تخطي إلى المحتوى الرئيسي

كتاب گيلان ( فارسى ) — صفحة 347

مساهمون:

ص٣٤٧
بازاريها نقش سوداگران واسطه را در اين‌گونه معاملات به عهده دارند چنان كه در رودسر و برخى شهرهاى شرق گيلان نسبت به برنج عمل مىشود . يكى از خريداران در بازار هفتهء كلاچاى به نگارنده اظهار داشت بازار هفته اين فايده را دارد كه اگر قيمت اجناس را كاهش ندهد حداقل آن را ثابت نگه مىدارد . ما مىدانيم چه نوع اجناسى را از كجا و از چه كسانى به قيمت مناسب و عادلانه خريدارى نمائيم . فروشندگان بازار هفتگى كلاچاى بيشتر از رودسر ، چينىجان ، املش ، شلمان ، آستانه اشرفيه ، لاهيجان و تعداد انگشت‌شمارى نيز از رامسر مىآيند . در روزهايى كه هوا مناسب است معركه‌گيران ، فالگيران و رمالان نيز بساط خود را در گوشه‌وكنار بازار هفته پهن مىكنند و موجبات سرگرمى و وقت‌گذرانى ، بازارگردان را فراهم مىسازند . در ماه‌هاى عزادارى و ماه رمضان درويشها و پرده‌خوانها نيز در بازار هفته حضور مىيابند و به ذكر مصائب امامان و نقل حكايات مذهبى مىپردازند .

كوچصفهان : يكشنبه‌بازار - چهارشنبه‌بازار

شهر كوچصفهان مركز بخش كوچصفهان در 15 كيلومترى شرق رشت و 26 كيلومترى شهر لاهيجان در مسير جادهء رشت - لاهيجان قرار دارد . شهر مزبور بر اساس آمار سال 1370 داراى 1635 خانوار و 7261 نفر جمعيت است . طبق همين آمار بخش كوچصفهان 584 ، 10 خانوار و 715 ، 49 نفر جمعيت دارد . كوچصفهان از آباديهاى قديمى گيلان است . مير ظهير الدين مرعشى به سال 880 هجرى قمرى در « تاريخ گيلان و ديلمستان » از گوراب كوچصفهان ياد مىكند . به روايت معتمدين محل بازار هفتگى كوچصفهان از 40 سال قبل تاكنون در روزهاى يكشنبه و چهارشنبه فعاليت داشته است . ساعت كار بازار از صبح زود تا ساعت 2 بعدازظهر است و انواع كالاها و اجناس از قبيل مواد غذايى ، پوشاك ، وسائل منزل ، لوازم زينتى و وسايل كشاورزى در آن به فروش مىرسد . در يكشنبه‌بازار و چهارشنبه‌بازار كوچصفهان بيشترين معاملات بر روى برنج و دام و انواع سبزيها انجام مىگيرد . بازار دام و فروش گاو و گوسفند كه معمولا از نقاط ديگر به كوچصفهان آورده مىشود مشتريان زيادى را از شهرهاى ديگر به اين نقطه مىكشاند و بر رونق بازار مىافزايد . فروشندگان دوره‌گرد از تالش و فومن و ساير شهرهاى گيلان خود را به كوچصفهان مىرسانند تا به خريد و فروش بپردازند . نگارنده در بازديد از بازار كوچصفهان به يك روستايى قزوينى برخورد كرد كه وانتى مملو از تفاله‌هاى چغندر قند را براى فروش آورده بود و دامداران آن را خريدند . معاون آموزش و پرورش كوچصفهان در پاسخ اين سؤال كه آيا تشكيل بازار در روزهاى يكشنبه و چهارشنبه اختلالى در كار مدارس ايجاد نمىكند و موجبات غيبت معلمان و دانش‌آموزان را فراهم نمىسازد اظهار داشت : در مواقع عادى مشكلى وجود ندارد ، ولى در اوقات كار و فعاليت كشاورزان غيبت دانش‌آموزان افزايش مىيابد . معاون بخشدارى در پاسخ اين سؤال كه با توجه به فاصلهء كمى كه بين كوچصفهان و لولمان وجود دارد چرا در هر 2 نقطه بازار هفتگى روزهاى يكشنبه و چهارشنبه داير مىشود اظهار داشت : ما خود در فكر چاره‌جويى بوديم كه با موافقت مسئولان لولمان راه‌حلى پيدا كنيم و روزهاى تشكيل بازار را تغيير دهيم ، ولى متأسفانه موافقتى حاصل نشد . معتمدين محلى كوچصفهان نيز در اين زمينه لولمانيها را مسئول عدم توافق معرفى كرده مىگفتند آنها حتى براى اقامهء نماز جمعه به رشت يا آستانه اشرفيه مىروند و به كوچصفهان نمىآيند .

كومله : دوشنبه‌بازار

شهر كومله در 6 كيلومترى شرق لنگرود قرار دارد و جادهء آسفالتهء لنگرود - كومله اين شهر را با مناطق كوهستانى اطاقور و روستاهاى بالاليل مربوط ساخته است . بر اساس آمار سال 1370 شهر مزبور 1196 خانوار و 5305 نفر جمعيت دارد . در منطقهء كومله 12 كارخانه چاىخشك‌كنى تأسيس شده است كه در اقتصاد بازار تأثير دارند . در سال 1367 شهردارى كومله به تشكيل بازار هفتگى مبادرت ورزيد . اين بازار شامل راستهء ميوه‌فروشها ، لباس‌فروشها ، ماهىفروشان ، سبزىفروشان ، بزازها و برخى كالاهاى متفرقه گرديد . غير از كالاهاى مزبور دست‌ساخته‌هاى حصيرى نيز به بازار عرضه مىشود . بازار هفته هنگام تابستان و برخى مواقع در بقعهء آقا سيد حسن برپا مىگردد . از صنايع دستى زنان منطقه كه مشتريان بخصوصى دارد چادرشبهاى خوشرنگ است كه گهگاه يك يا دو قطعه از آنها به بازار هفته عرضه مىشود . اين چادرشبها را بيشتر زنان روستايى در پرشكوه ، ليلاكوه و ديوشل مىبافند . غالبا صاحبان مغازه‌ها و فروشندگان دوره‌گرد آنها را خريده به شهرها و نقاط ديگر مىفرستند .

كياشهر ( حسن‌كياده ) : چهارشنبه‌بازار

كياشهر يا بندر حسن‌كياده در مصب سپيدرود ، كنار دريا قرار دارد و فاصلهء آن با آستانه اشرفيه حدود 20 كيلومتر است . اين بندر كوچك بر حسب آمار سال 1370 داراى 3234 خانوار و 076 ، 14 نفر جمعيت است . بازار هفتگى آن را بايد در شمار بازارهاى هفتگى درجهء دوم گيلان به‌شمار آورد . در گفتگو با 25 فروشندهء بازار هفتگى ، نگارنده به اين نتيجه رسيد كه 17 تن آنان از آستانه اشرفيه و دهستانهاى اطراف به بازار كياشهر آمده‌اند و 8 تن آنان محلى هستند . يك فروشندهء سبزى و ميوه به نگارنده اظهار داشت از مجموع سبزيهايى كه من به بازار آورده‌ام 10 / 1 آنها سبزيهاى محلى و بقيه متعلق به اهواز ، تهران ، رشت و لاهيجان است . محصولات و كالاهايى كه به چهارشنبه‌بازار كياشهر عرضه مىشوند عبارتند از : برنج ، انواع سبزيها و ميوه‌هاى فصل و ساير مواد خوراكى ، پوشاك ، لوازم منزل ، وسائل زينتى و ماهى .