روايت :
حماد بن مهران البلخى قال : كنا نختلف الى الرضا عليه السلام بخراسان فشكا اليه يوما من الايام شاب منا اليرقان فقال : خذ خيار بادرنج فقشره ثم اطبخ قشوره بالماء ثم اشربه ثلاثة أيام على الريق كل يوم مقدار رطل ، فاخبرنا الشاب بعد ذلك انه عالج به صاحبه مرتين فبرأ بإذن الله تعالى . « 3 » حماد بن مهران بلخى گويد : ما در خراسان به حضور امام رضا عليه السلام رفت و آمد مىنموديم ، روزى جوانى از مرض يرقان ( زردى ) به آن حضرت شكوه نمود فرمود : خيار باذرنج بگير و پوست آن را بكن سپس پوست آن را بپز بعد آن را سه روز ناشتا بخور هر روز به اندازه يك رطل ( 63 مثقال ) بعد از آنكه جوان نامبرده با آن دارو معالجه كرد به اذن پروردگار از آن مرض رهايى يافت . « 4 »
مزاجش :
خواص :
حدت خون و صفرا را كم مىكند ، عطش را دافع است ، مدر است و در تب خونى و سوزش بول و مرض يرقان مفيد است در درد سر حاره اين را در پيشانى گذاشتن و بو كردنش درد را تسكين مىدهد خوابآور است . دافع بيخوابى و نافع دردسر گرم مىباشد . براى مزاجهاى سرد مضر است . مسكن خفقان حار مىباشد . نيز تخم خيار كه مزاج آن سرد و تر 2 درجه مىباشد و براى سرد مزاجها ضرر دارد . مصلحش : زنجبيل و باديان بدلش : تخم خربزه نفع خاص : مدر بول و دافع صفرا و مقدار استعمالش 12 گرم مىباشد صفراى سوخته را خارج مىكند ، سوزش ادرار را مفيد مىباشد ، تبهاى گرم جگر و طحال و اورام را هم نافع است . « 1 » اسم طبى آن