دائرة المعارف بزرگ طب اسلامى ( فارسى ) — صفحة 281

شيخ الرئيس نخود سفيد را گرم و خشك در اول نوشته است . نزد بقراط سبز تازه آن تر در اول است . قوت آن تا سه سال باقى مىماند . نخود سياه نافع ورمهاى گرم و سخت و ضماد آب پخته آن با عسل نافع ورم خصيتين است و روغن آن نافع حكه و قوبا است . خوراك و ماليدن نخود نافع اعضاء سست شده و بيماريهاى ناشى از سردى مىباشد . نخود را جويده و در چشم بگذارند ظفره چشم را نفع دهد . نخود بهترين غذا براى ريه مىباشد . البته بطور حريره بهتر است . خوراك آن نافع استسقا و يرقان سدى و كبدى ، مولد خون و چاق كننده بدن است ، موقع پختن ، آن را زياد حركت ندهند ، زيرا دو ماده از آن جدا مىشود . نيز آب پخته شده بهتر از جرم نخود است . نخود را بايد در وسط غذا ميل كرد تا خوب هضم شود . آشاميدن آب پخته نخود سياه با روغن بادام تلخ و روغن ترب و كرفس سنگ كليه و مثانه را بشكند و اخراج جنين نمايد . نخود منى را زياد مىكند . خوراك نخود توليد باد و نفخ كند . خوراك آب پخته اقسام آن ملين شكم و مفتح سدد كليه است خصوصا سياه و كرسنى . گفته‌اند اگر يك مشت آن را در سركه بخيسانند و ظهر آن را ميل نمايند كرم شكم را از بين مىبرد بخصوص نخود برى . خوردن برشته نخود كه سرد نشده باشد جهت بواسير خونى مفيد و ماليدن انواع آن نافع سردرد و زردى صورت و بى حسى اعضا و امراض مفاصل است . نخود مضر زخم مثانه است و مصلحش خشخاش است مولد باد و نفخ است و سنگين مىباشد و مصلحش زيره و شبت و گلقند است . نوشيدن آب بعد از خوراك نخود خيلى ضرر دارد . روغن نخود ، گرم و خشك در سوم است ، تند و با قوت نافذه و مقوى مو و باه است و جهت تسكين درد دندان و لثه و دردهاى سرد و جذام خيلى مفيد است . « 1 » خوردن و پاشيدن آب نخود در زدودن كك و مك و زيبا كردن رنگ مؤثر است . علاج