تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 156

مساهمون:

ص١٥٦

اراجيز

(
ar jiz
) ع . ج ارجوزة .

اراجيف

(
ar jif
) ع . ج ارجاف .

اراجيف

(
ar jif
) ج ا . پ . - مأخوذ از تازى - سخنهاى دروغ و بىاصل . و سخن بيهوده .

اراجيل

(
ar jil
) ع . ج رجل و رجل و رجل .

اراحة

(
er hat
) م . ع . اراح القوم اراحة : درآمدند آن گروه در باد . و اراح منك معروفا : رسيد از تو خير . و اراح الله العبد : در راحت رساند خداى آن بنده را و آسايش دهد . و اراح الابل : بازگردانيد شتران را بسوى مراح . و اراح الماء : بوى گرفت آب . و كذا اراح اللحم و غيره . و اراح زيد : بمرد زيد . و دم سرد زد . و بازگشت بسوى او دل او پس از ماندگى . و شادمان و صاحب راحت گرديد . و اراح الشئى اراحة و ارواحا : دريافت بوى آن چيز را . و اراح الصيد : دريافت آن شكار بوى مردم را . و اراح عليه حقه : رد كرد بر او حقش را .

اراخ

(
er x
) ا . ع . گاو وحشى . و گوزن .

اراخنة

(
ar xenat
) ع . ج ارخون .

ارادة

(
er dat
) م . ع . خواستن . و اراد الرجل كذا ارادة : طلب . كرد . و اختيار نمود آن مرد آن را . و اراده : خواست آن را .

ارادة

(
er dat
) ا . ع . الحديث : قال الرضا عليه السلام : الابداع و الارادة و المشية اسماؤها ثلثة و معناها واحد .

ارادت

(
er dat
) ا . ع . - مأخوذ از تازى - اخلاص و اظهار كوچكى . و بندگى و خلوص دوستى . و هم‌درس و هم‌شاگرد و هم‌سبق . و ارادت داشتن ف ل . : اخلاص داشتن . و ارادت گزيدن : فدوى گشتن و بنده شدن . و مريد و شاگرد شدن .

ارادتانه

(
er dat ne
) م . ف . پ . با اراده و با اختيار . و شادمانه . و از روى خلوص دوستى .

ارادت‌بنده

(
er dat - bande
) ا . پ . بندهء آزاد .

ارادت كيش

(
er dat - kic
) ص . پ . مخلص و دوست حقيقى .

ارادت گزين

(
er dat - gozin
) ا و ص . پ . فدوى . و بنده و برده . و مريد و شاگرد .

ارادتمند

(
er dat - mand
) ص . پ . مخلص و دوست خالص .

اراده

(
er de
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - مشيت و ميل و خواهش . و هنگ و آهنگ . و رغبت . و قصد . و مقصود و مراد . و ارادهء خدا : مشيت خدا . و اراده كردن ف م . : خواستن و قصد كردن . و ميل كردن . و خواهش نمودن .

ارادى

(
er di
) ص . پ . - مأخوذ از تازى - قصدى . و عمدى . و اختيارى و ميلى . و ا . رضامندى و خواهش . و حركت ارادى : حركت اختيارى - ضد حركت قصرى و جبرى .

اراذل

(
ar zel
) ع . ج ارذل .

اراذل

(
ar zel
) ج ا . پ . - مأخوذ از تازى - مردمان رذل و فرومايه و ناكس و حقير و پست فطرت و نانجيب .

ارار

(
ar - ar
) ا . پ . آواز خر . و ارار كردن ف ل . : آواز كردن خر .

ارأر

(
ar - ar
) ا . ع . كلمه‌اى كه بدان گوسپندان را خوانند .

ارارة

(
er rat
) م . ع . تنگ گردانيدن مغز يق ارار الله مخه : رقيق و تنگ گرداند خداى مغز او را .

ارارس

(
ar res
) و

ارارسة

(
ar resat
) ج . اريس .

ارارين

(
ar rin
) ص . ع . بلغت زند زشت و بدگل و بدشكل . و قبيح و بد .

ارأس

(
ar'as
) ص . ع . مرد بزرگ سر . و شاة اراس : گوسپند بزرگ سر .

ارأس

(
ar'os
) ع . ج رأس .

ارأش

(
ar'ac
) ص . ع . رجل ارأش : مرد بسيار موى در روى و گوش . و مرد سست و ناتوان .

اراض

(
er z
) ص ع . وسيع و پهن و فراخ و عريض .

اراض

(
er z
) ا . ع . بساط ستبر از پشم گوسپند و يا پشم شتر .

اراضة

(
ar zat
) م . ع . ارضت الارض اراضة ( از باب كرم ) : پاكيزه شد زمين و خوش‌آمد در چشم . و سزاوار خير گرديد .

اراضة

(
er zat
) م . ع . اراض اراضة ريخت شير را بر شير . و اراض الوادى : سيراب شد رودبار و گرد آمد آب در آن . و اراض القوم : سيراب گردانيد آن گروه را . فدعاباناء يريض الرهط . و اراض المكان : مرغزارناك شد آن جاى . و نيز اراضة : دوبار خوردن آب .

اراضى

(
ar zi
) ع . ج ارض .

اراضى

(
ar zi
) ج ا . پ . - مأخوذ از تازى - زمينها و املاك . ج : اراضيات .

اراضيات

(
ar zi t
) پ . ج اراضى .

اراطى

(
ar t
) و (
ar ti
) ع . ج ارطى . (
art
) .

اراطى

(
or ti
) ا خ . ع . نام شهرى .

اراعة

(
er at
) م . ع . اراع القوم اراعة : بسيار شدند آن گروه . و افزون شد