تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 10

مساهمون:

ص١٠
از چوب آبنوس . و آبنوسى شاخ ا . : سرنا و نائى كه از آبنوس سازند .

آب نوشيدن

(
b - nucidan
) ف ل . آب خوردن . و سرگشته شدن و بيهوش گشتن .

آبنيك

(
b - nik
) ا خ . دهى از محال رودبار رى نزديك بسرچشمهء شعبهء شمالى رود جاجرود .

آبو

(
bu
) ا . پ . گل نيلوفر .

آبورز

(
b - varz
) ا . پ . شناور .

آبورزى

(
b - varzi
) ا . پ . شناورى .

آب و رنگ

(
b - o - rang
) ا . گل‌گونه و غازه كه عبارت از سفيدآب و سرخاب و روغنى بود كه براى صفاى رنگ بر چهره مالند . و صفا و رونق هر چيز .

آبون

(
buna
) ع . ج آبى .

آبوند

(
b - vand
) ا . پ . ظرف آب .

آبونه

(
bune
) ا . پ . - مأخوذ از زبان - فرانسه مبلغ وجهى كه شخص در وقت معين در ازاى چيزى مىدهد .

آبه

(
bah
) ا خ . پ . قريهء آوه كه از محال ساوه است .

آبه

(
be
) ا . پ . مايه‌اى زرد رنگ يا سفيد رنگ كه قبل از تولد طفل از رحم مادر خارج مىگردد .

آبه الله

(
baholl h
) كلمهء دعا يعنى خداوند ان شاء اللّه از سر ما اين را رفع كند .

آبهى

(
behi
) ا . خ . رود آمو كه جيحون باشد .

آبى

(
bi
) ا . پ . سفرجل و به و بهى كه ميوهء معروفى است و داراى بوى خوشى . و خام آن غير مأكول و از آن خورش و آبگوشت و مربا و لرزانك و شربت سازند و همهء آنها مطبوع و گوارا مىباشد و شربت آن در رفع اسهال هاى خفيف سودمند . و قسمى از انگور .

آبى

(
bi
) ص . رنگ معروف كه شبيه برنگ آسمان است .

آبى

(
bi
) ص . منسوب به آب مانند مرغ آبى و حيوان آبى و برج آبى . و زراعت آبى : كشتى كه در نوبت معين به آن آب دهند تا عمل آيد - ضد ديمى .

آبى

(
b
) ا . ع . تيس آبى تكه‌اى كه از بوئيدن بول بز ماده بيمار شده باشد . و فصيل آبى بچهء شتر كراهت دارندهء از شير و تخمه زده .

آبى

(
bi
) ص . كاره و سرباززننده يق رجل آب : مرد كاره و سرباززننده . و ج : آبون (
buna
) و اباة (
ob t
) و ابى (
obb
) و اباء (
obba '
) .

آبيار

(
b - y r
) ا . پ . كسى كه زراعت را آب دهد .

آبيارى

(
b - y ri
) ا . پ . آب دادن به كشت و زراعت .

آبيان

(
by n
) ا . پ . توبه و پشيمانى از گناه .

آبيد

(
bid
) ا . پ . شراره و شرنگ آتش .

آبين

(
bin
) ا خ . نام قريه‌اى كه نزديك آن معدن موميائى است .

آبيو

(
b - yu
) ا . پ . آبو و گل نيلوفر .

آبية

(
biat
) ص . ع . مونث آبى يق امراة آبية

آبية

(
biat
) ص . ع . شترانى كه در شبانگاه چرا نكنند . ضد عاشية مثل : العاشيته تهيج آلابية . مر . عاشية .

آپگانه

(
p - g ne
) ا . پ . سقط . و بچهء آدمى و يا حيوان ديگر كه از شكم مادر نارسيده بيفتد .

آپنن

(
penan
) ا خ . پ . سلسلهء جبالى كه از همهء طول مملكت ايتاليا مىگذرد و امتداد آن تقريبا 1300 كيلومتر است . اين كوه اگرچه چندان معدنى ندارد ولى مرمر اعلى از آنجا حاصل مىشود .

آپوق

(
puq
) ا . پ . اين عمل كه كسى دهان خود را پر باد كند و ديگرى چنان دست بر آن زند كه باد با صدا از دهان وى بيرون آيد .

آتبين

(
tbin
) ا . پ . نفس كامل . و ص . نيكو كردار و نيكو رفتار و نيك سازندهء كار . و آزموده . و نيك‌بخت‌تر از همه . ا خ . نام پدر فريدون .

آتش

(
tec
) ا . پ . حرارت و روشنائى كه از سوختن چيزى حاصل شود و نار و داغ . و يكى از چهار عنصر ارسطو . و قهر . و خشم . و نور . و رواج و رونق . و سبكى و سبكروحى و ناپايدارى . و قدر و مرتبه . و گرانى نرخ و قوت هاضمه و اشتها و باصطلاح كيمياگر : گرد احمر و ص . كنايه از شيطان و مردم شجاع و دلير و . عاشق . و گرمى و جذب عشق و آتش آب پرور ا . : شمشير آبدار و آتش آبدار شمشير و آتش بجان : غم و سوزش و شوق و محبت و آتش بر آب : شراب لعلى . و پيالهء طلاى پر از شراب . و اشك چشم غمزده . و آتش بسته : زر سرخ و آتش بهار : گل و لاله و مانند آنها . و رواج و رونق . و آتش بىزبانه : شراب لعلى . و لعل و ياقوت سرخ و عقيق . و آتش‌پرور : شمشير و تيغ آبدار و آتش تر : شراب لعلى . و لب معشوق و آتش توبه‌سوز : شراب انگورى و آتش حجر (
hajar
) : لعل و ياقوت و آتش دادن : ف م . ترك دادن و ترك كردن و كسى را بر سر قهر و غضب آوردن و شخص را بىقرار ساختن و آتش رز : شراب انگورى و آتش روز : آفتاب و گرمى و روشنى روز و آتش زدن : ف م . آتش