مشخصات :
سرخدار درختى است دو پايه از سوزنى برگان كه رشد آن بسيار كم است و طول عمر آن بسيار زياد ، معروف است كه تا 2000 سال عمر مىكند ، ارتفاع آن بندرت از 20 متر تجاوز مىكند ولى قطر آن تا 3 متر نيز ديده شده است . برگهايش باريك و دراز نوك تيز كه روى آن به رنگ تيره و براق و زير برگ سبز روشن مىباشد پوست تنه درخت فلسى و قرمز رنگ است و به همين علت آن را سرخدار مىگويند .
سرخدار بومى اروپا و شمال افريقا است و در اغلب جنگلهاى شمال ايران از آستارا تا گرگان در كتول زيارت ، راميان ، دامنههاى امامزاده ابراهيم در گيلان ديده مىشود .
تركيبات شيميايى :
درخت داراى الكالوئيد تاكسين مىباشد كه ماده عامل سمى و تلخ گياه است و در تمام قسمتهاى درخت وجود دارد مقدار آلكالوئيد گياه به حداكثر مىرسد ، آلكالوئيد تاكسين يك سم شديد قلبى است . مقدار دوز مهلك تاكسين كه داخل وريد تزريق مىشود براى خرگوش بين 2 - 3 ميلىگرم براى هر يك كيلو وزن دام است كه موجب ضعف و سركوب شدن قلب و دستگاه تنفسى مىشود .
خواص و كاربرد :
براى صاف كردن صدا ، تسكين سرفه ، تنگى نفس ، سكسكه ، تقويت هاضمه ، افزايش اشتها ، تحليل باد و نفخ ، گاز و بند آوردن اسهال ، رفع كمى ترشح ادرار و سردى مثانه نافع است . مقدار خوراك از برگ آن 3 / 0 - 5 سانتى گرم است ، جانشين آن از نظر خواص چند برابر وزن آن دارچين و هل است . « 1 » رجل الجراد سرخدار : كار باقلى يمنى را مىكند ، نفس : در علاج سل مفيد است . تبها : پختهشدهاش در علاج تب ربع و تب فراگيرنده مطبقه و تب طريطاوس كار سرمك را مىكند و بسيار سودمند است « 1 »
هامش
( 1 ) - معارف گياهى ، ج 4 ، ص 319 - 320 - 321 .
( 1 ) - قانون در طب ، ص 306 .