تخطي إلى المحتوى الرئيسي

دائرة المعارف بزرگ طب اسلامى ( فارسى ) — صفحة 621

مساهمون:

ص٦٢١

درد معده و جگر در كتاب همدرد فارماكوپا ذكر شده است . « 3 » كتاب دستور بريتانى اسم آن را

menthh piderita
ذكر كرده است . به آن
peppermint herb

هم مىگويند . خيلى از شهرهاى امريكاى شمالى كارخانه‌هاى مخصوص براى درست كردن روغن و جوهر پونه دارند كه تجارت بزرگى مىباشد . پونه در داروهاى معده و بادشكن و جوهر نعناع در مرهمهاى مسكن پا درد ، سردرد و قرصهاى مكيدنى گلو و محاليل بينى و گلو استعمال مىشود و نيز در صنعت شيرينى سازى آن را براى خاصيت و بو مورد استفاده قرار مىدهند . « 1 » در دواى مركب خارج كننده باد معده به نام

carminative

و تمام مركبات معده روغن نعنا يكى از مهمترين جزء آن است . پودينه اسم فارسى است ولى در هندى نيز پودينه مىگويند نزد هنديان گرم و خشك ، هضم كننده غذا ، بازدارنده قى ، قاتل كرم شكم ، افزاينده قوت جماع ، روشن كننده چشم و قابض ( ضد اسهال ) است . « 2 » پودنه چندين نوع است : پودنه كنار آبى و كوهى كه بلنديش به بلندى زوفا و برگش به برگ زوفا شبيه است به دليل تندى و تلخى كه پونه دارد بسيار نرم كننده مىباشد مرهم پونه ، مزاج اندام را تغيير مىدهد جاذبى است كه از عمق جذب مىكند . اگر پونه را بخورند و به دنبالش آب پنير سركشند و خوردنش را چندين روز پى در پى تكرار كنند در علاج پاغر ( خيز و تورم پاها ) و واريس مفيد است . افشره‌اش ( عصاره‌اش ) كرم گوش را از بين مىبرد ولى سردرد مىآورد هر پونه‌اى و به ويژه پونه كوهى بى اشتهايى و ضعف معده را از بين مىبرد و سكسكه را تسكين دهد بيمارى كه تب و لرز دارد اگر آب‌پز پونه بخورد يا پونه را در روغن بپزد برايش بسيار مفيد است « 3 » . فودنج ، معرب ( تغيير يافته ) از پودنه فارسى است كه به عربى حبق مىنامند . « 4 » اگر

هامش
( 3 ) - همدرد انگليسى ، ص 39269279 ، 2052082441 .
( 1 ) - دستور بريتانى ، ص 10347 .
( 2 ) - محيط اعظم ، ج 1 ، ص 362 .
( 3 ) - قانون در طب ، ج 2 ، ص 278 .
( 4 ) - تحفه حكيم ، ص 119 .