تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 269

مساهمون:

ص٢٦٩
پاى . رنجيد

اشكل

(
eckel
) ا . پ . اسبى كه دست راست و پاى چپ او سفيد باشد . و مكر و حيله و تزوير و فريب .

اشكلة

(
ackalat
) ا . ع . التباس و حاجت . و شبه و مشابهت يق فيه اشكلة من ابيه : اى شبه : در وى مشابهتى از پدر مىباشد . و واحد اشكل يعنى يك كنار كوهى .

اشكم

(
eckam
) ا . پ . شكم و بطن .

اشكمبه

(
eckambe
) و اشكنبه (
eckanbe
) ا . پ . مر . شكنبه .

اشكنج

(
eckonj
) ا . پ . نشكنج و گرفتگى با نوك دو انگشت موضعى از بدن را .

اشكنج

(
ackanj
) ا . پ . چين و شكن و تاب .

اشكنجه

(
eckanje
) ا . پ . مر . شكنجه .

اشكندن

(
eckandan
) ف م . پ . شكستن .

اشكنه

(
eckene
) ا . پ . نان خورشى كه از آرد و پياز و روغن سازند و در آن تخم مرغ شكنند . و چين و شكن اندام . و نوائى از موسيقى .

اشكو

(
acku
) ا . پ . سقف خانه . و هر طبقه و مرتبه‌اى از پوشش خانه .

اشكو

(
ecku
) ا . پ . اشكو و آشكوب .

اشكوب

(
ackub
) ا . پ . مر . اشكو .

اشكوب

(
ockub
) ا . پ . آرنج و مرفق . و دست .

اشكوخ

(
eckowx
) ا . پ . لغزش و سهو و خطا .

اشكوخيدن

(
eckowxidan
) ف . ل . پ . لغزيدن . و بسر در آمدن و افتادن و پاى از پيش در رفتن و به زمين خوردن . و سهو و خطا كردن .

اشكوفه

(
ockufe
) ا . پ . شكوفه و آن گلى است در درخت ميوه كه پيش از درآمدن برگ مىشكفد و بن گل وى ميوه مىگردد . و اگر پس از درآمدن برگ درآيد آن را گل مىكويند مانند گل انار و گل به و در طايفهء مركبات بهار مىنامند مانند بهار نارنج و بهار ليمو . و نيز اشكوفه قى و استفراغ را گويند .

اشكوه

(
ockowh
) ا . پ . شأن و شوكت و عظمت و شكوه .

اشكوهه

(
ockuhe
) و اشكهه (
ockohe
) ا . پ . آروغ و فواق .

اشكيل

(
eckil
) ا . پ . اشكل و مكر و حيله و فريب و تزوير .

اشكيل

(
eckil
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - سختى و دشوارى و اشكال .

اشكيل چشم

(
eckil - cacm
) ا . پ . عوسج و آن داروئى بود كه عصبر برگ وى را در چشم مىكنند .

اشكيوان

(
eckeyv n
) ا خ . پ . نام موضعى .

اشكيود

(
ackyud
) ص . پ . مركب و مختلط و ممزوج - ضد مفرد - و كامود .

اشگرف

(
acgarf
) ا . پ . شگرف و نيكو و خوش‌آيند .

اشگرف

(
ecgarf
) ص . پ . ستبر و گنده و بزرگ . وا . شأن و شوكت و عظمت .

اشگفت

(
ecgoft
) ص . پ . شكفته شده .

اشگنش

(
acganec
) و (
ecganec
) ا . پ . ديوار عمارت . و عمارت و بنا .

اشگونه

(
ocgune
) ا . پ . واژگونه و آشگونه .

اشل

(
acl
) ا . ع . يك نوع گز و ذرعى كه در بصره معمول است .

اشل

(
acall
) ص . ع . رجل اشل : مرد تباه دست .

اشلاء

(
acl '
) ع . ج شاو (
celv
) .

اشلاء

(
ecl '
) م . ع . اشلى دابته اشلاء : توبره نمود ستور خود را تا بيايد و انس گيرد . و اشلى الناقة : خواند ماده شتر را براى دوشيدن . و اشلى الكلب : خواند سگ را تا برآغالاند بر صيد .

اشلال

(
ecl l
) م . ع . اشل يده اشلالا : تباه كرد دست او را . و اشلت يده ( مجهولا ) : خشك گرديد دست او و تباه شد .

اشلة

(
acellat
) ع . ج شليل (
calil
) .

اشم

(
acam
) م . ع . اشم بى على فلان اشما ( از باب سمع ) : دردناك شدم بر فلان .

اشم

(
acamm
) ص . ع . مرد بلند بينى . و مهتر صاحب ننگ . و دوش بلند سر استخوان . و جبل اشم : كوه بلند . ج : شمّ .

اشمات

(
ecm t
) م . ع . شاد گردانيدن يق اشمته الله به : شاد گرداند او را خداى بغم دشمن .

اشمار

(
ecm r
) م . ع . بستن همهء پستان ماده شتر را . و شتابانيدن ماده شتر را . و آبستن گردانيدن شتر نر شتر ماده را . و در نور ديدن يق اشمره بالسيف اى ادرجه .

اشماس

(
ecm s
) م . ع . آفتاب‌ناك شدن روز .

اشماط

(
acm t
) ا . ع . ادويه‌اى كه در گوارائى غذاها به كار مىبرند .

اشماط

(
ecm t
) م . ع . دو موى شدن مرد يق اشمط الرجل . و اشمطه به : يعنى درآميخت او را به آن .

اشماع

(
ecm '
) م . ع . نور گسترانيدن چراغ يق اشمع السراج .

اشمال

(
acm l
) ع . ج شمل (
camal
) .