تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 152

مساهمون:

ص١٥٢
اذباحا : مذبوح ساخت آن را .

اذبال

(
ezb l
) م . ع . اذبله اذبالا : پژمرانيد آن را . و لاغر گردانيد . و اذبلت الريح النبات : پژمرانيد باد آن گياه را .

اذبة

(
azebbat
) ع . ج ذباب .

اذبك

(
ozbak
) ا خ . ع . طايفهء معروفى از تاتار . مر . اوزبك .

اذحاج

(
ezh j
) م . ع . استادن و توقف كردن . و آرام داشتن .

اذحال

(
azh l
) ع . ج ذحل .

اذخار

(
azx r
) ع . ذخر .

اذخار

(
ezzex r
) م . ع . اذخره اذخارا : برگزيد آن را . و يخنى ساخت آن را و يخنى نهاد آن را .

اذخر

(
ez er
) ا . ع . يك نوع گياهى خوش‌بو كه كوم نيز گويند . ج : اذاخر .

اذدكار

(
ezdek r
) م . ع . اذدكره اذدكارا ياد كرد آن را و به ياد آورد .

اذذاك

(
ez - z ka
) ع . مر . اذّاك .

اذراء

(
azr '
) ص . ع . رجل اذراء : مرد پير . و كبش اذراء : قچقارى كه در سر وى سپيدى بود و يا هر دو گوشش خال‌دار بود و ساير بدنش سياه . و فرس اذراء و جدى اذراء كذلك .

اذراء

(
ezr '
) م . ع . چون مهموز باشد يق اذرأه اذراء : در خشم آورد او را . و ترسانيد . و اذرأه بالشيى : حريص گردانيد او را به آن چيز . و مضطر كرد بسوى آن . و اذرأه : روان كرد آن را . و ارذأت الناقة : فرود آورد آن ماده شتر شير را در پستان . و چون واوى بود يق اذرت الريح التراب : برداشت باد خاك را و پرانيد آن را و برد . و طعنه فاذراه عن ظهر دابته : نيزه زد وى را و انداخت او را از پشت ستور . و نيز اذراء : انداختن تخم در زمين . و اشك ريختن چشم .

اذراب

(
azr b
) ع . ج ذرب .

اذراع

(
ezr '
) م . ع . اذرع فى الكلام اذراعا : پر گفت . و اذرعت البقرة : گوساله زاد آن ماده گاو و صاحب گوساله گرديد . و اذرع فلان : باذراع خود گرفت فلان . و اذرع ذراعيه من تحت الجبة : بيرون آورد هر دو ذراع خود را از زير جبه . الحديث : و عليه جمازة فاذرع منها يده اى اخرجها .

اذراع

(
ezzer '
) م . ع . اذرع ذراعيه من تحت الجبة : بيرون آورد هر دو ذراع خود را از زير جبه .

اذراق

(
ezr q
) م . ع . اذرق الطائر اذراقا : سرگين افگند آن مرغ . و اذرقت الارض : اسپست رويانيد آن زمين .

اذراق

(
ezzer q
) م . ع . اذرقت به اذراقا : سرمه در كشيدم بعصارهء اسپست . و نيز اذراق : آميختن شير با آب .

اذرام

(
azr m
) ا . پ . ادرام و درفشى كه نمد زين و تكلتو بدان دوزند .

اذربى

(
azr biy
) ص . ع . آذربايجانى و منسوب به آذربايجان .

اذرة

(
azerrat
) ع . ج ذرور و ذريرة .

اذرح

(
azroh
) ا خ . ع . نام شهرى از شام .

اذرع

(
azra '
) ص . ع . اسب بدنژاد . و كسى كه پدرش بنده و مادرش آزاد بود . و آنكه پدرش تازى و مادرش راه آزاد باشد . و مرد فصيح . و قتلوهم اذرع قتل اى اسرع و افحش .

اذرع

(
azro '
) ع . ج ذراع .

اذرعات

(
azre t
) ا خ . ع نام شهرى در شام .

اذرعفاف

(
ezre'f f
) م . ع . اذرعفت الابل اذر عفافا : سر خود رفتند آن شتران . و با شتاب رفتند .

اذرعى

(
azra'iy
) ص . ع . خمر اذرعى : شراب منسوب به شهر اذرعات .

اذرياس

(
azary s
) ا . پ . آذرياس و صمغ سداب برى .

اذط

(
azat
) ص . ع . مرد كج زنخ .

اذعار

(
ez ' r
) م . ع . ترسانيدن .

اذعاف

(
ez ' f
) م . ع . اذعفه اذعافا : زود كشت او را .

اذعان

(
ez ' n
) م . ع . اذعن له اذعانا : فروتنى نمود او را و خوار گرديد . و اقرار كرد . و بشتافت در فرمانبردارى او و گردن نهاد .

اذعان

(
ez ' n
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - اقرار با فروتنى . و اعتراف . و اطاعت . و تواضع و تسليم و فروتنى و فرمانبردارى و خضوع . و فرمان واجب الاذعان : فرمانى كه اطاعت آن لازم و در اجراى آن بايد شتافب . و اذعان كردن ف م . : اقرار كردن با فروتنى و اعتراف نمودن .

اذفاف

(
ezf f
) م . ع . اذفه اذفافا : كشت خسته را .

اذفر

(
azfar
) ص . ع . خوشبوتر . و تند و تيز . و گنده و بدبو . و مسك اذفر : مشك تيزبوى .

اذقان

(
azq n
) ع . ج ذقن .

اذقن

(
azqan
) ص . ع . رجل اذقن : مرد دراز ذقن .

اذقه

(
azoqe
) ا . پ . مر . آذوقه .

اذقى

(
azq
) ص . ع . فرس اذقى : اسب فروهشته گوش سست بينى .

اذكاء

(
ezk '
) م . ع . اذكى النار اذكاء : برافروخت آتش را . و اذكيت عليه العيون : ديده‌بان بر آن گماشتم
فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 152 | على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )