تخطي إلى المحتوى الرئيسي

دائرة المعارف بزرگ طب اسلامى ( فارسى ) — صفحة 289

مساهمون:

ص٢٨٩
بعضى آن را قويتر از چوب چينى مىدانند . و آن را هر روز به مقدار دو ماشه همراه با سه ماشه نبات پودر كرده با مقدارى آب گرم ميل مىكنند . اين عمل را به مدت بيست و يك روز ادامه مىدهند و بايستى تا چهل روز از نمك ، ترشى و حبوبات پرهيز نمود . « 1 »

* چوبك

يونانى طوبون ، طوماطامن و قوطاليون ، عربى : كف الاسد ، كف الذئب و علج گويند . به فارسى اشنان يا چوبك است .

[ تعريف ]

درختچه كوچكى است كبود رنگ ، كركدار خزى ، گلهاى آن سفيد يا صورتى و داراى ريشه‌هاى ضخيم و ريشه چوبكها از نظر طبيعت گرم و خشك است .

خواص :

خواص آن عطسه‌آور مىباشد و سكسكه را تسكين مىدهد . مدرّ و قاعده‌آور است . براى خرد كردن سنگ مثانه مفيد است . براى زكام مفيد مىباشد ، ضماد آن با سركه براى تسكين درد سياتيك و ورم طحال نافع است ، ريشه آن با سركه براى درد مفاصل درد سرين ، سياتيك و التيام زخم نافع است . « 2 » جوشانده چوبك معالج زكامهاى نزله‌اى و جوشانده ريشه چوبك در معالجه نقرس ، سيفليس و تومورهاى سرطانى مورد استفاده قرار مىگيرد . « 3 » اين گياه از تيره قرنفليان كه داراى گلهاى مجتمع با آرايش مركب مىباشد و برگهايش داراى خار است . ريشه آن ضخيم و لعابدار است و كوبيده آن نيز به نام چوبك به مصرف لباسشويى مىرسد و داراى نامهاى چوبه ، بيخ و سطرونيون است . « 1 » زهر گزندگان را منفعت مىكند و به يونانى : اوراتيموس و به لاتينى : اسفوفيژن نيز

هامش
( 1 ) - محيط اعظم ، ج 2 ، ص 99 .
( 2 ) - معارف گياهى ، ج 5 ، ص 140 .
( 3 ) - خواص ميوه‌ها ، خوراكيها و داروهاى گياهى ، ص 94 .
( 1 ) - فرهنگ معين ، ج 1 ، ص 1318 .
دائرة المعارف بزرگ طب اسلامى ( فارسى ) — صفحة 289 | مصطفى النوراني الاردبيلي