تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 18

مساهمون:

ص١٨

آذر خورداد

(
zar - xord d
) ا خ . پ . آذر خرداد .

آذررنك

(
zar - rang
) ص . پ . درخشان و مشعشع و روشن و نورانى و سرخ . و درهم و مشكل . وا . رنگ آتش متفرق شده . و قتل و غارت . و بدبختى و زحمت .

آذر زردهشت

(
zar - zardhoct
) ا خ . پ . آتشكدهء هفتم از هفت آتشكده .

آذرس

(
zaras
) ا . پ . سمندر .

آذرشب

(
zar - cab
) ا خ . پ . فرشته و سروش موكل بر آتش كه از همهء سروشان تند و تيزتر است . و ا . برق و سمندر . و نام معبدى در شهر بلخ .

آذرشسب

(
zar - casb
) ا خ . پ . آذرشب .

آذرشين

(
zar - cin
) و

آذرشنين

(
zar - cnien
) ا . پ . سمندر .

آذرطوس

(
zar - tus
) ا خ . پ . مر . آذار طوس .

آذرفروز

(
zar - foruz
) ا . پ . آذرافروز .

آذرفزا

(
zar - faz
) ا . پ . آذر افزا .

آذركده

(
zar - kade
) ا . پ . آتشكده .

آذركو

(
zar - ku
) ا . پ . برگ ابونه .

آذركيش

(
zar - keyc
) ص . پ . آتش‌پرست .

آذركيشى

(
zar - keyci
) ا . پ . آتش پرستى .

آذركيوان

(
zar - kayv n
) ا خ . پ . يكى از فرزانگان كه آئين آذر هوشنگيان داشت و نامهء جام كيخسرو را براى پسرش كيخسرو نگاشته و در اوائل مائهء دوازدهم هجرى وفات يافته و 88 سال زندگانى كرده است .

آذرگشب

(
zar - gacb
) ا خ . پ . آذرشب .

آذرگشسب

(
zar - gocasb
) ا خ . پ . نام آتشكدهء گشتاسپ كه در بلخ بوده و همهء گنجهاى خود را در آنجا گذاشته بود . و آذر شب . و نام يكى از پهلوانان . وا . بر هر آتشكده‌اى نيز اطلاق مىشود . و برق و آتش‌پرست را نيز گويند . معنى تركيبى اين لفظ آتش جهنده است چه گشسب بمعنى جهنده مىباشد .

آذرگون

(
zar - gun
) ص . پ . آتش رنگ و تاب‌دار . و ا . سرخى آتش . و گل شقايق سرخ كه ميانش سياه بود . و سمندر . و قسمى از اسب .

آذرم

(
zram
) ا . پ . اسبى كه نمد زينش دو پارچه بود . و بمعنى خود نمد زين نيز آمده است .

آذرماه

(
zar - m h
) ا . پ . ماه نهم از سال شمسى كه آفتاب در برج قوس بود

آذرمه

(
zar - mah
) ا . پ . آذرماه .

آذرمهر

(
zar - mehr
) ا خ . پ . نخستين آتشكده از هفت آتشكده .

آذرميدوخت

(
zarmidowxt
) ا خ . پ . نام دختر خسرو پرويز كه چهار ماه پادشاهى كرد . و نام شهر بنا كردهء اين پادشاه .

آذرنگ

(
zarang
) ا . پ . رنج و محنت صعب . و غم سخت . و هلاكت . و آدرنگ .

آذرنگ

(
zarang
) ص . پ . مخفف آذررنگ يعنى روشن و نورانى و درخشان و مشعشع .

آذرنوش

(
zar - nowc
) ا خ . پ . آتشكدهء دوم از هفت آتشكده .

آذرهمايون

(
zar - hom yun
) ا خ . پ . نام زنى از نسل سام كه آتشكدهء صفاهان را خدمت مىنمود و شوهرش بيناس نام داشت .

آذرهميون

(
zar - hom yun
) ا خ . پ . آذرهمايون .

آذرهوشنگ

(
zar - howcang
) ا خ . پ . نخستين پيغمبر ايرانيان كه مهاباد نيز گويند .

آذرهوشنگى

(
zar - howcangi
) ا ص . پ . پيرو كيش آذرهوشنگ كه مهابادى و آذرى نيز گويند .

آذرهوشنگيان

(
zar - howcangi n
) پ . ج آذرهوشنگى .

آذرى

(
zari
) ص . پ . اهل آذربايجان . و كسى كه پيرو كيش آذرهوشنگ باشد . و ا خ . نام شاعرى .

آذرياس

(
zar - y s
) ا . پ . صمغ سداب دشتى كه آذرياس (
zarv s
) نيز گويند .

آذريان

(
zari n
) پ . ج . آذرى يعنى پيروان آذر هوشنگ .

آذريطوس

(
zaritus
) ا خ . پ . نام طبيبى يونانى .

آذرين

(
zarin
) ا . پ . گل يك قسم بابونه كه آقحوان (
oqhov n
) و بابونهء گاو چشم نيز گويند .

آذريون

(
zar - yun
) ا . پ . گل آفتاب گردان . و بمعنى آذرگون نيز آمده است .

آذن

(
zan
) ص . ع . مرد كلان گوش . و

كبش‌آذن

(
kabcon - zanon
) گوسپند نر .

آذن

(
zen
) ا . ع . دربان . و ضامن و قبول‌كنندهء كارى بر خود .

آذوقه

(
zuqe
) ا . پ . آزوقه و آزوگه و تزغو و ذخيره .

آذون

(
zun
) پ . كلمهء موصول يعنى آن‌چنان . مانند ايدون كه اين‌چنين باشد .

آذى

(
zi
) ص . ع . اذيت شده و صدمه ديده و رنج برده . و موذى و صدمه‌زننده .