخسار وى روشن و تاب‌دار باشد .

آفتاب‌رو

(
ft b - ru
) ص . پ . كسى كه رخسارش مانند آفتاب بدرخشد . و ا . آن طرف از حياط كه در زمستان آفتاب‌گير باشد .

آفتاب‌زار

(
ft b - z r
) ا . پ . جاى آفتاب‌گير . و باغ پر از گل .

آفتاب زرد

(
ft b - zard
) ا . پ . هنگام غروب آفتاب .

آفتاب سوار

(
ft b - su r
) ص . پ . سحرخيز . و م ف . شبگير . و سحرگاه و هنگامى كه آفتاب بر نيامده باشد .

آفتابگاه

(
ft b - g h
) ا . پ . هر جاى كه خورشيد بتابد . و هر روز كه خورشيد درخشان بود و ابر نباشد . و هنگامى كه شب و روز مساوى باشند يعنى روز اول بهار و روز اول پائيز .

آفتاب‌گردان

(
ft b - gard n
) ا . پ . گل آفتاب‌پرست . و خيمهء كوچكى سبك و داراى يك ديرك كه در سفر جهة ناهار خوردن برپا كنند . و قطعه‌اى از چرم به شكل نيم قرص كه در پيش كلاه جهت محافظت چشم و صورت از اثر آفتاب نصب نمايند .

آفتاب گردش

(
ft b - gardec
) ا . پ . تمام روى زمين . و هر چيزى كه آفتاب بر آن تابد . و حربا و بوقلمون و آفتاب‌پرست .

آفتاب گردك

(
ft b - gardak
) ا . پ . جانورى شبيه به چليپاسه و بوقلمون و حربا . و گل آفتاب‌پرست .

آفتاب‌گير

(
ft b - gir
) ا . پ . هر چيزى كه جهت محافظت از آفتاب بر بالاى سر نگاه دارند .

آفتابناك

(
ft b - n k
) ص . پ . متعلق بآفتاب . و آفتاب‌دار .

آفتابه

(
ft be
) ا . پ . آوند لوله‌دار كه نوعا از مس و ساير فلزات مىسازند و بدان دست و روى مىشويند . و ابريق مسافران .

آفتابه‌چى

(
ft be - ci
) ا . پ . خادمى كه آفتابه لگن به دو سپرده باشند .

آفتابه لگن

(
ft be - lagan
) ا . پ . آفتابه و لگنى را گويند كه جهت دست‌ورو شستن و وضو گرفتن و ساير شست‌وشوها به كار مىبرند .

آفتابى

(
ft bi
) ص . پ . هر چيزى كه متعلق به آفتاب باشد . و متغير اللون . و چيزى كه آن را آفتاب داده باشند . و ا . مردم يزد لنگ حمامى را گويند . و نوعى از سپرقبه‌دار . و جائى كه جهت سايه ساخته‌اند . و آفتابى شدن ف ل . : ظاهر شدن و از خانه بيرون آمدن پس از مدتى كه در خانه مانده باشند .

آفتاوا

(
ft va
) و

آفتاوه

(
ft ve
) ا . مر . آفتابه .

آفت رسيده

(
fat - raside
) ص . پ .