به دليلى ، خارج شده باشد ، و در آن دليل ، شستن آن چيز با آب ، شرط باشد مانند جامه و بدن « 1 » .
56 حيوانات تذكيه « 2 » شده پاك هستند
در فقه شيعه حيوانات از نظر تذكيه شدن ، به صورتى كه تذكيه موجب پاكى آنها شود ، بر سه قسم هستند :
1 - حيواناتى كه تذكيه ، بر آنها واقع مىشود ، يعنى اگر تذكيه شدند ، پاك هستند ، بر خلاف مردار آنها كه نجس است ، از قبيل حيوانات حلال گوشت چون گوسفند و گاو و جز آن .
2 - حيواناتى كه به اجماع فقها تذكيه بر آنها واقع نمىشود ، يعنى اگر هم تذكيه شوند و سرشان را ببرند ، پاك نيستند و مانند ميتهء آنها نجس مىباشند و آنها عبارتند از انسان و حيوانات نجس العين چون سگ و خوك .
3 - حيواناتى كه مورد اختلاف است كه آيا تذكيه موجب طهارت آنها مىشود ، يا چون ميته و مردار ، همچنان نجس هستند . چون حيوانات باصطلاح مسخ شده از قبيل بوزينه و خرس و فيل و حيوانات درنده چون شير و پلنگ و يوز و كفتار .
اكثر فقها اصل طهارت را در آنها جارى مىدانند ، و مىگويند مقتضى وقوع تذكيه در حيوانات حلال گوشت كه عبارت است از بهرهورى از آنها ، در حيوانات درنده و
هامش
( 1 ) - كل ما علم زوال النجاسة عنه قطعاً حكم بتطهيره الا ماخرج بالدليل حيث اقتضى فيه ( أَى في الدليل ) إِشتراط الماء كالثوب و البدن . ( مفاتيح الشرايع : ج 1 ، ص 77 ) .
( 2 ) تذكيه بمعنى سر بريدن ، گلو بريدن گوسفند و غير آن ، و ايجاد سببى كه موجب حلّيّت حيوان شود ، و حيوان به مردار بدل نگردد ، تذكيه اعم است از ذبح كردن ، تذكيه گاه به ذبح كردن آن است ، و گاه امورى ديگر مانند نحر كردن شتر و نظر بر ماهى كه در خشكى بيفتد و جان دهد تذكيهء ملخ آن است كه آن را زنده به چنگ آورند و سر بكنند و تذكيه جنين ، تذكيهء مادر آن است . ( از مبادى فقه و اصول ، چاپ يازدهم ، ص 289 ) .