تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 28

مساهمون:

ص٢٨
محل آسايش و آسودگى و راحت .

آسايشگاه

(
s yec - g h
) و

آسايشگه

(
s yec - g h
) ا . پ . محل آسودگى .

آسائى

(
s 'i
) ا . پ . راحت و آسايش .

آسائيدن

(
s idan
) ف ل . پ . راحت كردن . و آسوده بودن . و آرام بودن . و ف م . آرام كردن و تسكين دادن . و فراغت دادن . و راحت داشتن .

آسب

(
sab
) و (
seb
) ا . پ . كوشش و سعى و جهد . و چنگل . و سم . و ناخن .

آسبان

(
s - b n
) ا . پ . نگهبان آس خواه آبى بود و يا بادى و يا دستى .

آست

(
st
) ا . پ . مدح و ستايش و مديحه . و سپاس .

آسة

(
sat
) ا . ع . واحد آس يعنى يك درخت مورد .

آستا

(
st
) ا . پ . مدح و آست .

آستان

(
st n
) ا . پ . كفش‌كن اطاق . و درگاه و ميان در . و خواب بر پشت . و دربار سلطنتى و سراى پادشاهى . و مقبرهء پيغمبران و ديگر مردمان پارسا و مقدس . و آستان سعادت ا . : قصر اقبال و خوشى . و ا خ . دربار دولت عثمانى . و آستان عدم يا آستان فنا : عالم و دنياى فانى و آستان گردان . : چرخ گردنده و افلاك . و آستان برخاستن ف م . : افراشتن . و سرافراز كردن و بلند نمودن . و ف ل . ويران شدن .

آستان

(
set n
) ا . پ . باصطلاح نجوم سالهاى مخوف مولود كه قران نيز گويند .

آستانبوس

(
st n - bows
) ص . پ . آنكه آستانه را مىبوسد .

آستانبوسى

(
st n - bowsi
) ا . پ . شرفيابى بدرگاه ملوك .

آستان روب

(
st n - rowb
) ص . پ . آنكه روى خود را بر آستانهء كسى مىمالد .

آستانه

(
st ne
) ا . پ . آستان . و جلو در و چوب جلو در . و ص . منسوب به آستان . و ا خ . مدفن اوليا و انبيا . و آستانه گردان و يا آستانهء گردون : آسمان اول كه فلك قمر باشد . و ساير افلاك .

آستانه

(
st ne
) ا خ . ب . قسمتى از بلوك كزاز عراق . و قصبهء آن را نيز آستانه گويند .

آستانى

(
st ni
) ص . پ . منسوب به آستان و دالان .

آستانيدن

(
st nidan
) ف م . پ . باز داشتن . و ضبط كردن . و مانع شدن . و منع كردن از رفتن .

آستر

(
star
) ا . پ . بطانه - ضدروه - و طرف درونى هر لباسى . و ستاره و كوكب

آسترنگ

(
starang
) ا . پ . استرنگ و مردم گياه و لفاح .

آستره

(
stare
) ا خ . پ . بندرى در لب درياى مازندران و سرحد ما بين ايران و روس .

آستن

(
sten
) ا . پ . آستين .

آسته

(
ste
) ا پ . استه و هسته و خسته . و استخوان .

آستى

(
sti
) ا . پ . آستين .

آستيم

(
stim
) ا . پ . آستين . و دهان هر ظرفى . و خونى كه از جراحت آيد . و جراحتى كه مندمل شده و چرك در ميان آن مانده باشد . و سرمائى كه بر جراحت زند و بدان سبب جراحت آماس كند يعنى سيم كشد . و مرهم .

آستين

(
stin
) ا . پ . آن جزء از جامعه كه مخصوص پوشش دست است . و آستين پوستين : عيب و عار . و آستين كوتاه لباس بىزينت . و آستين افشاندن ف م . انعام و بخشش كردن . و ف ل . رقص نمودن . و ترك دنيا كردن . و آستين برچيدن و يا آستين برزدن . ف ل : آماده و مهيا شدن و مستعد كارى بودن . و آستين بر گناه كشيدن ف م . : بخشيدن گناه و عفو كردن آن و آستين تيريز كردن ف ل . : دست كوتاه كردن و فضولى و دست‌درازى نكردن . و آستين گرفتن ف م . : بيگار گرفتن . و سخره گرفتن . و كسى را بظلم و تعدى بىمزد و اجرت كار فرمودن . و آستين ماليدن ف ل . : آستين برچيدن .

آستينه

(
stine
) ا . پ . تخم مرغ و تخم ماكيان .

آسد

(
sod
) ع . ج . اسد .

آسر

(
sor
) ا . پ . كشت‌زار و غله‌زار . و مردم حقير و فرومايه .

آسريس

(
sris
) و

آسريش

(
sric
) ا . پ . ميدان اسب‌دوانى .

آسغده

(
saqde
) ص . پ . آماده و مهيا و مستعد .

آسغده

(
soqde
) ا . پ . هيزم نيم‌سوخته .

آسف

(
sef
) ص . ع . غمگين . و غضبناك و خشمگين .

آسفته

(
softe
) ا . ب . آسغده و هيزم نيم سوخته .

آسفده

(
sofde
) ص . پ . حاضر و آماده و مهيا .

آسك

(
sak
) ا خ . پ . موضعى نزديك اره جان .

آس‌كننده

(
s - konande
) ا . پ . گردانندهء چرخ آسيا .

آسگون

(
sgun
) ا خ . پ . درياى خزر كه درياى مازندران و درياى گيلان نيز گويند . و اين دريا كه باصطلاح جغرافيون فرنگى درياى كاسپين ناميده مىشود بزرگترين درياچه‌هاى كرهء زمين مىباشد و واقعست ميان اروپا و آسيا و امتدادش از 36 درجه و 36 دقيقه تا 47 درجه و 23 دقيقه عرض شمالى و از 44 درجه و 10 دقيقه تا 25 درجه و 20 دقيقه طول شرقى از نصف النهار پاريس . و طول اين درياچه
فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 28 | على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )