تخطي إلى المحتوى الرئيسي

دائرة المعارف بزرگ طب اسلامى ( فارسى ) — صفحة 352

مساهمون:

ص٣٥٢
به همين جهت امروزه در اروپا تخم حنظل مورد استفاده زيادى دارد ، شايد اثر مسهل تخم صحيح نباشد به اين جهت كه در ايام قحطى تخم را شسته و مىخوردند اهل يونان و روم حنظل را از قديم مىشناختند . از عمل شيميايى در آن ماده
colocynthin c 56 o 25
حاصل شده است نيز بعضى در آن ماده
colocynthia c 44 h 64 o 13
حاصل كرده‌اند . در ريشه آن مقدار زيادى نشاسته و
woody fibre
است . عصاره آن به رنگ زرد مزه آن تلخ و مواد روغنى در آن وجود دارد . در هند براى استعمال در بهدارى عصاره آن مورد استعمال است . « 1 »

نفع خاص :

آن اين كه مسهل بلغم و سودا مىباشد خوراكش 2 گرم است اضافه بر اين نافع درد شقيقه است و اگر با علوا و انيسون و افتيمون استعمال بكنند براى مرض جذام و سودا مفيد است ، مسواك بيخ آن براى درد دندان مفيد است . « 1 » اسم طبى حنظل را

citrullus colocynthis

نوشته‌اند و در دواهاى مسهل و قىآور استعمال كرده‌اند و نسخه‌اى براى صاف كردن نزلات دماغ و مرض شقيقه هم نوشته است . « 2 » citrullus colocynthis ( linne schader ) ( fam cucurbitacex )

مىگويند و آن داراى جوهرى است به نام
colocynthin
كه داراى فرمول شيميايى
c 56 h 84 o 23
مىباشد و اضافه بر اين صمغ و لعاب هم دارد .
extrqct of colocynth
يكى از مركبات حنظل مىباشد قرص آن و گرد آن هم براى اسهال و معده بيان شده است . « 3 »
هامش
( 1 ) - فارماكوگرافيا ، ج 2 ، ص 59 - 60 - 61
( 1 ) - المفردات ، ص 61 .
( 2 ) - همدرد انگليسى ، ص 49 - 50 - 52 .
( 3 ) - دستور بريتانى ، ص 461 - 1172 .