تخطي إلى المحتوى الرئيسي

دائرة المعارف بزرگ طب اسلامى ( فارسى ) — صفحة 418

مساهمون:

ص٤١٨

خاكسترش را در مرض لك و پيس مىمالند مفيد است و نيز براى گزيدگى مار ، عقرب ، سگ به طور خوراك و نهادن آن بر محل گزيدگى هر دو مفيد است و طريقه درست كردن آن به اين صورت است كه خرچنگ را گرفته پاها ، محتويات شكمش را بيرون بريزند بعدا آن را با نمك بشويند و در ظرفى گلى گذاشته سرش را بسته بعد آن را در تنور مىگذارند و پس از 4 ساعت استعمال مىكنند اين عمل قبل از استفاده به صورت دوا بايستى حتما انجام گردد . « 2 » رنگ : خرچنگ بور و از داخل گلابى و سفيد نوشته شده است . ذائقه : بى مزه ، قدرى شور ، حيوانى است كه شكمش را پاره نموده با خاكستر آن را تميز نموده و مىشويند . براى مثانه مضر است . مصلحش : گل مختوم و گل قبرسى . مقدار استعمال : تازه‌اش 24 گرم و سوخته‌اش 6 گرم است ، جاذب است ، نافع لاغرى و مسكن درد است ، اورام را تحليل و سموم را جذب مىكند سنگ است . « 3 »

* خردل

تعريف :

ثفاء اسپند سفيد . « 4 » ثفاء بضم اول وفاى الف كشيده و همزه با دو ضمه به عربى دارويى است كه آن را خردل سفيد گويند كه تخم سپندان باشد و آن تخم تره تيزك است . بىحسى جميع اعضا را نافع است . « 1 »

هامش
( 2 ) - مخزن المفردات ، ص 222 .
( 3 ) - بستان المفردات ، ص 23 .
( 4 ) - فرهنگ جامع نوين ، ج 1 ، ص 153 .
( 1 ) - برهان قاطع ، ج 1 ، ص 350 .