تخطي إلى المحتوى الرئيسي

دائرة المعارف بزرگ طب اسلامى ( فارسى ) — صفحة 585

مساهمون:

ص٥٨٥
ريشه : از 7 تا 12 گرم مىباشد . خواص : براى گرمى بر ورمها مىبندند . پوست ريشه : آورنده جريان حيض سقط كننده جنين و مشيمه است و مقدار خوراك : 200 گرم در آب جوشانده كه تا نصف شود آنگاه آن را صاف كرده و روزى سه يا چهار قاشق به مريض مىدهند كه براى آسانى زائيدن مفيد است . اطباى شرقى تمام بوته آن را : گرم و مرطوب بيان كرده‌اند . شربت گل آن براى مرض ماليخوليا مفيد است . مراقى توصيف مىكند تاثير محرك اعصاب و مفرح دارد مرهم آن براى علاج سوختگى از آتش و آب جوش مفيد است پنبه سوخته براى زخم مفيد است و تخم پنبه به عنوان ملين خارج كننده بلغم و مقوى باه استعمال مىشود . زرنباد با زنجبيل بر پنبه ماليده بر عضو فلج و يا مريض استسقاء ( شخصى كه آب فراوان مىخواهد ) گذاشته مفيد است . تخم پنبه سائيده با زنجبيل و آب دوائى مفيد است كه به صورت مرهم براى ورم خصيه ( بيضه ) استعمال مىشود . عصاره برگ آن در مرض اسهال و مرهم برگ و روغن آن براى نقرس و درد مفاصل نافع است . حمام آبزن ( يعنى در محلول آن مريض در طشت بنشيند ) برگ و روغن آن براى قولنج رحم مفيد است و نيز چوب شاخه آن را معجون كرده براى بهبود زخم و برگ آن را پودر نموده مخلوط با شير براى تقطير بول مفيد است . در كتاب فارماكوپياى امريكا گياه پنبه نوشته شده و موارد استعمال آن را ذكر نموده است كه از قديم زنان سياه پوست آمريكائى پوست ريشه آن را براى سقط جنين استعمال مىكرده‌اند . معلوم مىشود كه اثر آن بر رحم مانند
ergot
است و آن در مرض سختى حيض و بسته شدن حيض از سبب سردى مفيد است كه 1200 گرم پوست درخت پنبه با يك كيلو آب جوشانده درست مىكنند و 60 گرم آن را هر نيم ساعت مصرف مىكنند يا عصاره آن را به مقدار 2 تا 4 گرم استعمال مىكنند . در امريكا براى اسهال از آن نوعى چاى درست كرده و مصرف مىكنند تخم پنبه آورنده جريان شير است . پوست بوته پنبه نشاسته دارد .