تخطي إلى المحتوى الرئيسي

كتاب گيلان ( فارسى ) — صفحة 345

مساهمون:

ص٣٤٥
مىرسانند . بدين‌ترتيب بسيارى از كالاها و اجناس مستقيما توسط توليدكننده به دست مصرف‌كننده مىرسد و طبيعى است كه چون واسطه‌ها دخالتى ندارند قيمت اجناس به ميزان قابل‌توجهى كاهش مىيابد . به همين جهت گروهى از فروشندگان دوره‌گرد خود خريدار كالا هستند و اجناس و كالاهائى را از روستائيان خريدارى كرده در بازارها و نقاط ديگر به فروش مىرسانند . رونق بازار صومعه‌سرا به‌طور محسوسى فعاليت سازمانها و مؤسسات را در روز يكشنبه كاهش مىدهد ، زيرا كارمندان به منظور خريد اجناس و كالاهاى ارزان ناچار در فرصتهاى مناسب ، خود را به بازار هفته مىرسانند . گروهى از فروشندگان بازار صومعه‌سرا را نيز صاحبان دكانها و مغازه‌هاى شهر تشكيل مىدهند كه برخى از كالاهاى خود را در بازار هفتگى به فروش مىرسانند . يكى از بزرگترين امتيازات بازارهاى هفتگى متعادل نگهداشتن بهاى اجناس كالاها و جلوگيرى از افزايش نامتناسب قيمتهاست . اين ويژگى و امتياز به نحو مطلوب و چشمگيرى در يكشنبه‌بازار صومعه‌سرا مشاهده مىشود .

ضيابر : دوشنبه‌بازار

ضيابر كه مركز دهستانى به همين نام است در 18 كيلومترى شمال‌غربى صومعه‌سرا قرار دارد و تا سالهاى نزديك به ما رفت‌وآمد با قايق براى حمل مسافر و بار به بندر انزلى از راه روستاى كتمجان معتمد و از رودخانه شاندرمن انجام مىگرفت و روستائيان مىتوانستند مازاد توليد خود را به بازار بندر انزلى برسانند ، اما اينك راههاى آسفالته روستاى ضيابر را به فومن و صومعه‌سرا و رشت از يك طرف و به پونل و رضوانشهر و بندر انزلى از طرف ديگر مربوط مىسازند و همچنين از راه تولمات به پيربازار و رشت رفت‌وآمد انجام مىگيرد . بر اساس آمار سال 1370 روستاى ضيابر 546 خانوار و 2515 نفر جمعيت دارد . فروشندگان دوره‌گرد بيشتر از آشنايانى هستند كه از صومعه‌سرا ، اباتر ، كسما ، ماسال ، شاندرمن و فومن به آنجا مىآيند . انواع سبزيها و فرآورده‌هاى شيرى توسط مردم روستا به بازار عرضه مىشود . از صنايع دستى ، زنبيل و سفره‌هاى حصيرى نيز در بازار ديده مىشود . در گذشته كه كشت چاى و كنف در منطقه ضيابر مورد توجه بود اين محصولات به بازار عرضه مىشد . با توجه به قدرت مالى منطقه ، كه وجود شعبه‌هاى چند بانك در ضيابر گواه آن است ، بازار هفتگى رونق قابل‌توجهى دارد به‌طورىكه مىتوان آن را در شمار بازارهاى موفق گيلان به‌شمار آورد . حفظ و نگهدارى بازار تا سالهاى انقلاب به عهدهء داروغه‌ها بود و حقوق آنها توسط صاحبان دكانها و مغازه‌ها پرداخت مىشد كه مبلغ مشخصى نبود و هركس به ميل خود مبلغى مىپرداخت ، اما مدتى است كه پايگاههاى مقاومت اين وظيفه را به عهده گرفته‌اند و رسم داروغگى در ضيابر از ميان برداشته شده است .

طاهرگوراب : پنجشنبه‌بازار

طاهرگوراب كه مركز دهستانى به همين نام است در 14 كيلومترى شمال غربى صومعه‌سرا نزديك مسير راه آسفالتهء صومعه‌سرا - ضيابر قرار دارد . بر اساس آمار سال 1370 دهستان طاهرگوراب كه تابع بخش مركزى صومعه‌سراست ، 24 آبادى ، 2990 خانوار و 435 ، 13 نفر جمعيت دارد . روستاى طاهرگوراب نيز داراى 291 خانوار و 1211 نفر جمعيت است . در گذشته راه بندر انزلى به آستارا از طاهرگوراب مىگذشت ، ولى راه مزبور تغيير داده شد و اين تغيير در اقتصاد منطقه و رونق بازار تأثير نامطلوبى داشته است . گرچه هنوز از راه آبى براى رفتن به بندر انزلى استفاده مىشود بدين‌ترتيب كه ابتدا از طريق اسفند به آبكنار رفته و از آنجا به وسيلهء قايق به انزلى مىروند ، ولى راه آبى تأثيرى در اقتصاد بازار ندارد . فروشندگان پنجشنبه‌بازار طاهرگوراب تعداد انگشت‌شمارى از مردم روستاهاى همان ناحيه هستند كه مواد غذائى ، وسائل تزئينى ، لوازم منزل ، پارچه و پوشاك را به بازار عرضه مىكنند . بازارهاى پره‌سر ، ماسال ، شاندرمن و گوراب‌زرميخ از رونق بازار طاهر گوراب كاسته است و بيشتر ساكنان طاهرگوراب و اطراف نيازهاى خود را از اين بازارها تهيه مىكنند . معتمدين محل و گردانندگان بازار در فكر چاره‌جوئى هستند و جلساتى در اين زمينه تشكيل داده‌اند . تغيير روز بازار و پيشنهادهاى ديگرى مورد بررسى قرار گرفته ، ولى به نتيجه نرسيده است .

فومن : سه‌شنبه‌بازار

شهر فومن بر اساس آمار سال 1370 داراى 6274 خانوار و 177 ، 29 نفر جمعيت است . بسيارى از روستاهاى تابع اين شهر تاريخى با وجود استفاده از رودهاى متعدد پرآبى كه از ارتفاعات جنوبى سرچشمه گرفته پس از مشروب ساختن مزارع به مرداب انزلى مىريزند ، دچار خشكسالى بوده‌اند . گرچه بخشى از مشكلات مربوط به بىآبى با استفاده از 32 متر مكعب آب در ثانيه توسط تونل آب‌بر فومن حل شده است ، اما ساكنان ارتفاعات و نواحى كوهستانى فومن همچنان با اين مسائل و مشكلات دست‌به‌گريبان هستند . به همين سبب مهاجرت از ارتفاعات و مناطق دامدارى به سوى جلگه‌ها و حوزه‌هاى كوچك نيمه‌شهرى ، سپس به طرف شهرها ادامه يافته ، دامدارى و صنايع وابسته به آن را مورد تهديد قرار مىدهد و توليد برخى از محصولات كشاورزى نظير نيشكر را متوقف مىسازد . با اين حال بازار هفته يا سه‌شنبه‌بازار فومن را بايد در شمار بازارهاى درجهء اول گيلان به‌شمار آورد . در اين بازار علاوه بر برنج ، چاى ، برخى از صنايع حصيرى و سفالى نيز عرضه مىشود . پنير سياهمزگى و كلوچه ، 2 فرآورده‌اى كه با نام اين منطقه شهرت دارد در بازار فومن بيش از كالاهاى ديگر خواستار دارد . ساير كالاهائى كه به بازار فومن عرضه مىشود عبارتند از وسائل درو و كاردها و چاقوهاى ساخت ماسوله و گليم و نمد و فرآورده‌هاى دامى كه مربوط به شولم و گشت‌رودخان است . فروش دام در بازار فومن معمول نيست . گفته مىشود دامهاى منطقهء فومن در كوچصفهان به فروش مىرسد .