ساكن و ما بعدش متحرك است مطابق قاعدهء ياد شدهء بالا اشباع نميگردد و عاصم و نافع و حمزه در حال وصل ، بدون اشباع هاء ضمير و اختلاس آن خواندهاند - ابو عمرو و سوسى و دورى و هشام در وقف و وصل به سكون هاء ( يرضه ) قرائت كردهاند - ابن كثير و ابن عامر و كسائى و خلف و ابو بكر برسم الخط نظر داشته ، در حال وصل باشباع ( يرضهو ) تلاوت نمودهاند .
2 -
فِيهِ مُهاناً
( در قيامت به حالت خوارى - آيهء 69 سورهء فرقان ) كه هاء ضمير كلمهء اول بسبب سكون ما قبلش بايد بدون اشباع تلفظ شود ليكن حفص راوى عاصم براى سهولت تلفظ در حال وصل ، اشباع كرده و « فيهي مهانا » خوانده و در ساير مواضع ، بدون اشباع تلاوت نموده است .
اما ابن كثير مكى در تمام مواضع با اشباع خوانده يعنى هاء ضمير مضموم را كه ما قبلش ساكن و ما بعدش متحرك باشد و هاء ضمير مكسور را كه ما قبلش ياء ساكنه و ما بعدش متحرك باشد در حال وصل ، به صورت « واو » و « ياء » خوانده و ساير قراء در تمام موارد مطابق قاعدهء گفته شده بدون اشباع قرائت كردهاند .
هاء مضمومه مانند :
مِنْهُ
( منهو ) -
عَنْهُ
( عنهو ) -
عَقَلُوهُ
( عقلوهو ) -
شَرَوْهُ
( شروهو ) -
فَاجْتَباهُ
( فاجتباهو ) -
فَلْيَصُمْهُ
( فليصمهو ) -
فَبَشِّرْهُ
( فبشّرهو ) و نظائر آن .
هاء مكسوره مانند :
أَبِيهِ
( أبيهي ) -
أَخِيهِ
( أخيهي ) -
فِيهِ
( فيهي ) -
أَبَوَيْهِ
( أبويهي ) -
إِلَيْهِ
( إليهي ) -
عَلَيْهِ
( عليهي ) -
تُؤْوِيهِ
( تؤويهي ) و نظائر آن .
3 -
أَرْجِهْ
( موسى را مهلت ده و نگهدار - آيات 111 سورهء اعراف و 36 سورهء شعراء ) -
فَأَلْقِهْ
( پس آن نامه را بيفكن - آيهء 28 سورهء نمل كه حرف آخر دو كلمهء نامبرده ، هاء ضميرند و سكون آنها بقرائت عاصم و حمزه كوفى است و در