تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 207

مساهمون:

ص٢٠٧

استارچه

(
est r - ce
) ا . پ . اخگر و آتش‌پاره .

استارة

(
est rat
) ا . ع . پوشش و پرده

استاره

(
est re
) ا . پ . ستاره و كوكب . و سايبان و شاميانه و ستار يعنى آن قسم از تار كه داراى سه سيم است . و باصطلاح هندسه آلتى كه بدان خط مستقيم و راست مىكشند . و ا خ . نام ملك و نام قلعه‌اى از مملكت دكهن .

استاسيون

(
est sion
) ا . پ . - مأخوذ از فرانسه - استادنگاه و محل توقف و درنگ .

استافيل

(
est fil
) ا . پ . - مأخوذ از يونانى - خوشهء انگور .

استاقوس

(
est qus
) ا . پ . - مأخوذ از يونانى - قسمى از خرچنگ دريائى .

استاك

(
est k
) ا . پ . شاخه‌اى كه تازه از درخت تاك روئيده باشد .

استاكر

(
ost - kar
) و استاگر (
ost - gar
) ا . پ . صنعت‌گر . و ص . ماهر و دانا .

استام

(
ost m
) ا . پ . زين و يراق اسب كه با طلا و نقره آرايش كرده باشند . و هرچه كه بتوان بر آن اعتماد كرد . و عمود و ستون و ص . معتمد و حامى .

استان

(
ast n
) ا . پ . جاى خواب و آرامگاه و خوابگاه .

استان

(
ast n
) ا . ع . بيخ درخت پوسيده .

استان

(
est n
) پ . يكى از حروف اسمى كه چون به آخر اسم ملحق شود معنى انبوهى و جمعيت به آن مىدهد و الف وى در درج ساقط مىگردد مانند گلستان و سروستان و ارمنستان و گورستان .

استان

(
est n
) م . ع . استن استانا : بسال قحط درآمد .

استان

(
ost n
) ا خ . ع . نام چهار كورة در حوالى بغداد .

استانبول

(
est nbol
) ا . پ . - مأخوذ از تركى - شهر قسطنطنيه .

استاند

(
ostand
) ا خ . پ . بندرى از بلژيك در كنار درياى شمال داراى معادن زغال سنگ و 000 ، 45 نفر جمعيت دارد .

استاندن

(
est ndan
) ف م . پ . نصب كردن و برپاداشتن . و پيدا نمودن و ظاهر كردن . و گرفتن و اخذ كردن .

استانه

(
ast ne
) ا . پ . خوابگاه و آرامگاه و استان .

استانيدن

(
ast nid n
) ف م . پ . بازداشتن و منع از رفتن كردن .

استاه

(
ast h
) ع . ج سته (
satah
) .

استاى !

(
est y
) پ . كلمهء امر يعنى بايست .

استباه

(
esteb h
) ف م . ع . بنده گردانيدن . و دل بردن .

استباءة

(
esteb at
) م . ع . استباءه استباءة : جاى باش ساخت آن را . و استباء القاتل بالقتيل : كشت قاتل را عوض مقتول .

استباب

(
esteb b
) م . ع . باهم دشنام دادن .

استباتة

(
esteb tat
) م . ع . فقير شدن . و لا يستبيت ليلة : نيست او را قوت يكشبه .

استباثة

(
esteb sat
) م . ع . استباثه استباثة : بيرون آورد آن را .

استباحة

(
esteb hat
) م . ع . مباح يافتن . و مباح كردن . و استباحهم : از بن بركند آنها را .

استبار

(
esteb r
) م . ع . ميل بجراحت فرو بردن تا غور آن معلوم شود و آزمودن .

استباع

(
esteb '
) م . ع . استبع الشيى استباعا : بدزديد آن چيز را .

استباعة

(
esteb at
) م . ع . استباعه استباعة : فرمود او را تا آن چيز را بر دست خود فرو شد . و نيز استباعة : خواهش فروش كردن و سؤال از فروش كردن .

استباق

(
esteb q
) م . ع . بر يكديگر پيشى گرفتن . و در گذشتن از جاى . و ترك دادن يق استبقا الصراط اذا جاوزاه و تركاه حتى ضلاه . و با يكديگر تير انداختن .

استبالة

(
esteb lat
) م . ع . بول فراگرفتن .

استبان

(
estab n
) ا . پ . تخم سداب برى و تخم اسفند .

استبانة

(
esteb nat
) م . ع . استبان استبانة : پيدا و آشكار گرديد . و پيدا و آشكار كرد ( لازم و متعدى ) .

استبتال

(
estebt l
) م . ع . استبتلت الفسيلة استبتالا : جدا و مستغنى گرديد نهال از درخت اصل .

استبثاث

(
estebs s
) م . ع . استبثه اياه استبثاثا : خواست از وى تا آشكار و پراكنده گرداند آن را .

استبحاث

(
estebh s
) م . ع . استبحث عنه استبحاثا : كاويد و تفتيش كرد از وى .

استبحار

(
estebh r
) م . ع . استبحر استبحارا : منبسط و فراخ گرديد . و استبحر الشاعر : پرگوى شد شاعر .

استبداد

(
estebd d
) م . ع . استبد به استبدادا : به خودى خود به آن كار ايستاد و منفرد شد در آن بدون مشاركت غير و منه من استبد برأيه ضل : هركس منفرد در رأى خود باشد گمراه خواهد شد و قول على عليه السلام : كنا نرى ان لنا فى هذا الامر حقا فاستبددتم علينا .

استبداد

(
estebd d
) ا . پ - مأخوذ از تاى - تنهائى در رأى و در كار و خودسرى . و ستيزگى . و عار و ننگ از استفسار در مصلحت و مشورت . و فرمانفرمائى بطور استقلال و تسلط . و استقلال و خودسرى . و ظلم و تعدى ناشى از استقلال كلى . و ايستادگى بر كارى كه كرده شده و غصب سلطنت مستقله .
فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 207 | على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )