تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 206

مساهمون:

ص٢٠٦

اسپيدار

(
espeyd r
) ا . پ . مر . سفيدار .

اسپيدبا

(
espeyd - b
) ا . پ . قسمى از از آش ساده .

اسپيدرود

(
espeyd - rud
) ا خ . پ . مر سفيدرود .

اسپيدگر

(
espeyed - gar
) ا . پ . سفيد گر و قلعىگر و كسى كه ظروف مسين را سفيد مىكند .

اسپيل

(
aspil
) ا . پ . كسى كه كار و شغل وى دزديدن اسب باشد .

اسپيوش

(
espayowc
) ا . پ . بزر قطونا و اسپرزه .

است

(
ast
) پ . سيوم شخص مفرد زمان حال فعل بودن يعنى هست . و سيوم شخص مفرد ضمير فعلى كه معناى فعل بودن را دارد چنان كه گويند اوست يعنى او هست .

است

(
ast
) ا . پ . استر . و بغل . و استخوان آدمى و ساير حيوانات . و بزر و تخم و دانه . و هستهء ميوه‌ها .

است

(
ast
) و (
ost
) ا خ . پ . تفسير كتاب زند و پازند .

است

(
est
) ا . پ . مدح و ستايش . و حلقهء دبر و سوراخ كون .

است !

(
est
) پ . كلمهء امراز ايستادن يعنى بايست .

است

(
est
) ا . ع . كون . و است الدهر : هميشگى زمانه و اول آن . و فعلت ذلك على است الدهر : كردم اين كار را بر اول زمانه . و ما زال فلان على است الدهر مجنونا : يعنى فلان هميشه مجنون بوده است . و است الكلبة : سختى و بلا و امر منكر . و لقيت منه است الكلبة يعنى ناپسندى ديدم از وى و است المتن : صحرا و بيابان . و يا ابن استها : كنايه است از برگردانيدن پدرش مادر وى را از كارى . و باست فلان : دشنام است مر عرب را . و تركته باست الارض : گذاشتم او را محتاج و درويش . و مالك است مع استك : نيست ترا عون و مددگارى .

است

(
ost
) ا . پ . سرين و كفل مردم و اسب . و افكندگى و انداختگى .

استا

(
ast
) و (
ost
) ا خ . پ . تفسير كتاب زند .

استا

(
ast
) ا خ . پ . نام قلعه‌اى از ولايت رستمدار كه بحصانت تمام اشتهار دارد .

استا

(
est
) ص . پ . ستايش‌كننده و مدح كننده . و ا خ . نام قريه‌اى در سمرقند .

استا

(
ost
) ا . پ . استاد و معلم و آموزنده .

استاء

(
est '
) م . ع . استى الثوب استاء : بافت آن جامه را .

استات

(
aset t
) ا . پ . - مأخوذ از فرانسه - باصطلاح كيميا ملحى كه از اسيد استيك حاصل شود .

استاج

(
est j
) ا . ع . چوبكى ميان كاواك كه بر آن پنبهء ريسيده را براى تافتن پيچند . و يا چيزى كه رشته را از دوك بر آن پيچند .

استاخ

(
est x
) ا . پ . شاخهء سبز كه تازه از درخت روئيده باشد .

استاخ

(
ost x
) ص . پ . بىادب و گستاخ و بىحيا و بىشرم و شوخ .

استاد

(
ost d
) ا . پ . معلم و آموزنده و مربى و مدرس . و دستكار و كارگر . و دلاك و سر تراش . و ص . ماهر و صانع . و خردمند و هوشيار . و خداوند صنعت . و نامدار و مشهور . و با مهارت در هر صنعت و كارى . و استاد خياط ا . درزى . و استاد كار ص . : ماهر در كار و صنعت . و استاد هفت آسمان ا خ . ستارهء مشترى .

استاداندن

(
est d ndan
) و استادانيدن (
est d nidan
) ف م . استادن كنانيدن و نصب كنانيدن و نصب كردن فرمودن و برقرار كردن فرمودن و پايدار كردن كنانيدن .

استادگى

(
est degi
) ا . پ . پايدارى و استوارى و برقرارى . و مقاومت و سكونت و استادگى باران : نقصان و كمى باران .

استادگى

(
ost degi
) ا . پ . پيشه و حرفت و كسب . و استادى و قدرت در هر صنعتى .

استادن

(
est dan
) ف ل . پ . قيام كردن و ايستادن و برخاستن . و برپا شدن و ماندن و توقف كردن و مقام كردن و منزل كردن و اقامت كردن .

استادنگاه

(
est dan - g h
) محل درنگ و توقف .

استاده

(
est de
) ص . پ . برپا شده و ايستاده و قيام كرده و برخاسته . و نصب شده و افراشته .

استاده

(
est de
) ا . پ . ديرك و عمود خيمه و چوب علم .

استادى

(
ost di
) ا . پ . مهارت و صنعت و هنر و حرفت و كمال و فضيلت و قابليت و مهارت در هر كار و شغلى . و استادى كردن ف ل . : علم و هنر به كار بردن در هر كار و صنعتى .

استاذ

(
ost z
) ا . ع . - مأخوذ از فارسى - معلم و مدرس . ج : اساتذه و استاذون .

استاذون

(
ost zuna
) ع . ج استاذ .

استار

(
ast r
) ا . پ . بطانة و آستر .

استار

(
ast r
) ع . ج ستر (
setr
) .

استار

(
est r
) ا . ع . بلغت يونانى عدد چهار را گويند و وزنه‌اى كه معادل است با چهار مثقال و نصف مثقال و يا شش درم و نيم ج : اساتير .

استارابد

(
est r bad
) ا خ . پ . مر . استراباد .