جدول شمارهء 9 - مبتلايان به فاويسم استان گيلان بر حسب مرد و زن و سن در سال 1348 .
0 - رقم مساوى صفر است .
2 - حدود 95 درصد مبتلايان به فاويسم را كودكان زير 10 سال تشكيل مىدهند .
3 - پسران خردسال بيش از دختران خردسال به اين بيمارى مبتلا مىشوند .
4 - هر محلى كه باقلاى مازندرانى كشت و يا مصرفشده مبتلايان به فاويسم ديده شدهاند .
جدول شمارهء 9 كه مربوط به يكى از بررسيهاست توزيع سنى و جنسى مبتلايان به بيمارى فاويسم را به خوبى نشان مىدهد .
بيماريهاى آميزشى
پيش از اين ، در گيلان به خصوص در رشت بيماران مبتلا به سوزاك و سيفليس فراوان بودند . از پيشگيرى و درمان و مبارزه با بيماريهاى آميزشى خبرى نبود . كوچهء آشتىكنان رشت ( بخشى از محله بدنام آن زمان ) ، مركز زنان منحرف و كانون اينگونه بيماريها بود . بعدها كه خانههاى فساد در گيلان برچيده شدند ، زنان منحرف در سراسر شهرها پراكنده شده و بدينوسيله بيش از پيش به ادامهء اشاعه بيماريهاى آميزشى دامن زدند .
با كشف آنتىبيوتيكها و استفاده از آنها و نيز تأسيس مركز مبارزه با بيماريهاى آميزشى رشت در سال 1337 مبارزهء شديدى عليه اين بيماريها آغاز شد . مركز مزبور با نيروى انسانى و بخشهاى زير كار خود را شروع كرد :
- كل كاركنان 18 نفر ( 2 نفر پزشك و 16 نفر كاركنان فنى و ادارى ) .
- بخش خدمات اجتماعى مردان .
- بخش خدمات اجتماعى زنان .
- بخشهاى آزمايشگاه و تزريقات .
لازم به تذكر است كه در سال تأسيس اين مركز تعداد 447 مورد سوزاك و 670 مورد سيفليس در سطح گيلان گزارش شده بود . با شروع فعاليت مركز ، كاركنان سازمانها ، كارگران و پيشهوران مورد آزمايش قرار گرفتند و مبتلايان بهطور رايگان تحت درمان قرار داده شدند . معاينه و درمان زنان منحرف علىرغم دشواريهاى فراوان انجام گرديد . بهعلاوه صدور گواهى تندرستى قبل از ازدواج نيز به مرحله اجرا گذاشته شد . عمليات مبارزه با بيماريهاى آميزشى بهطور مستمر انجام گرديد و آمار مبتلايان به بيماريهاى مزبور روبه كاهش گذاشت . آمار زير نشاندهنده اين واقعيت است :
شهرستان / مبتلايان به سوزاك / مبتلايان به سفيليس
آستارا / 15 مورد / 16 مورد
بندر انزلى / 115 مورد / 292 مورد
رودبار / 40 مورد / 2 مورد
رودسر / 11 مورد / 23 مورد
رشت / 24 مورد / 175 مورد
صومعهسرا / 103 مورد / 0
فومن / 8 مورد / 0
لاهيجان / 23 مورد / 0
لنگرود / 2 مورد / 0
هشتپر طوالش / 22 مورد / 40 مورد
جمع كل استان / 403 مورد / 548 مورد
در سالهاى بعد مبارزه با بيماريهاى آميزشى با استفادهء گسترده از داروهاى جديد در چهارچوب وسيعترى دنبال گرديد . بهطورى كه در سال 1348 تعداد موارد سوزاك به 366 ( 26 در 000 ، 100 جمعيت ) رسيد و ابتلاء به سيفليس گزارش نشد .
در فاصلهء سالهاى 1348 تا 1369 ضمن اجراى برنامههاى دقيق و مؤثر اعم از بهداشتى و درمانى و بهزيستى بيماريهاى سوزاك و سيفليس روبه نابودى نهاد .
اسهالها و انگلهاى رودهاى
طبق آمار منتشر رسمى ، در سال 1369 تعداد 253 ، 32 مورد بيماران مبتلا به انواع اسهالهاى بالينى در استان گيلان گزارش شده است . با اين حساب در سال مورد مطالعه ما از هر 000 ، 100 نفر جمعيت گيلان 1430 نفر دچار اسهال بوده است . همينطور رقم مبتلايان به انگلهاى رودهاى نيز چشمگير بوده زيرا مبتلايان به انگلهاى رودهاى ديدهشده در آزمايشگاههاى گيلان 348 ، 22 مورد