انگليسى :
cock .
خروس : مرغ نر خانگى ( ) فر .
coq
) ( از راسته ماكيان ) فر
gallinaces
) كه داراى نژادهاى مختلف است . « 1 » خروس اسم فارسى است و به عربى ديك نامند و به هندى مرغا و ككرط گويند و آن نر ماكيان است و خانگى و صحرايى مىباشد و از عجائب آن است كه اوقات نماز مىشناسد و سفيد رنگ آن چون در خانه باشد در آن خانه جن داخل نشود بهترين خروس آن است كه اذان نگفته باشد . روايت : در حديث منقول است كه : در خدمت امام رضا عليه السلام تعريف حسن طاوس مىكردند حضرت فرمود كه : هيچ حيوانى حسنش زياده از خروس سفيد نيست و خروس خوش آوازتر از آن است و بركتش بيشتر است و تو را آگاه مىكند در وقت نمازها . « 2 »
خواص :
گوشت خروس گرم و تر و يا خشك و معتدل مائل به اندكى سردى است اگر خروس را حب قرطم براى چند روز بخورانند كه نبايد كمتر از 12 روز باشد بعد پيه آن را بگيرند و بگدازند و بر دست و پاى كسى كه جذام دارد بمالند نافع است چون مغز آن را پخته
شيرين كرده و ميل شود حافظه و قوت ديد را قوى گرداند و چون خون آن در چشم كشند قطع سفيدى در چشم كند خوردن مغز آن نافع خون دماغ از پرده بينى است خون آن گرم و خشك در اول است خروس خصى داراى غذاى فراوان و زود هضم است بخصوص فربه آن . گويند گوشت خروس جوان افزاينده و صاف كننده منى و مصفى رنگ صورت و صدا است شورباى خروس كهنه محلل و ملين شكم و مخرج سودا و مانع قولنج است خصوصا با بسفايج و شبت جهت قولنج و اسهال بلغم بسيار و غليظ مفيد است نيز نافع
هامش
( 1 ) - فرهنگ معين ، ج 1 ، ص 1415 .
( 2 ) - حلية المتقين ، ص 276 .